22 januari 2026

Martina Franca – barokke palazzi, elegante balkonnetjes en zoete bocconotti

Hoewel je in de meeste dorpjes van de Valle d’Itria in hartje Puglia veel trulli ziet, zul je deze huisjes in Martina Franca niet vinden.

Zodra je door de Porta Santo Stefano het historisch centrum van dit plaatsje binnenwandelt, ademen de straten net als in Lecce vooral barok, met overdadig versierde palazzi, en witte huizen met kleurrijke details.

De kleurrijke fresco’s van het Palazzo Ducale

Het overdadigst versierd is het Palazzo Ducale, aan het Piazza Roma. Het werd gebouwd in opdracht van hertog Petracone V, die het in de zeventiende eeuw een tijdje voor het zeggen had in Martina Franca.

Dit palazzo was zo mooi, dat men het vergeleek met de palazzi aan Piazza Navona in Rome. Er werd zelfs geopperd dat niemand minder dan Bernini het ontwerp had getekend.

foto’s: Palazzo Ducale

Andere indrukwekkende palazzi zijn het Palazzo Panelli, het Palazzo Martucci en het Palazzo Motolese.

Pittoreske plaatjes rondom het Piazza Plebiscito

In de straatjes van Martina Franca kom je het een na het andere pittoreske hoekje tegen, met hagelwitte huizen met kleurrijke deuren, uitbundige bloempotten, wapperende was, Maria-altaartjes, gietijzeren lantaarns, elegante balkons en sierlijk stucwerk.

De mooiste stukjes kom je tegen als je vanaf het Piazza Roma de Via Vittorio Emanuele neemt. In het lokale dialect wordt deze straat u’ring genoemd, een verwijzing naar de middeleeuwse omwalling die ooit op deze plek stond.

Nu brengt de weg je naar het Piazza Plebiscito, met de Basilica di San Martino, gewijd aan de beschermheilige van Martina Franca, Sint-Maarten, die is vereeuwigd op de façade.

Vanaf het balkon groetten in het verleden de adel en het kerkbestuur de inwoners van de stad, die bijeenkwamen op het plein. Ook nu nog is dit piazza een geliefde ontmoetingsplaats, met naast de belangrijkste kerk het Palazzo dell’Università, met de Torre Civica.

Bezoek behalve de kerk ook het Palazzo Stabile, waar het MuBa (Museo Basilica) huist, met talloze schatten uit de kerk, van perkamentrollen en zilveren beelden tot schilderijen en relieken.

foto’s: MuBA

Van San Martino naar Martina Franca

Martina Franca heeft niet altijd met de huidige naam op de kaart gestaan. Vroegere heette het plaatsje San Martino, naar de beschermheilige van de stad. De naam werd veranderd toen de Spaanse heerser Philip I in de veertiende eeuw ‘franca’ toevoegde, dat staat voor ‘een veilige plaats’.

Dat is precies wat Martina Franca indertijd was. Binnen de stadsmuren werd een veilige schuilplaats geboden voor de inwoners van de kuststreek en het platteland tegen de Turkse invasies van die tijd.

Proef de capocollo uit Martina Franca

Wandel over het Piazza Maria Immacolata (met prachtige portici) en door de Via Garibaldi, waar je bij Macelleria Centro Storico de lokale vleeswarenspecialiteit koopt: capocollo di Martina Franca.

Deze bijzondere delicatesse wordt gemaakt van varkensvlees, dat enkele uren wordt gemarineerd in vincotto en daarna op smaak wordt gebracht met kruiden uit de omgeving. Ook Macelleria Romanelli (Via Valle d’Itria 8-12) maakt dit nog altijd naar authentiek recept.

Zoete bocconotti, barokke beelden en zalige kazen

Bestel bij een van de bars een caffè met de lokale specialiteit, bocconotti, een zoete lekkernij met banketbakkersroom en kersen, de lokale variant van de pasticciotto uit Lecce. Een van de zijstraten van de Via Garibaldi, de Via Principe Umberto, brengt je naar onder meer de San Domenico, met een gevel vol barokke beelden.

Vanaf het Piazza Maria Immacolata kun je ook de Via Cavour nemen, met nog meer elegante palazzi, gietijzeren balkonnetjes en Caseificio Gentile (op nummer 13), met de lekkerste kazen uit Puglia.

Meer culinaire tips voor Martina Franca

Andere aanraders voor een culinaire stop zijn:

*Al Sagittario (Via Quarto 15)
*Osteria del Coco Pazzo (Via Arco Mastrovito 18)
*Gaonas – Officine del Gusto (Via Arco Valente 17)
*La Tana (Via Pietro Mascagni 2)
*Scacciapensieri (Via Paolo Chiara 5)
*Convivium (Via Pietro Barnaba 7)

foto’s: Gaonas

Rondom Martina Franca zijn verschillende wijnboerderijen te vinden waar je kunt proeven van een mooie selectie wijnen. Onze favorieten zijn Cantine Miali, Cantine di Marco, Cantina I Pàstini en het elegante Tenute Girolamo.

Festival della Valle d’Itria

Van half juli tot begin augustus brengt het Festival della Valle d’Itria Martina Franca tot leven met de muzikale klanken van orkesten, koren en internationale operasterren.

Het festival is sinds de eerste editie in 1975 uitgegroeid tot een van de grootste muziekevenementen in het zuiden van Italië. In de loop der tijd zijn meesterwerken van Bellini en Verdi te horen geweest.

Hoewel het steeds meer publiek trekt, voelt het nog altijd lokaal aan. Het is echt een feest dat de warme geest en culturele authenticiteit van Puglia weerspiegelt.

Tips in de buurt van Martina Franca

Aan de rand van de stad ligt de Chiesa dello Spirito Santo, een kleine maar mooie kerk die in 1598 is gebouwd met als basis een vroegere grotkerk.

Zo’n vijftien kilometer buiten Martina Franca, langs de weg richting Massafra, strekt zich het Riserva Naturale Regionale Orientata Bosco Pianelle uit, een groot en bosrijk natuurgebied met wilde orchideeën, aardbeibomen, mastiekbomen en de Grotta del Sergente Romano, naar men zegt de verblijfplaats van de laatste struikrover van Puglia.

Je kunt er heerlijk wandelen en fietsen (er zijn verschillende routes uitgezet), met een picknick onderweg. Misschien komt een vos, das of wezel wel wat kruimels pikken…

Zin om door nog meer mooie dorpjes te dwalen? Ga dan ook naar Ceglie Messapica, Ostuni, Locorotondo, Cisternino, Alberobello en Castallana Grotte, allemaal in de Valle d’Itria.

Meer tips voor je vakantie in Puglia

Ga je op vakantie naar Puglia? We hebben al onze praktische tips voor je vakantie naar Puglia voor je op een rijtje gezet, van alle vluchten naar Puglia tot mooie accommodaties voor een onvergetelijke vakantie.

Onmisbaar als voorbereiding en/of voor onderweg: Mijn Puglia, een persoonlijke reisgids met veel fijne tips, unieke adresjes en bijzondere bezienswaardigheden. Ga samen met Saskia op ontdekking in Puglia en je zult de prachtige regio voor altijd in je hart sluiten! Bestel Mijn Puglia via deze link, met persoonlijke boodschap van Saskia.