Download gratis de Ciao tutti app!

Volg het parcours van de Mille Miglia 2021

De Mille Miglia vindt dit jaar plaats van 16 tot en met 19 juni. Voor het eerst in de geschiedenis van deze mythische race zal de route in omgekeerde richting worden gereden. Het oorspronkelijke parcours van de race zal dus tegen de klok in worden afgelegd, waarbij Brescia nog altijd zowel start- als finishplaats is.

illustratie: 1000miglia.it

Vanuit Brescia rijden de deelnemers richting de Toscaanse kust. Na een overnachting in Viareggio zetten ze de volgende dag koers naar Rome. Vanuit de Italiaanse hoofdstad rijden ze weer noordwaarts, richting Bologna, om de laatste dag van daaruit naar Brescia terug te keren.

Voor de eerste keer maken drie bergpassen deel uit van de route: de Passo della Cisa (tijdens de eerste etappe), de Passo di Futa en de Passo di Raticosa, beide op de derde tourdag.

foto’s: 1000miglia.it

De eerste etappe – van Brescia naar Viareggio
Op woensdag 16 juni weerklinkt het startsein in Brescia, voor een muzikale start van de Mille Miglia. De oldtimers gaan namelijk eerst op weg richting Cremona, de stad van Stradivarius en vioolmuziek.

In deze blog laten we je meegenieten van de charme van Cremona, met Il Torrazzo als absolute blikvanger. De toren steekt met zijn 112 meter ver uit boven de andere gebouwen aan het plein. Sterker nog: met deze hoogte mag Il Torrazzo zich tot de hoogste torens ter wereld rekenen.

Vanaf de toren kun je de volgende bestemming al zien liggen: Busseto. Ook deze plaats zorgt voor een muzikale noot. Hier woonde namelijk de jonge Giuseppe Verdi, om precies te zijn aan de Via Roma. In zijn vroegere huis vind je nu het Museo di Casa Barezzi, waar je de piano kunt bewonderen waarop Verdi zijn latere vrouw Margherita les gaf.

Aan dezelfde straat staat ook het Palazzo Orlandi, waar Verdi met zijn tweede vrouw Giuseppina Strepponi gewoond heeft en waar hij zijn opera’s Il Trovatore en Rigoletto componeerde.

Als de Mille Miglia-rijders koers zetten naar Roncole Verdi, blijft Giuseppe Verdi nog even hun muzikale metgezel. Roncole Verdi, dat ook wel Le Roncole wordt genoemd, is een klein, op het eerste oog niet zo bijzonder vestingstadje, dat om twee redenen echter zeker een bezoek waard is.

Zoals de naam misschien al doet vermoeden, is dit dorpje namelijk de geboorteplaats van Giuseppe Verdi, de grote operacomponist. In de dorpskerk bracht hij voor het eerst zijn muzikale talent ten gehore.

Roncole Verdi is daarnaast ook voor liefhebbers van de Italiaanse keuken een plek om te bezoeken: hier wordt namelijk nog op ambachtelijke wijze Culatello di Zibello gemaakt.

Elena bracht een bezoek aan de kelders waar de culatello rijpt en genoot van een lunch à la Verdi. In deze blog doet ze daarvan in woord en beeld verslag.

In Fontanellato, de volgende plaats op de route, wacht een kasteel met een schitterend interieur. Een van de bekendste schilderingen in het kasteel is van de hand van Parmigianino, een schilder uit Parma. Het beeldt de mythe van Actaeon en Diana uit.

Wanneer de jager Actaeon door de bossen struint en een naakte Diana ziet baden tussen de nimfen, voelt Diana zich bespied en verandert ze Actaeon in een hert. Hij wordt vervolgens door zijn eigen jachthonden verslonden. In het Latijn rondom de kamer is onder andere te lezen: ‘een dergelijke woede past niet bij een godin’.

Als je door de Giardino di Flora loopt, kom je bij de zuidelijke toren. Daar bevond zich vroeger de gevangenis van het complex, die tijdens de renovatie werd omgetoverd tot een optische kamer, camera ottica.

Door een spiegelsysteem vergelijkbaar met de camera obscura is het mogelijk om in de donkere toren een 180 graden beeld te krijgen van wat er zich in de straten rondom het kasteel afspeelt. Gezien de residentiële functie van het kasteel diende dit spiegelspel slechts ter vermaak.

In Fontanellato vind je bovendien het misschien wel grootste doolhof ter wereld, het Labirinto di Franco Maria Ricci. Het doolhof is te vinden op Ricci’s landgoed en beslaat een oppervlakte van zo’n zeven hectare, vol misleidende paadjes met een totale lengte van drie kilometer, die zijn gecreëerd met behulp van verschillende soorten bamboe.

Natuurlijk mag Parma niet ontbreken op de route, als Culturele Hoofdstad van Italië 2021. Ook hier kom je Giuseppe Verdi en Parmigianino tegen. Parma heeft verrassend veel te bieden, zowel op cultureel als op culinair gebied. In deze blog delen we een tiental tips voor deze heerlijke stad.

Vanuit Parma rijden de oldtimers via Berceto naar Pontremoli, met onder meer het Museo delle Statue Stele Lunigianesi, een klein maar fijn museum met een bijzondere collectie prehistorische standbeelden, die in de Lunigiana gevonden zijn door boeren.

Dit stukje Toscane is lang niet zo bekend als de rest van de regio. Je vindt er nog veel ‘verborgen’ dorpjes, zoals Verrucola.

De Mille Miglia slingert verder over de Passo della Cisa naar Sarzana, een sfeervolle stad op de grens van Toscane en Ligurië. Je vindt er geen massa’s toeristen, zoals bij de Scheve Toren van Pisa of de Cinque Terre, maar wél heel veel moois om te zien en te proeven, zoals we in deze blog laten zien.

De finish van de eerste etappe ligt in Viareggio, de jongste badplaats aan de Toscaanse kust. Viareggio ontstond namelijk pas in de achttiende eeuw, toen het moerasgebied rondom het Lago di Massaciuccoli werd drooggelegd.

Het huidige aanzicht dankt de stad aan de periode na de Tweede Wereldoorlog. Tijdens de oorlog heeft de stad veel te lijden gehad; Viareggio werd zwaar getroffen door een luchtbombardement. Na de oorlog begon men voorzichtig weer met de wederopbouw, waarbij veel villa’s in art nouveau-stijl de straten van de stad gingen sieren. Vooral langs het strand sieren de kleurrijke gevels van deze Liberty-villa’s en palazzi het straatbeeld.

Het is ook de grootste badplaats van Toscane. Het verhaal gaat dat het ontstaan van stabilimenti balneari, strandtenten, in heel Italië te danken is aan Viareggio.

In 1823 koos Paolina, de jongere zus van Napoleon, Viareggio uit als plek waar ze wilde wonen. Ze liet er een monumentale villa bouwen, een voorbeeld dat gretig gevolgd werd door andere vooraanstaande personen in die tijd.

Om bij mooi weer ook een beetje luxe pootje te kunnen baden en te genieten van strand en zee, ontstonden al gauw de eerste strandtenten, die voornamelijk werden bezocht door de bewoners van de grote villa’s.

Nog altijd vind je langs het strand een keur aan strandtenten waar je ’s zomers een bedje en parasol kunt huren om de hele dag te genieten van het strand, als je niet net als de Mille Miglia-coureurs meteen koers moet zetten naar je volgende bestemming.

De tweede etappe – van Viareggio naar Rome
Na een nachtje aan zee vertrekt de Mille Miglia-karavaan op donderdag 17 juni vanuit Viareggio, met Rome als eindbestemming. Perfecte muziek voor het eerste deel van deze etappe, dat dwars door Toscane voert, is Estate in Toscana.

Onderweg doen de auto’s veel bijzondere bestemmingen aan, die de diversiteit van Italië laten zien. Allereerst Pisa, de stad die iedereen kent van de Scheve Toren. Maar Pisa is zoveel meer dan deze overhellende toren. Zowel in de stad als in de gelijknamige provincie valt er veel te zien, te beleven, te proeven.

In deze blog delen we twintig afwisselende tips voor een heerlijke vakantie in de provincie Pisa, van het Vespamuseum in Pontedera tot fotogenieke cirkels rondom Volterra, van een pastafabriek in een charmant burchtdorpje tot een kleurrijke muurschildering van Keith Haring in het centrum van Pisa.

Via Marina di Cecina komen de oldtimers in Bolgheri, een klein maar fijn dorpje dat bekend staat om de heerlijke wijnen. Als je niet de hele etappe uit hoeft te rijden, kun je volop proeven bij Enoteca Tognoni (Via Lauretta 5).

Ook een aanrader is Bolgheri+ (Strada Giulia 14). Hier hangt zelfs een krijtbord met de tekst: ‘In questo ristorante si organizzano corsi di recupero per astemi’ – ‘In dit restaurant worden herstelcursussen voor geheelonthouders georganiseerd’.

Proeven kan vaak ook direct bij de wijnboer zelf, zoals bij Azienda Agricola Chiappini. Wil je écht iets bijzonders (en heb je een groot wijnbudget), neem dan zeker een fles Sassicaia mee, een volle rode wijn die alleen door Tenuta San Guido mag worden gemaakt.

Via Bibbona rijd je naar Castagneto Carducci. Hier mag je de circa vier kilometer lange Viale dei Cipressi, die Castagneto Carducci met Bolgheri verbindt, niet overslaan. De lange laan wordt aan beide zijden geflankeerd door eeuwenoude cipressen. In deze blog lees je er meer over.

Vervolgens gaat het zuidwaarts, via Sassetta, Massa Marittima, Castiglione della Pescaia en Grosseto door de ongerepte natuur van het Parco della Maremma.

Het park is ongeveer honderd vierkante kilometer groot. Het grenst voor een groot deel aan zee, maar omvat ook een vrij omvangrijk bosgebied, de rivier de Ombrone, moerassen, heuvels en – langs het strand van Marina di Albarese – een groot pijnbomenbos. In deze blog vertellen we je uitgebreid wat je allemaal kunt zien en doen in dit prachtige stukje Toscane.

De oldtimers steken dan de grens met de regio Lazio over. Ze rijden langs de westzijde van het Lago di Bolsena, met plaatsjes als Capodimonte en Marta.

Het Lago di Bolsena is niet zomaar een meer; het is het grootste vulkanische meer van heel Europa. De laatste uitbarsting was rond 100 jaar voor Christus. Sindsdien slaapt de vulkaan, Vulsini genaamd, gelukkig diep, zonder het kalme water van het meer te verstoren…

Rondom het meer is zo veel moois te zien en te ontdekken, dat we een uitgebreide route van in totaal ongeveer 65 kilometer hebben uitgestippeld, onderverdeeld in vier etappes. Natuurlijk tippen we in elk van deze plaatsjes én onderweg bijzondere plekken die een stop waard zijn.

Verder zuidwaarts langs de route van de Mille Miglia wacht Viterbo. Hoewel Viterbo ooit een Etruskische stad was, wordt het nu met name gezien als ‘de stad van de pausen’, die hier van 1257 tot 1281 zetelden.

De stad was ook het toneel van de langstdurende pausverkiezing in de geschiedenis van de kerk, na de dood van Clemens IV. De verkiezing startte in november 1268, maar pas op 1 september 1271 was er een nieuwe paus. De moderne politiek is er niets bij…

De kardinalen zaten al die tijd opgesloten in het Palazzo dei Papi, dat je nog altijd kunt bezoeken. Ook de moeite waard is de wijk San Pellegrino, met charmante straatjes en doorkijkjes.

Maar er is meer pauselijk moois, zoals de Terme dei Papi, de oudste thermen van de stad. In navolging van paus Nicolaas V, die deze thermen liet aanleggen, laaf je je aan het warme water dat heilzame krachten zou hebben.

De laatste kilometers gaan via het sfeervolle Sutri naar de finish in Rome, de hoofdstad van Italië en een onmisbare pleisterplaats voor de Mille Miglia. Daar kun je dagen, weken, maanden doorbrengen, zeker als je al onze tips voor Rome wil opvolgen.

De Mille Miglia trekt na een korte nacht weer verder noordwaarts, voor een afwisselende etappe naar Bologna.

De derde etappe – van Rome naar Bologna
Vanuit de Eeuwige Stad rijden de Mille Miglia-deelnemers op vrijdag 18 juni via Civita Castellana en Orte naar Amelia, een van de oudste plaatsen van Italië. In deze blog lees je er meer over.

Via Baschi zetten de auto’s dan koers naar Orvieto. Deze stad is gebouwd op een tufstenen plateau dat statig oprijst te midden van het groene landschap met wijngaarden, cipressen en olijfbomen.

Orvieto is niet groot, maar bijzonder sfeervol. Je vergaapt je natuurlijk allereerst aan de schitterende façade van de Duomo en aan de kleurrijke fresco’s in deze kerk, maar Orvieto is veel meer dan alleen deze imposante kerk. In deze blog vind je al onze tips voor een dagje Orvieto.

Ook de volgende plaatsen op de route zijn ware pareltjes: Città della Pieve, Castiglione del Lago (aan het Lago Trasimeno), Cortona, Castiglion Fiorentino en Arezzo. De Mille Miglia is dan weer terug op Toscaans grondgebied, voor een tour door de Chianti.

Dit misschien wel beroemdste wijngebied van Italië strekt zich uit tussen Florence en Siena, in het hart van Toscane. Je ziet er oneindige wijngaarden vol met groene wijnranken. De groene trosjes druiven groeien langzaam uit tot blauwpaarse trossen, met een prachtige rode wijn als resultaat.

Als je het echte goud van de Chianti wil proeven, bestel je een fles DOCG Chianti of – nog beter – een DOCG Chianti Classico, beide gemaakt van minstens tachtig procent Sangiovese. Letterlijk betekent de naam van deze druif ‘bloed van Jupiter’; de Romeinse oppergod houdt zo nog een oogje op Toscanes trots die voor de inwoners van de streek onmisbaar is bij een traditionele maaltijd.

Na deze wijntour volgen de auto’s een mooi route langs onder meer Montevarchi en Badia Coltibuono naar Radda in Chianti. Dit stadje werd in 1384 de hoofdstad van de Lega del Chianti, het verbond van steden en dorpen in de Chiantistreek. Nu is het de hoofdzetel van het Consorzio di Chianti Classico.

Dwaal tijdens een stop door het ellipsvormige stadje, langs de overblijfselen van de middeleeuwse muren, bewonder het stadhuis en alle familiewapens op de façade en neem een kijkje in de oude gevangenis die in het stadhuis te vinden is.

De volgende plek op de route is Panzano nel Chianti, waar je Dario Cecchini vindt, de beroemdste slager van heel Italië. Als je tijd hebt, is het zeker aan te raden hier een pitstop in te lassen voor een lunch of diner (tijdig reserveren is wel aan te bevelen).

Dan gaat het verder noordwaarts, via San Casciano in Val di Pesa, San Vincenzo a Torri, Montelupo Fiorentino en Carmignano naar Prato.

Prato is de tweede grote stad van Toscane, na Florence, maar kan zich qua bekendheid bij lange na niet meten met de nummer één. Veel Toscane-bezoekers vergapen zich aan de schoonheid van Florence, van Siena, San Gimignano en Lucca, maar Prato wordt vaak overgeslagen. In deze blog laten we zien dat ook Prato tijdens je volgende bezoek aan Toscane een stop waard is.

Langzaam maar zeker gaat de Mille Miglia nu naar de grens tussen Toscane en Emilia-Romagna. Door de Mugello, een groene, vrij onbekende maar prachtige streek in Toscane, gaan de oldtimers op weg naar de finish in Bologna, de stad van prachtige piazza’s, van verse pasta en van portici, van scheve torens en van studenten.

foto: 1000miglia.it

Bologna heeft niet voor niets de bijnaam la grassa, ‘de vette’. Die bijnaam dankt de stad aan de verse pasta, met name de gevulde variant, aan de ragù alla bolognese, aan de mortadella, aan de lasagne… Bologna is dan ook met recht ‘de buik van Italië’.

Een tweede bijnaam van Bologna is la rossa, de rode. De oorsprong van deze naam is niet helemaal duidelijk. Is het vanwege de rode kleur van gevels en daken of vanwege de politieke overtuiging van de Bolognese bevolking?

Ten slotte kennen we Bologna nog als la dotta, de geleerde. Bologna is namelijk de oudste universiteitsstad ter wereld. Nog steeds herbergt de stad studenten met de meest uiteenlopende nationaliteiten. Naast klassieke faculteiten als rechten en psychologie kent Bologna zelfs een ijsuniversiteit…

Via deze link ontdek je al onze tips voor Bologna, zodat je je lekker kunt onderdompelen in alle culinaire en culturele hoogtepunten van deze stad.

De vierde etappe – van Bologna naar Brescia
Op zaterdag 19 juni is het tijd voor de laatste etappe, die van Bologna terug naar Brescia voert. De eerste grote plaats op de route is Modena, de stad van balsamico en benzine, van Ferrari en Maserati.

In deze stad schitteren de warme kleuren van de gevels je tegemoet: okergeel, terracotta en olijfgroen geven de straten van Modena kleur.

Modena is ook de stad van de wereldberoemde tenorzanger Luciano Pavarotti én van de wereldberoemde sterrenchef Massimo Bottura. In deze blog delen we de tien leukste en lekkerste tips voor een bezoek aan Modena.

Via Reggio Emilia rijdt de Mille Miglia naar Mantova. Samen met het iets verderop gelegen Sabbioneta staat Mantova sinds 2008 op de Werelderfgoedlijst van Unesco, vanwege de grote architectonische waarde én vanwege de prominente rol die Mantova speelde in de verspreiding van de renaissancecultuur.

Bij het binnenrijden van de stad heb je al meteen vanaf de Ponte di San Giorgio een prachtig zicht op de skyline, een magisch profiel van de monumenten die de stad rijk is. Mantova was eeuwenlang het thuis van de familie Gonzaga, die het in Mantova en omstreken voor het zeggen had.

De Gonzaga’s verfraaiden de stad met kunstwerken en monumenten. Dankzij hen werd Mantova een van de belangrijkste steden in Noord-Italië – en veel van deze rijke erfenis is nog altijd te bewonderen in het historisch centrum van de stad. In deze City Walk nemen we je mee naar al die mooie plekken.

In het kader van de Mille Miglia tippen we ook het museum dat is gewijd aan Tazio Nuvolari, oftewel ‘de vliegende Mantovaan’. Deze autocoureur wordt tot op de dag van vandaag gezien als een van de beste coureurs aller tijden. Ferdinand Porsche omschreef hem als ‘de grootste coureur van het verleden, het heden en de toekomst’.

Na Mantova gaat het in een bijna rechte lijn verder noordwaarts, naar Verona – stad van de liefde, van de opera en van heel veel onbekende(re) plekjes die de moeite van het ontdekken waard zijn. Via deze link lees je waar je moet zijn.

Wist je dat er ook buiten Verona een waar paradijs verscholen ligt? Rondom de stad vind je glooiende groene heuvels, bedekt met wijngaarden en pittoreske dorpjes. Laat je tijdens een fietstour met Itinera Bike verrassen door al het moois in deze streek!

Verona is het thuis van Itinera Bike. Hier kun je fietsen huren (van gewone fietsen tot mountainbikes en e-bikes), maar het is ook het kloppend hart van het team dat fietstours en -vakanties organiseert in de omgeving van Verona.

Alle teamleden zijn hier geboren en getogen en kennen de omgeving dus als hun spreekwoordelijke broekzak. Ze kennen elk paadje, elke bijzondere plek, ver weg van de drukte. Ideaal als je deze streek in een rustig tempo wil ontdekken.

De oldtimerbestuurders hebben helaas geen tijd om hun auto te verruilen voor een fiets. Ze ruiken inmiddels de finish. Ze rijden in wederom bijna een rechte lijn naar het Gardameer, door Peschiera del Garda naar Sirmione.

De Mille Miglia vervolgt haar weg langs het meer, door onder meer Desenzano del Garda, Padenghe sul Garda en Moniga del Garda. Na Salò te hebben aangetikt, volgen dan de laatste mijlen, op naar de finishstreep in Brescia!

Deze start- en finishplaats is een bezoek meer dan waard, ook buiten de dagen dat de Mille Miglia er neerstrijkt. Je kunt er het standbeeld van la Bella Italia bewonderen, twee zotten de uren zien slaan, een Pirlo drinken (de lokale aperitivo op basis van Campari, witte wijn en bruiswater), binnenkijken in een trullo-achtig kerkje en tegelijkertijd de enorme koepel van de Duomo Nuovo overal zien opduiken.

Hoewel Brescia niet ver van het Gardameer ligt, is de stad een verborgen juweeltje dat nog niet door toeristen wordt overspoeld. Je hebt dus alle ruimte om heerlijk rustig door de stad te wandelen – en dankzij onze City Walk ontdek je alle bijzondere bezienswaardigheden en fijne culinaire adresjes.

Even buiten Brescia kun je in de geschiedenis van de Mille Miglia duiken, in het enige museum over de Mille Miglia: het Museo Mille Miglia. Het museum is sinds 1997 gevestigd in het voormalige klooster van Sant’Eufemia della Fonte, dat in al 1008 werd gebouwd in opdracht van bisschop Landolfo van Brescia. Een historische locatie voor een museum met in de hoofdrol een historische race – mooier kan bijna niet!

Wil je meer weten over de historie van de Mille Miglia? In het boek Mille Miglia – la corsa più bella del mondo van Ward Thans vind je een mooi overzicht van deze mythische race.

Het boek begint bij het ontstaan van de Mille Miglia en volgt de tijdlijn vanaf 1927, de eerste editie, tot 1957, toen de laatste ‘echte’ race over duizend mijlen werd verreden in Italië.

Rijd de Mille Miglia in eigen tempo
Natuurlijk kun je de Mille Miglia in eigen tempo afleggen, zonder de haast waarmee de deelnemers aan de race dat doen.

Italmania heeft een heerlijke reis samengesteld met in of in de buurt van elke finishplek een mooie accommodatie waar je even op adem kunt komen van al het moois dat je onderweg zag of van waaruit je nóg meer moois in de omgeving kunt ontdekken. Via deze link vind je alle details.

Hoewel de Mille Miglia altijd in het voorjaar wordt gereden (normaal gesproken in mei, dit jaar in juni) is het ook in het najaar een prachtige route, met dank aan de herfstkleuren die dan de wijngaarden tooien. Ook Rome is in oktober bijvoorbeeld prachtig; dankzij de gevels die zich warmen aan de lager staande zon lijkt de stad dan nog meer te stralen dan anders.

Nog een voordeel van het najaar: dankzij de lagere temperaturen is het makkelijker om volop te proeven van alle heerlijke gerechten en wijnen die je overal langs de route vindt, van de Chianti tot de Valpolicella.

Eén ding is in elk geval zeker, ongeacht het moment van je reis: deze duizend mijlen zorgen voor een onvergetelijke tocht door Italië. Buon viaggio!

foto: 1000miglia.it

Schrijf je (gratis) in voor de Ciao tutti nieuwsbrief

2 reacties

  1. Mille Miglia fantastisch! Gaan we met de camper in 4 weken ontdekken, maar zijn er langs de route eugenlijk wel camperplaatsen? Heeft u tips, dan verneem ik die graag

  2. Voor het grootste deel lijkt me dat geen probleem, maar check voor de zekerheid een gespecialiseerde site voor campings / campers. Dat is niet onze expertise…

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *