Ga op pad met onze City Walks!

Etruskische sporen in de Maremma

De sporen die de Etrusken in de Maremma hebben achtergelaten, tref je vooral aan in de stadjes Pitigliano, Sovana en Sorano. Aan de voet van de heuvel waarop Pitigliano is gebouwd, ligt een uitgebreid gangenstelsel dat door de Etrusken is gebouwd. Deze zogenaamde vie cave, holle wegen, zijn uitgehouwen in de voor deze streek kenmerkende tufo, tufsteen. Als je erdoorheen loopt, rijzen wanden van soms wel twintig meter hoog naast je op.

Deze holle wegen verbinden Pitigliano met Sorano en Sovana. Waarom de Etrusken dit wegenstelsel hebben aangelegd, is niet helemaal duidelijk. Volgens sommige dorpelingen waren het gewoon de kortst mogelijke routes door de heuvels, volgens anderen waren deze vie cave heilige wegen waar de Etrusken magische riten uitvoerden.

Over Pitigliano en de bijzondere geschiedenis van dit stadje valt zoveel te vertellen, daar kom ik begin volgende week nog even op terug. De route van de Etrusken brengt ons nu eerst in Sovana.

Wie het dorpje nu op een middag net na lunchtijd bezoekt, zoals wij dat deden, kan zich bijna niet voorstellen dat Sovana in de middeleeuwen de hoofdstad van het graafschap van de machtige familie Aldobrandeschi was, en tot 1660 de plaats waar de bisschop zetelde.

Suana, zoals het stadje in de tijd van de Romeinen heette, speelde een belangrijke rol in de geschiedenis van Toscane. Het slaperige, uitgestrekte stadje lijkt zich vandaag de dag vooral te verbazen over wat zich hier allemaal heeft afgespeeld. Een van de mannetjes die op het dorpsplein genieten van een beetje schaduw en de aanblik van nieuwe toeristen, weet me te vertellen dat Sovana even voor 600 in handen kwam van de Aldobrandeschi’s, een familie met Germaanse wortels die vanuit Lombardije naar het zuiden was getrokken.

‘Sinds die familie het in Sovana voor het zeggen had, groeide het stadje hard en nam het een steeds belangrijkere plaats in,’ aldus de zichzelf tot gids benoemde dorpeling. ‘Maar Sovana werd pas echt op de kaart gezet toen Roselle, een andere belangrijke plaats sinds de tijd van de Etrusken, in 935 werd vernietigd. Sovana werd toen de hoofdstad van dit graafschap. Bijna alles is hier nog zoals het ooit was, maar dan mooier,’ zo stelt hij. Hij krijgt bijval van zijn pleingenoten, maar een passerende dorpsgenoot wil ons graag meer vertellen.

‘De belangrijkste inwoner van Sovana was Ildebrando, die hier in 1200 ter wereld kwam. Later werd hij paus, hij is dan ook beter bekend als Gregorius VII, een van de grootste tegenstanders van de keizerlijke macht. Net buiten het stadje ligt een tombe die naar hem is genoemd, maar die dateert uit de tijd van de Etrusken. Dit graf is, net als de vie cave, uit tufo gehouwen. Het graf heeft de vorm van een tempel, en was oorspronkelijk versierd met zuilen en prachtige schilderingen.’

De mannetjes knikken geestdriftig, en sommeren hun dorpsgenoot ook over de Tomba della Sirena te vertellen, een ander Etruskisch graf net buiten het stadje. ‘Dit graf is genoemd naar een reliëf waarop Scylla, die vroeger simpelweg ‘de Sirene’ werd genoemd, twee jongelingen wurgt. Of degene voor wie het graf is, stierf door wurging zullen we nooit weten, maar het is een schitterende plek om te bezoeken.’

Dat laten we ons geen twee keer zeggen. We nemen afscheid van de mannen en rijden naar de Etruskische graftomben. We bezoeken niet alleen de Tomba della Sirena en de Tomba Ildebranda, maar ook de Tomba Tiffone. Om deze tombe te bereiken, wandel je vanaf de Tomba Ildebranda door een stukje holle weg. Er is geen mens te zien, waardoor de aanwezigheid van de Etrusken bijna te voelen is. Een unieke ervaring, die doet vermoeden dat de holle wegen inderdaad meer waren dan de kortst mogelijke verbindingen tussen de ene stad en de andere!

Na het bezoek aan de tombes rijden we door naar het naburige Sorano, een stadje dat gebouwd is tegen de helling van een smal dal dat werd uitgehold door de rivier de Lente. Ook rondom deze stadskern vind je de magische holle wegen, maar wij kozen er ditmaal voor omhoog te klimmen en vanaf de Rocca Orsini het stadje en de wijde omgeving vanuit dit perspectief te bekijken en letterlijk terug te kijken op een dag vol prachtige plekken en verhalen!

2x per week Italiaanse inspiratie

Meld je aan voor de Ciao tutti nieuwsbrief - en ontvang de digitale editie van onze City Walk Klassiek Rome als cadeautje:

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *