Rome

Een drankje tussen de gevleugelde paarden

Hoewel de buik van het paard van Victor Emanuel helaas niet meer dienst doet als restaurant, biedt Il Vittoriano nog steeds een van de culinaire hoogtepunten van de Eeuwige Stad. En dat mag je zeer letterlijk opvatten; je geniet van een drankje op bijna tachtig meter hoogte! Je bereikt het terras aan de voet van de quadriga’s met een lift in het museum dat in het gebouw is gevestigd (maar dat gratis toegankelijk is) of door het beklimmen van maar liefst 196 treden die vanaf de zuilengalerij omhoog voeren. Deze klim wordt boven beloond met een prachtig uitzicht op het …

Lees meer »

In de buik van het paard – Il Vittoriano

In Rome kun je op heel veel plekken fantastisch eten. Je hebt kleine familierestaurantjes die je de lekkerste lokale specialiteiten voorschotelen, pizzeria’s met een perfect gestookte steenoven, trattoria’s waar gekookt wordt op sterrenniveau en plekken waar je niet alleen geniet van wat er op je bord ligt, maar ook van het uitzicht op de stad die aan je voeten ligt. De plek die ik vandaag bespreek heeft niets van dit alles, maar is toch een van de meest tot de verbeelding sprekende ‘eetplekken’ van de stad. Al kun je er nu helaas niet meer aanschuiven – daar eten was een …

Lees meer »

Et tu Brute?

Op 15 maart van het jaar 44 v.Chr. werd Gaius Julius Caesar vermoord. Zijn vermeende laatste woorden, gericht aan zijn moordenaar, zijn wereldberoemd geworden. ‘Et tu, Brute?’ zou hij hebben gezegd. ‘Ook jij, Brutus?’ De ochtend was begonnen als vele andere. Hoewel Caesar gewaarschuwd lijkt te zijn dat hij juist op deze dag, op de iden van maart, op zijn hoede moest zijn, nam hij gewoon deel aan de senaatsvergadering. Aangezien de Curia Julia op het Forum Romanum niet gebruikt kon worden (het gebouw had veel schade geleden door een grote brand), vond de vergadering plaats in de curia van …

Lees meer »

De bordjes van de sfeervolle Via Margutta

Een van de mooiste straatjes van Rome, dat is een omschrijving die zeker van toepassing is op de Via Margutta. Ondanks de nabijheid van de toeristische trekpleisters op en om het Piazza di Spagna en het Piazza del Popolo, is de rust in de Via Margutta bewaard gebleven. Het straatje wordt bevolkt door kunstenaars, artiesten, een verdwaalde toerist en – bovenal – de sfeer van weleer. Van meet af aan is Via Margutta een thuis geweest voor ambachtslieden en kleine kunstenaars. Vanaf 1600 kreeg deze Romeinse straat ook steeds meer een internationaal karakter, dankzij de buitenlandse kunstenaars die zich er …

Lees meer »

Grieks koffiehuis in Rome

In een van de duurste straten van Rome, de Via dei Condotti, vind je het oude Griekse koffiehuis. Volgens de ANWB Kunstgids Rome, die afgelopen zomer verscheen en die maar liefst 430 pagina’s reisinformatie over Rome biedt, is dit ‘niet het grootste, niet het meest typische, maar wel het koffiehuis met de rijkste geschiedenis in heel Rome.’ Zeker is dat je tijdens een bezoek aan Rome even over de drempel van dit koffiehuis heen moet stappen, al is het maar om even rond te kijken en snel een espresso aan de bar te drinken. Al doen de echte gasten dat …

Lees meer »

Rubens in Rome

Vorige week verhuisden heel wat schilderijen van Rubens van de Hermitage in Sint Petersburg naar Amsterdam. In de Hermitage is sinds afgelopen weekend namelijk een grote tentoonstelling over deze en andere Vlaamse schilders te zien. De zalen in de Hermitage tonen een magistraal overzicht van 75 schilderijen en circa 20 tekeningen, waaronder talrijke meesterwerken van de grote drie van de Antwerpse school: Peter Paul Rubens, Anthonie van Dyck en Jacob Jordaens, aangevuld met werken van diverse eveneens bekende tijdgenoten. Een van de hoogtepunten is de beroemde Kruisafname van Rubens. Deze uitgelezen collectie komt voor het eerst naar Nederland. Veel van …

Lees meer »

De laatste rustplaats van Cecilia Metella

De enorme tombe van Cecilia Metella, die tijdens een wandeling langs de Via Appia niet aan je aandacht kan ontsnappen, is in meerdere opzichten intrigerend. Een enorm mausoleum voor een vrouw, dat is in het oude Rome een unicum. Wie was ze? Welke functie bekleedde ze? Waarom was ze zo belangrijk dat haar laatste rustplaats een grafmonument met een diameter van ongeveer dertig meter moest worden? We zullen het nooit weten, maar de vragen spoken al jaren door het hoofd van reizigers die de kantelen van het grafmonument in hun geheugen hebben gegrift. Zo ook Lord Byron, die geïnspireerd door …

Lees meer »

Via Appia – ‘de koningin der wegen’

De regina viarum, de koningin der wegen, zo luidde de eretitel van de Via Appia ten tijde van het Romeinse rijk. Het was de belangrijkste weg van het Romeinse rijk, de weg ook die het meest tot de verbeelding sprak en spreekt. Het begin van de Via Appia bevond zich op het Forum Romanum, waar ook de andere grote wegen uit die tijd hun vertrekpunt hadden. Het eerste deel van het toenmalige traject van de Via Appia stond beter bekend als de Via Triumphalis, de Weg van de Triomf, die door zegevierende keizers en veldheren werd afgelegd na weer een …

Lees meer »

De Gouden Mijlpaal

Hoewel het gezegde ons doet denken dat alle wegen naar Rome leiden, is het eigenlijk andersom: alle wegen vertrekken vanuit Rome. Het beginpunt van de grote wegen die de Romeinen reeds aanlegden, lag steeds in de Eeuwige Stad zelf; het eindpunt was veranderlijk, afhankelijk van de gekozen richting. Zo leidde de bekendste Romeinse weg, de Via Appia (waar we morgen uitgebreid bij stilstaan), naar Brindisi. Een andere grote weg ten tijde van de Romeinen, de Via Flaminia, liep van Rome naar Rimini. De Via Flaminia werd overigens vernoemd naar keizer Gaius Flavianus, die tijdens de tweede Punische Oorlog aan de …

Lees meer »

De tragische paus uit de Nederlanden

Precies honderd jaar voor Maffeo Barberini, oftewel Urbanus VIII, was er een Nederlandse paus – de enige die er overigens ooit geweest is. Deze Adrianus VI, die slechts een jaar op de pauselijke troon mocht zitten, werd onlangs door Michiel Verweij geëerd met een biografie. In Adrianus VI – De tragische paus uit de Nederlanden – de eerste biografie sinds 1980 – wordt de boeiende figuur van Adrianus VI nader voorgesteld en in zijn context geplaatst. Als toonaangevend figuur aan de Leuvense universiteit rond 1500, als leraar van Karel V, als regent van Spanje, als paus… Weinig mensen uit de …

Lees meer »

Nog meer bijen in Rome – een wandeling rondom Piazza Barberini

In onze blog van gisteren stond de Ape centraal, het bezige bijtje dat de straten van Rome (en heel veel andere steden, dorpen en gehuchten in Italië) bevolkt. Vandaag gaan we wederom op zoek naar bijen in de Eeuwige Stad – maar dan anders… Wanneer je door Rome wandelt, kunnen de vele bijen je niet ontgaan. Ook hartje winter zie je ze overal opduiken. De bijen die de Romeinse gebouwen en beelden sieren, verwijzen naar de Barberini’s, een belangrijke familie die oorspronkelijk afkomstig was uit Toscane en die in de zeventiende eeuw grote invloed genoot in de stad. De familie …

Lees meer »

De wederopstanding van de obelisk op het Sint-Pietersplein

De obelisk die midden op het Sint-Pietersplein staat, heeft misschien wel de meest bewogen geschiedenis van alle Egyptische obelisken die vandaag de dag nog in Rome te zien zijn. Het is ook de enige obelisk die al die tijd overeind is blijven staan. De obelisk stond oorspronkelijk in Heliopolis, in Egypte, waar hij was gebouwd als eerbetoon aan de zon. In 37 na Christus liet keizer Caligula de obelisk naar Rome halen. Hij liet daartoe een speciaal schip bouwen, zodat de obelisk in zijn geheel kon worden vervoerd. Het schijnt dat deze obelisk de enige is die in zijn geheel …

Lees meer »

Obelisken van eigen makelij

Naast de oude Egyptische obelisken staan er in Rome ook een aantal obelisken van eigen makelij. Sommige dateren nog uit de tijd van de Romeinse keizers, andere zijn van recenter datum. De eerste Romeinse obelisk die we vandaag bezoeken staat precies in het midden van de Fontana dei Quattro Fiumi op Piazza Navona. Oorspronkelijk stond deze obelisk in de Tempel van Isis, en later kreeg hij ook nog een plekje in het Circus van Maxentius langs de Via Appia. Bovenop deze obelisk, die ook wel bekend staat als de Obelisco Agonale, zit een duif die een olijftak vasthoudt en die …

Lees meer »

Nog meer souvenirs uit Egypte

De Piramide van Caius Cestius is niet het enige aandenken aan Egypte dat in Rome is terug te vinden. Iedereen die ooit voet op Romeinse bodem heeft gezet, weet dat er opmerkelijk veel obelisken te vinden zijn. Sterker nog: Rome is de stad met de meeste obelisken ter wereld. De oudste obelisken werden door de Romeinse keizers uit Egypte gehaald. Daarvan staan er acht nog steeds fier overeind. De hoogste obelisk van de stad (en tevens de hoogste obelisk ter wereld!) staat op het plein voor de Sint Jan in Lateranen. Hij is gemaakt van rood graniet en komt oorspronkelijk …

Lees meer »

Een piramide in Rome

Na een grootscheepse restauratie schittert de Romeinse Piramide als nooit tevoren. Signor Volpetti, van de gelijknamige delicatessenzaak in de wijk Testaccio, vertelt Saskia alles over dit bijzondere monument. Hij tovert een oude ansichtkaart tevoorschijn en kijkt met een bijna verliefde blik naar de piramide die op de kaart staat afgebeeld. ‘Misschien vind je me een sentimentele oude man,’ zegt hij, ‘maar de Piramide van Gaius Cestius is een van de meest bijzondere plekken in Rome, zeker voor de inwoners van Testaccio.’ Het monument kan je ook eigenlijk niet ontgaan – zelfs als je maar even in Rome bent. Je rijdt …

Lees meer »

Rozig rustpunt in Rome

Rome is, zeker tijdens de meivakantie, nu niet bepaald het toonbeeld van rust. Hoewel de stad in het voorjaar overspoeld wordt door toeristen, zijn er meer dan genoeg rustige plekjes te vinden, zelfs op loopafstand van de grote publiekstrekkers als het Colosseum en het Forum Romanum. Italië Magazine besteedt dit voorjaar aandacht aan een van deze bijzondere plekken in de stad, waar je even vergeet dat je op een steenworp afstand staat van de drukke verkeersader langs het Forum. Redacteur Jesper Storgaard Jensen toog naar Il Roseto Comunale, de door velen nog onontdekte rozentuin in hartje Rome. ‘Ondanks een dagelijkse …

Lees meer »

Roma-Amor – de stad en de liefde

In het Latijn zie je het meteen: Roma en amor, de stad Rome en de liefde, bestaan uit dezelfde letters. Dat kan geen toeval zijn! ‘Je kunt in Rome niet leven zonder er de liefde te bedrijven,’ schrijft Pavese in Il Compagno. En in Femmes beweert Philppe Sollers dat alle romans naar Rome leiden. Het aloude palindroom Roma-Amor heeft op tal van auteurs en in alle tijden aanstekelijk gewerkt. Zowel in gedichten als romans, brieven en dagboeken, toneel en essays komt het thema ‘liefde in Rome’ in al zijn variaties aan bod. Patrick Lateur stelde een bloemlezing samen die, chronologisch …

Lees meer »

De beste tiramisù van Rome

Het is druk op Termini, het grote station van Rome; iedereen probeert zich geïrriteerd een weg te banen door mensen, koffers en kinderen. Het was misschien ook niet zo’n goed idee om vanuit Napels naar Rome te treinen tijdens het drukste weekend van het jaar. De Eeuwige Stad stroomt vol; er zijn al tienduizenden toeristen in de stad zijn om een glimp op te vangen van de zaligverklaring van paus Johannes Paulus – of gewoon omdat het meivakantie is en Rome een ideale bestemming is voor een stedentrip in het voorjaar. Ik zucht en probeer me niet te ergeren aan …

Lees meer »

KijkWijzer: Rome zien en begrijpen

Hoe kunnen de brokstukken van het Forum Romanum iets van hun oude luister onthullen? Waarin schuilt de genialiteit van Rafaël en Caravaggio? Talloze periodes, stijlen en materialen hebben Rome vormgegeven. Het bezoeken van de bezienswaardigheden is als het bladeren door de eindeloze bladzijden van de kunstgeschiedenis: al gauw zijn de indrukken overweldigend. KijkWijzer in Rome biedt de uitdaging om de Eeuwige Stad te zien en te begrijpen met zo min mogelijk inspanning. In plaats van de reiziger op te zadelen met veel leeswerk voor en tijdens het bezoek aan Rome, stimuleert dit boek tot actief kijken en zo belangrijke stukjes …

Lees meer »

Monumentaal overnachten

In het vliegtuig terug naar huis las ik een bericht dat mijn vertrek uit la bella Italia iets verzachtte. Zoals jullie wellicht gehoord hebben, deed de gemeente Rome in augustus vorig jaar een noodoproep om sponsors te zoeken voor de restauratie van het Colosseum. Rome heeft het geld voor de dringende grootscheepse restauratie zelf niet voor handen, maar de ambtenaren bedachten wel een creatieve oplossing voor het steeds groter wordende probleem. In ruil voor een financiële bijdrage mogen sponsoren reclame maken op het tweeduizend jaar oude amfitheater. Een paar maanden geleden werd bekend gemaakt dat de eer het Colosseum te redden …

Lees meer »