Ga op pad met onze City Walks!

De Romeinen en de Lage Landen

Nu ik weer even in Nederland ben en de heimwee naar Rome al snel van zich laat horen, komt een boek met de titel De rand van het Rijk – De Romeinen en de Lage Landen natuurlijk als geroepen.

In De rand van het Rijk – De Romeinen en de Lage Landen behandelen Jona Lendering en Arjen Bosman geschreven bronnen en opgravingsresultaten. Vaak spreken die elkaar tegen, omdat Romeinse en Griekse auteurs geobsedeerd lijken te zijn geweest door de veronderstelde barbarij van de Galliërs en de Germanen. Ook wijden Lendering en Bosman hoofdstukken aan de aanwezigheid van de Romeinse legioenen, aan het stedelijk leven, de problemen bij de reconstructie van de oude godsdiensten, de sociale verhoudingen, nieuwe gewassen en diersoorten, de Gallische keizers en de betekenis van de limes. Ook bekende onderwerpen als verzetsheld Ambiorix, de opstand van de Bataven en de bekering van Sint-Maarten ontbreken natuurlijk niet.

Het boek begint met de intocht van een god, althans, zo leek het:

‘De intocht van een god: dat moet het voor onze voorouders zijn geweest toen het leger van Gaius Julius Caesar in de zomer van 57 v. Chr. de Lage Landen binnenmarcheerde. Terwijl tienduizenden zwaarbewapende Romeinse soldaten door het gebied van Schelde en Maas trokken, maakte totale verbijstering zich meester van de inheems bevolking. Eén groep krijgers gaf zich over bij de eerste aanblik van een Romeinse belegeringstoren. De gevoelens van de Belgische stammen moeten hebben geleken op die van het Germaanse stamhoofd dat twee generaties later voor het eerst een Romeins leger zag. Hij verzocht om een ontmoeting met de vijandelijke generaal, zweeg enige tijd en verklaarde toen blij te zijn dat hij een god had mogen aanschouwen.

Helemaal onbekend waren de invallers niet. Doordat er handelscontacten waren, hadden de Belgen in de eerste eeuw v. Chr. al een smaak voor mediterrane producten ontwikkeld. Het stamhoofd dat eens goed wilde uitpakken, schonk Italiaanse wijn. Uit de verhalen van kooplieden moet bekend zijn geweest dat de Romeinen vele dagreizen ver naar het zuiden woonden, aan een grote zee. De handelaren waren daar echter zelf nooit geweest; ze hadden hun kennis van collega’s die het ook maar hadden van horen zeggen. Onze voorouders zullen vernomen hebben dat Rome een stad was en ze zullen zich dat wel hebben voorgesteld als een enorm dorp met huizen van steen, maar verder zullen ze er weinig van hebben begrepen. Dat de bevolking van de Romeinse hoofdstad leefde in woonkazernes met vier of vijf etages zullen ze – als ze het al gehoord hebben – ongelovig lachend hebben weggewuifd.

Nu ze voor het eerst direct werden geconfronteerd met het volk dat een jaar daarvoor slechts een naam was geweest, bleken de sterke verhalen die ze hadden gehoord, te berusten op waarheid. Sterker nog, ze moesten constateren dat zelfs het meest fantastische verhaal geen recht deed aan de realiteit. En dit was pas het begin. Ze hadden alleen nog maar de Romeinse militairen gezien, de voorwerpen die zij meezeulden en de houten kampen die ze bouwden. Niemand kon zich een voorstelling maken van de veranderingen die op komst waren…’

Jona Lendering en Arjen Bosman doen al deze veranderingen op een boeiende manier uit de doeken. Ze nemen je mee naar de meest noordelijke uithoeken van het Romeinse Rijk waar ze in de voetsporen treden van de Romeinse keizers die aan het hoofd van hun troepen oprukten naar het huidige Friesland en Duitsland, naar een meisje uit Nijmegen dat wordt begraven met haar tamboerijn, naar een Romeins garnizoen in Velsen dat maar net een belegering doorstaat, naar een bisschop die de keizer de les leest en naar tal van andere plekken in de Lage Landen waar de Romeinen dankzij hun verhalen voor je ogen tot leven komen.

Een heel goed alternatief voor als een bezoek aan Rome nog even niet op de agenda staat – met het boek en een eventueel bezoek aan de plaatsen in je nabije omgeving ben je wel even zoet. Veel lees- en reisplezier!

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *