Ga op pad met de Ciao tutti City Walks!

Ciao tutti Agenda – november

In onze agenda vind je een overzicht van alle evenementen, festivals en tentoonstellingen, zowel in Italië als in Nederland en België. De evenementen en festivals staan op chronologische volgorde, daarna volgen de tentoonstellingen in Italië en daarna alle Italiaanse tips in eigen land.

Tip: met behulp van de toetsencombinatie CTRL+F kun je zoeken op regio of stad, zodat je snel kunt zien wat er op jouw vakantiebestemming te zien en te doen is!

ITALIË
EVENEMENTEN & FESTIVALS

Fiera Internazionale del Tartufo Bianco d’Alba
t/m 25 november, Alba (Piemonte)
Tijdens de Fiera Internazionale del Tartufo Bianco d’Alba worden er tal van activiteiten georganiseerd, voornamelijk met de witte truffel in de hoofdrol. Maar wat is dit witte goud nu eigenlijk? Simpel: truffels zijn paddenstoelen. Bijzondere paddenstoelen, dat wel, want ze groeien onder de grond, tussen de wortels van onder andere
eikenbomen en populieren.

De witte truffel, de tartufo bianco, komt voornamelijk voor in Piemonte. De buitenkant is niet spierwit, maar geel-groen; de binnenkant is wat grijzer, met witte nerven. Zowel de geur als de smaak van de witte truffel is veel en veel sterker dan die van de zwarte truffel. De witte truffel wordt dankzij de intense geur en smaak vaak rauw gebruikt.

foto: Juls’ Kitchen

Ognissanti
1 november, heel Italië

Ognissanti, Allerheiligen, is in Italië een nationale feestdag, ooit ingesteld door Lodewijk de Vrome (een van de zonen van Karel de Grote). Sindsdien gaat men op 1 november gezamenlijk naar de kerk, om vervolgens uitgebreid te lunchen. In Venetië eet men fave, dat letterlijk tuinbonen betekent, maar hier gebruikt wordt om koekjes ter grootte van een tuinboon aan te duiden. Een soort pepernoten, maar dan gemaakt van suiker en amandelen en
alleen verkrijgbaar rond de eerste novemberdagen.

In Toscane wordt de lunch besloten met Pan co’ Santi, Heiligenbrood, terwijl op veel andere plekken Ossa dei Morti, Botten van de Doden, geserveerd worden. Allerheiligen luidt in Italië ook het begin van de winter in. ‘Ognissanti, manicotti e guanti,’ zo zeggen de Italianen; vanaf 1 november is het tijd voor moffen en wanten om je handen te
warmen.

Giorno dei Morti
2 november, heel Italië

Na de heiligen zijn de gewone doden aan de beurt. Op de Giorno dei Morti, Dag van de Doden, worden alle overledenen herdacht. Ook nu gaat men naar de kerk, gevolgd door een bezoek aan het graf van dierbare overledenen. Dat is de dagen voorafgaand aan 2 november blinkend schoon gepoetst en voorzien van bloemen (vooral chrysanten staan tussen de stenen te pronken) en kaarsjes.

Lucca Comics & Games
t/m 4 november 2018
Als je van strips en/of van spelletjes (old school of op je scherm) houdt, dan mag je Lucca Comics & Games niet missen. Het charmante Toscaanse stadje wordt even omgetoverd tot een levend stripverhaal waar stripfiguren en spellen tot leven komen.

Luci d’Artista, Turijn (Piemonte)
1 november 2019 tot half januari 2020
In november, december en januari worden de straten en pleinen van Turijn gekleurd door tal van kunstige lichtinstallaties. Tijdens Luci d’Artista, zoals dit feestelijke evenement heet, schittert een aantal mooie klassiekers maar er zijn ook weer een paar nieuwe lichtkunstwerken te zien.

foto: Massimo Pica

Luci d’Artista, Salerno (Campanië)
begin november 2019 tot half januari 2020
Ook in het Zuid-Italiaanse Salerno schitteren duizenden lichtjes die de stad gezamenlijk een betoverende aanblik geven.

Tot eind januari bieden de straten van Salerno dankzij Luci d’Artista een uniek schouwspel, met onder andere een spectaculair zonnestelsel, schitterende engelen, vallende sterren, artistieke acrobaten, een enorme kerstboom, pinguïns en rendieren, Babbo Natale in zijn slee…

Sint-Maarten
13 november, Lucca
San Martino, oftewel Sint-Maarten, wordt in Italië niet zo gevierd als in sommige delen van Nederland en België, met grote vreugdevuren, lampionnenoptochten en een tochtje langs de deuren om al zingend snoep en ander lekkers op te halen. Toch staat men ook in de laars stil bij dit feest, zeker in de steden en dorpjes waar San Martino de patroonheilige is, zoals in Lucca. Hier wordt elk jaar op 11 november in de Duomo di San Martino een feestelijke mis opgedragen ter ere van deze heilige, die een bedelaar de helft van zijn warme mantel gaf.

Merano Wine Festival
Merano, 8 t/m 12 november
In Merano (Zuid-Tirol) vindt in november een bijzonder wijnfestival plaats: het Merano Wine Festival. Het is een van de beroemdste en grootste wijnfestivals ter wereld, waar je meer dan vierhonderd verschillende wijnmakers van over de hele wereld vindt, met uiteraard een grote vertegenwoordiging van Italianen, die allemaal hun beste wijnen meenemen. Er valt ook volop te proeven bij de wijn, met tal van regionale delicatessen. Drink je liever bier? Zelfs dat is aanwezig op het Merano Wine Festival. Salute!

Festa della Salute
21 november, Venetië
De Venetianen vieren op 21 november een van de belangrijkste feesten van de stad. Tijdens La Festa della Salute herdenken ze dat Venetië in de zeventiende eeuw werd bevrijd van de pest. Deze nare, besmettelijke ziekte brak in 1630 opnieuw uit in de stad aan de lagune.

De doge was ten einde raad, want twee eerdere epidemieën hadden Venetië zwaar getroffen. Hij beloofde een kerk ter ere van Maria te laten bouwen en die de naam Salute te geven als de pestepidemie snel ten einde zou zijn. Zo geschiedde, en sindsdien schittert de Santa Maria della Salute aan het Canal Grande.

Elk jaar op 21 november herdenken de Venetianen de overwinning op de pest. Er wordt onder andere een speciaal
ponton over het Canal Grande gebouwd, waarover de patriarch van Venetië naar de Salute loopt om een kaars te branden, gevolgd door duizenden Venetianen die allemaal een kaars opsteken voor gezondheid en voorspoed.

Dat leidt nog wel eens tot overbelaste kaarsenstandaards in de kerk, vandaar dat veel Venetianen de gewoonte hebben aangenomen de kaars mee naar huis te nemen en hem nogmaals aan te steken op de eerste zondag van de Advent.

Tafels vol torrone
Cremona, 16 t/m 24 november 2019
Volgens de inwoners van Cremona werd er in hun stad voor het eerst torrone, Italiaanse noga, gemaakt. Het lekkers zou deel uit hebben gemaakt van een bruidsbanket, zo staat in een document van 25 oktober 1441. Dat wordt nog elk
jaar gevierd, met La Festa del Torrone, een nabootsing van het huwelijksbanket met  tafels vol torrone.

Smullen van wild zwijn en truffel
Tijdens de Sagra del Cinghiale in Suvereto (Toscane) smul je van allerlei gerechten met cinghiale, wild zwijn. Al meer dan veertig jaar lang halen de inwoners eind november alles uit de kast om de culinaire rijkdom die het zwijn hen geeft te vieren. Naast proeverijen zijn er historische optochten en demonstraties vaandelzwaaien en wordt er tot in de kleine uurtjes gefeest.

Tijdens het tweede, derde en vierde weekend van november staat het stadje San Miniato (Toscane) helemaal in het teken van de witte truffel. Veel Italiaanse witte truffels komen uit dit gebied en vooral in november worden ze volop gezocht – en gevonden. Je kunt hier witte truffel ruiken, kopen en proeven, maar er zijn ook volop producten te koop die met witte truffel zijn bereid, zoals olijfolie, grappa, pecorino en salami. Daarnaast bieden de restaurants in San Miniato en omgeving speciale truffelmenu’s aan.

Leuk om te doen: ga op truffeljacht in de bossen rondom San Miniato! In deze blog lees je Saskia’s ervaring over zo’n bijzondere expeditie in het bos.

Film & jazzfestivals
Het najaar is bij uitstek de tijd voor Italiaanse films. Van 23 november tot en met 1 december vindt het Torino Film Festival plaats, met een gevarieerd programma. Ben je als filmfan in Turijn, bezoek dan ook de 167 meter hoge Mole Antonelliana, vernoemd naar de architect die het gebouw ontwierp, Alessandro Antonelli. Tegenwoordig huisvest het gebouw het Filmmuseum, heerlijk om even helemaal in de wereld van de cinema te duiken!

In Bologna is november de maand van de jazz. De hoofdstad van Emilia-Romagna staat tijdens het Bologna Jazz Festival helemaal in het teken van jazzmuziek, met tal van artiesten. Dit jaar met onder anderen Dee Dee Bridgewater, Bill Frisell en het Charles Lloyd Quartet.

Viaggio nei Fori
tot eind november 2019, Rome (Lazio)
Zowel op het Forum van Augustus als op het Forum van Caesar vindt van 21 april tot en met 11 november 2018 een spectaculaire lichtshow plaats waarbij het verleden bijna letterlijk tot leven wordt gebracht. Alle praktische informatie (met o.a. aanvangstijden, prijzen en de mogelijkheid tot het reserveren van kaartjes) vind je via de website Viaggio nei Fori.

ITALIË
TENTOONSTELLINGEN

ROME

Gratis naar de Vaticaanse Musea
Elke laatste zondag van de maand kun je gratis naar de Vaticaanse Musea & Sixtijnse Kapel, om te genieten van alle schatten die in het museum verzameld zijn, van de Laocoöngroep tot de schitterende schilderingen van Michelangelo. Ga wel op tijd, want het is op deze dag nog drukker dan anders.

Vaticaanse Musea by night
Op vrijdag kun je de Vaticaanse Musea ook ’s avonds bezoeken, van 19.00 tot 23.00 uur (de entree sluit om 21.30 uur). Voor zo’n avondbezoek moet je echt van tevoren online reserveren via deze link. Je kunt tijdens deze bijzondere avond het Museo Gregoriano Egizio, het Museo Pio Clementino, de Gallerie Superiori, de Stanze di Raffaello, het Appartamento Borgia, de Collezione Arte Religiosa Moderna en de Sixtijnse Kapel bewonderen.

Ontdek de mooiste vakantieadressen in Italië