Download gratis de Ciao tutti app

Ciao tutti Italië Agenda – juli

In onze agenda vind je een overzicht van een aantal interessante evenementen, festivals en tentoonstellingen, zowel in Italië als in Nederland en België. De evenementen en festivals staan op chronologische volgorde, daarna volgen de tentoonstellingen in Italië en daarna alle Italiaanse tips in eigen land.

Tip: met behulp van de toetsencombinatie CTRL+F kun je zoeken op regio of stad, zodat je snel kunt zien wat er op jouw vakantiebestemming te zien en te doen is!

ITALIË
EVENEMENTEN & FESTIVALS

 

Palio di Siena
2 juli, Siena (Toscane)
Op 2 juli stijgt de spanning met de minuut in Siena. ’s Avonds wordt namelijk de beroemde Palio gereden, al sinds de dertiende eeuw een jaarlijks terugkerende gebeurtenis. De paardenrace bestaat uit slechts drie ronden over het schelpvormige Piazza del Campo, waardoor de strijd vaak in enkele minuten wordt beslecht. Het record staat op één minuut en dertien seconden!

Wie niets wil missen van de Palio, is ook de week voorafgaand aan 2 juli al in Siena. Saskia was er in 2016 bij en vertelt in deze en deze blog wat er allemaal bij komt kijken. De inwoners van Siena zijn terecht trots op deze traditie!

Festa della Madonna Bruna
2 juli, Matera (Basilicata)
Maria Santissima della Bruna is de patroonheilige van Matera. Op 2 juli wordt zij nog meer dan anders geëerd, met een groots feest, het Festa della Madonna Bruna. De feestdag zou ooit zijn ingesteld op verzoek van paus Urbanus VI, in november 1389.

Het verhaal wil dat een boer beloofde om een mysterieuze adellijke dame mee te nemen naar Matera, op voorwaarde dat de dame van zijn wagen klom voor ze het stadje naderden, om te voorkomen dat men over hem zou roddelen. Toen de boer bijna in Matera was, bleek de dame echter spoorloos verdwenen – er was alleen een standbeeld overgebleven. Je raadt het al: de mysterieuze dame was niemand minder dan Maria. De boer droeg het standbeeld naar het Piazza del Duomo, waar iedereen het beeld wilde aanraken en kussen. Daarna werd het in processie de kathedraal in gedragen, iets dat nog elk jaar wordt herhaald.

Het beeld staat op een prachtige praalwagen met versieringen van papiermaché, die vernietigd wordt zodra het beeld veilig in de kathedraal is aanbeland, als symbool van een nieuw begin. Het feest eindigt met groots vuurwerk boven de oude Sassi van Matera.

Mariafeest
2 juli, Rapallo (Ligurië)
Ook in Rapallo viert men 2 juli feest ter ere van Maria. Tijdens La Festa dell’Apparizione della Vergine trekken de inwoners naar de kerk van Montallegro, hoog boven Rapallo. Op 2 juli en de dagen rondom deze feestdag zijn er verschillende
openluchtvoorstellingen (concert, theater, cinema), marktjes, proeverijen, zeilwedstrijden en een groot vuurwerk.

Duizenden lichtjes voor Santa Domenica
Scorrano (Puglia)
Het stadje Scorrano, dat wereldwijd bekend staat om zijn luminarie, lichtkunstwerken, wordt elk jaar begin juli letterlijk in de schijnwerpers gezet, tijdens het feest gewijd aan de patroonheilige Santa Domenica.

Terug naar de middeleeuwen
Monteriggioni (
Toscane)

Monteriggioni heeft een bewogen geschiedenis. Het stadje lag precies op de plek waar de troepen uit Florence en Siena elkaar het hevigst bestreden en werd als zodanig vaak onder vuur genomen. De verdedigingsmuur die nu nog grotendeels intact is, was dan ook bittere noodzaak, net als de vele torens die zich op gelijke afstand in de muur bevonden. Binnen de muren heerst nu een en al rust.

Alleen tijdens twee weekenden in juli wordt het stadje weer even ingenomen door ridders in harnas, tijdens La Festa Medievale, een feest waarbij je je terug in de middeleeuwen waant, met vuurspuwers, bijzondere optochten
en riddertoernooien.

La Notte Rosa – een roze nacht
(Emilia-Romagna & Le Marche)
La Notte Rosa is een uniek cultureel evenement dat zorgt voor kunst, lichtshows, muziek en theater in de straten van Rimini, Ravenna, Forlì, Ferrara, Gradara en Pesaro. Er komen jaarlijks duizenden bezoekers op af, die genieten van alle nachtelijk vertier. Meer details vind je hier.

L’Ardia di San Costantino
6-7 juli, Sedilo (Sardinië)
In Sedilo vindt een van de meest spectaculaire paardenraces plaats, als herdenking van de slag bij de Ponte Milvio (in Rome), waar Constantijn het opnam tegen Maxentius. Aan de vooravond van de veldslag zou Constantijn een lichtend kruis aan de hemel hebben gezien, met de tekst ‘in hoc signo vinces’, in dit teken zult gij overwinnen. Hij wist dus zeker dat hij als winnaar uit de strijd zou komen, iets dat niet geldt voor de ruiters die deelnemen aan deze Sardijnse race.

Er zijn twee rondes: een race wordt ’s avonds gereden, de ander ’s ochtends, als de ruiters de hele nacht hebben gedronken. Je kunt je voorstellen dat dat de prestaties niet bepaald verbetert…

Hoera voor Pinokkio!
7 juli, Collodi (Toscane)
Op 7 juli 1881 werd het eerste verhaal over deze houten pop gepubliceerd in de Giornale dei Bambini (Kinderkrant). Niemand had toen kunnen voorzien dat het verhaal over Pinokkio over de hele wereld gelezen zou worden en dat Walt Disney ooit een prachtige film zou maken met Geppetto’s creatie in de hoofdrol.

Als je in Toscane bent, vier je Pinokkio’s verjaardag natuurlijk in het Pinokkiopark in Collodi, in de buurt van Lucca. Verwacht geen spectaculaire ritjes in een karretje, zoals je wellicht van andere pretparken gewend bent.

Het Pinokkio-park doet veel meer een beroep op de fantasie van zowel kinderen als volwassenen. In een groen park staan beelden van alle hoofdpersonen uit het boek – eerst het verhaal (voor)lezen is dus eigenlijk wel aan te raden. Dan herken je de vos, de krekel en de fee en beland je uiteindelijk in de buik van de walvis, net als Pinokkio!

Pistoia Blues Festival
Pistoia (Toscane)
Pistoia vormt elke zomer het toneel voor het Pistoia Blues Festival, een groots blues-spektakel waar in het verleden internationale sterren als BB King, The Doors en Eric Clapton hebben opgetreden. Dit jaar staan onder anderen Alanis Morissette en James Blunt op het podium.

Musica con Vista
tot 30 september 2023
Deze zomer worden er in verschillende bijzondere tuinen concerten in de openlucht gehouden. Er staan wel veertig uitvoeringen op de planning, van Trento tot Palermo, zoals je op de speciale website van Musica con Vista kunt zien.

foto: Musica con Vista

Nog meer musica!
Wereldberoemd is ook het zomerse jazzfestival in Perugia, Umbria Jazz met elk jaar opnieuw veelbelovende optredens. Pescara is het toneel van het jaarlijkse jazzfestival Pescara Jazz; Venetië organiseert het Venezia Jazz Festival.

In Vetralla organiseert Opera Extravaganza twee sfeervolle muzikale avonden. In Stresa, bij het Lago Maggiore, wordt elke zomer het Stresa Festival gehouden, een bijzonder festival voor kamermuziek georganiseerd, met uitvoeringen in zowel juli als augustus. Virtuoze avonden gegarandeerd!

foto: Umbria Jazz

Mercantia – spektakel op straat
Certaldo (Toscane)
In juli wordt het Toscaanse Certaldo omgetoverd tot één groot theater, tijdens het internationale straattheaterfestival Mercantia. Je kunt je dan helemaal onderdompelen in muziek, theater, toneel en andere creatieve uitingen.

U Fistinu di Santa Rosalia
14 juli, Palermo (Sicilië)
Sinds 1624 vieren de inwoners van Palermo U Fistinu di Santa Rosalia, het feest van Santa Rosalia, de patroonheilige van de stad. Rosalia woonde ooit als een soort kluizenaar in een van de grotten op de Monte Pellegrino, net buiten de stad. Nadat in 1624 haar botten werden gevonden, werden ze op 14 juli door de stad gedragen in een plechtige processie. Onmiddellijk was de stad verlost van de heersende pestepidemie die al veel slachtoffers had geëist.

Santa Rosalia, die altijd wordt afgebeeld met een rozenkrans, beschermt ook tegen aardbevingen. Rond 14 juli wordt er een week lang volop gefeest. De festiviteiten beginnen met la processione del carro, waarbij een grote praalwagen (van circa negen meter lang en tien meter hoog) met daarop het standbeeld van de heilige door de straten van Palermo trekt. In de nacht van 14 juli wordt de historische processie van 1624, die er uiteindelijk voor zorgde dat de pest definitief verdreven was, herdacht.

Noantri – feest in Trastevere
Rome (Lazio)
Noantri, zo noemen de inwoners van Trastevere zichzelf. Letterlijk betekent dit ‘wij anderen’, als duidelijk onderscheid van de andere Romeinen, aan de andere kant van de rivier. Volgens de inwoners van Trastevere zijn zij de oudste en daarmee de enige echte inwoners van Rome. Elk jaar wordt er vanaf 16 juli feest gevierd met een prachtige processie, theater, muziek, tradities en – uiteraard – lekker eten. Zie de speciale website van dit feest voor alle details.

Festa del Redentore
Venetië (Veneto)
Op de derde zondag van juli herdenkt men in Venetië de pestepidemie van 1577. Vanaf de Zattere (de noordelijke kade van de wijk Dorsoduro) wordt er een pontonbrug naar Il Redentore (op het eiland Giudecca) gelegd, die op zaterdag feestelijk wordt ingewijd.

Il Redentore betekent letterlijk ‘De Verlosser’. Een toepasselijke naam voor de kerk die door Andrea Palladio werd ontworpen als dank voor het einde van de pestepidemie, die eind zestiende eeuw veel slachtoffers eiste. ‘s Avonds is er een spectaculaire vuurwerkshow, gevolgd door een nachtmis in de Redentore. Op zondag geniet je van een roeiwedstrijd met schitterend versierde boten en gondels.

Opera in de Arena
Verona (Veneto)
De Arena van Verona lag, toen het werd gebouwd, in de eerste eeuw na Christus, net buiten de muren van de stad. In de loop der tijd werd de Arena bevolkt door gladiatoren, ridders en stierenvechters. Inmiddels vormt het amfitheater het toneel voor talrijke opera’s, met dit jaar onder meer Aïda, Turandot, Nabucco en Il Barbiere di Siviglia. Het programma vind je op de website van de Arena van Verona.

foto: Arena.it

Nog meer opera in de openlucht
Bijzonder zijn ook het operafestival in Tuscia (Lazio), met tal van beroemde opera’s en andere muzikale voorstellingen, en het La Versiliana Festival, aan de Toscaanse kust.

In Macerata (Le Marche) klinken van ongeveer half juli tot half augustus operaklanken door de avondlucht. Hier worden de opera’s opgevoerd in het sfeervolle Sferisterio. Tijdens het Sferisterio Opera Festival geniet je van Il Flauto Magico, La Traviata en L’Elisir d’Amore.

Puccini Festival
Torre del Lago (Toscane)
Onder de naam Puccini e la sua Lucca kun je het hele jaar door concerten bijwonen in de kerk van San Giovanni, waar Puccini gedoopt is. Maar in de zomer is er meer!

‘Dit is het paradijs!’ schijnt Puccini uitgeroepen te hebben toen hij voor het eerst het meer van Massaciuccoli zag. Aan de oevers van het meer wordt elke zomer het Puccini Festival gehouden. Van half juli tot half augustus wordt er een groot theater gebouwd, dat deels over het wateroppervlak valt. Een schitterend decor voor de opera’s van Puccini; in de zwoele buitenlucht bezorgen de klanken van Puccini’s Madame Butterfly je nog meer kippenvel!

Het Puccini Festival is overigens in 1930 op initiatief van Giacomo Puccini zelf in het leven geroepen. Het oorspronkelijke theater was een provisorisch geheel, dat door Puccini’s vrienden in elkaar was getimmerd. Sindsdien is het festival enorm gegroeid. Tegenwoordig trekt het ruim veertigduizend bezoekers en moet je van tevoren kaartjes reserveren.

Nog meer toonladders in Toscane
Lucca is het toneel van het jaarlijkse Summer Festival. Het Piazza Napoleone vormt het podium voor tal van Italiaanse en internationale artiesten, met vaak grote namen. Dit jaar komen onder anderen Queen of the Stone Age, Ringo Starr, Gorillaz, Nick Cave & the Bad Seeds, Lenny Kravitz, Norah Jones en Gianni Morandi. Heerlijk om tot in de kleine uurtjes te swingen!

Siena biedt ’s zomers plaats aan kamermuziek, tijdens het festival Incontri in Terra di Siena. Ook tijdens de Estate Musicale Chigiana, zomerse muzikale ontmoetingen die worden georganiseerd door de Accademia Musicale Chigiana, wordt er op hoog niveau gemusiceerd.

Eén keer per jaar geeft Andrea Bocelli een concert in het Teatro del Silenzio in Lajatico. In 2023 zal dat zijn op 27 en 29 juli om 20.30 uur.

Festival dei Due Mondi
Spoleto (Umbrië)

Elk jaar wordt in Spoleto het muzikale Festival dei Due Mondi, het Festival van de Twee Werelden, georganiseerd. Er zijn volop voorstellingen te zien, met voor ieder wat wils: toneel, dans, muziek, literatuur, beeldende kunst… Niet alleen van Italiaanse artiesten, want zoals de naam al doet vermoeden, is het festival een symbolische ontmoeting tussen twee werelden, die van de Italiaanse en die van de buitenlandse, voornamelijk Amerikaanse, cultuur.

Ravello Festival
Ravello (Amalfikust, Campanië)
De beroemde Duitse componist Richard Wagner woonde en werkte enige tijd in Villa Rufolo in Ravello, hoog boven de Amalfikust. Wagner schreef hier een groot deel van zijn Parsifal. Ook Roberto Rossellini, een bekende Italiaanse regisseur, vond inspiratie in de straten van Ravello.

Geen wonder dus dat het schitterende plaatsje elk jaar het toneel is van het Ravello Festival. In een unieke setting, met schitterend uitzicht op zee, geniet je van sprookjesachtige klanken, die wegdrijven over het water.

Giostra dell’Orso
25 juli, Pistoia (Toscane)
De vier stadswijken van Pistoia, de Gouden Leeuw, de Griffioen, het Witte Hert en de Draak, gaan op 25 juli de strijd met elkaar aan tijdens de Giostra dell’Orso, de ‘berenstrijd’. De ruiters nemen het een op een tegen elkaar op, waarbij ze vooral punten scoren door het doelwit in de vorm van een beer (het symbool van Pistoia) te doorboren.

Wil je de Pistoiese paardenrace meemaken, zorg dan dat je op 25 juli in de stad bent. De race begint om half tien ’s avonds, op het Piazza del Duomo, en wordt voorafgegaan door een schitterende historische stoet. Zorg dat je op tijd bent als je een beetje een goede plek wil bemachtigen. Op 22 en 23 juli zijn er proefrondes; dan kun je met je neus in de boter vallen en op het Domplein een generale repetitie zien.

De Giostra dell’Orso maakt deel uit van de zogenaamde Luglio Pistoiese, de feestelijke julimaand in Pistoia. Zo krijgt San Jacopo, de patroonheilige van de stad, door de brandweer een warme, rode mantel aangemeten en pruttelt op het vuur salsa d’anatra (saus met eend) voor bij de maccheroni, het feestelijke gerecht dat in deze maand traditioneel op tafel komt in Pistoia.

Botenparade in Pescara
(A
bruzzo)

Ter ere van de heilige Andreas, een van de apostelen, wordt het laatste weekend van juli volop feest gevierd in Pescara. Er is onder andere een parade met talloze vissersbootjes.

Onderwaterfeest voor Christus
28 juli, Baai van San Fruttuoso (Ligurië)
Tijdens La Festa del Cristo degli Abissi wordt er in de Baai van San Fruttuoso, tussen Camogli en Portofino, een wel heel ongewone processie gehouden: men trekt naar het 2,5 meter hoge bronzen standbeeld van Christus dat maar liefst vijftien meter onder water staat, op de zeebodem, als eerbetoon aan een duiker die daar is verdronken. Voor de processie is er een mis op het strand.

Dans van de dood
22 juli, Taggia (Ligurië)
In het dorpje Taggia viert men op 22 juli de feestdag van Santa Maddalena del Bosco. Op zondag voert een nachtelijke processie door de bergen. Bij terugkeer in het dorp wordt er een rituele dans uitgevoerd, il ballo della morte, de dans van de dood.

Een man en een vrouw dansen om elkaar heen, waarbij de vrouw net doet of ze flauw valt. De man brengt haar bij met lavendel, waarna ze verder dansen onder het zingen van ‘Comedamus et bibamus, cras enim morietur’ – ‘We eten en drinken samen, omdat we op een dag allebei dood zullen zijn’. Ook de dag erna is er nog feest. Men viert dan Maddalenetta, met onder andere een uitgebreide lunch.

Graanfeest in Jelsi
(
Le Marche)

La Festa del Grano is eerst en vooral een religieus festival. Het feest is het ‘offer’ dat de inwoners van het stadje elk jaar aan hun patroonheilige, Sant’Anna, brengen. Daar is men ooit mee begonnen in 1805, toen een aardbeving in de regio meer dan 5000 doden eiste. Gek genoeg was er in Jelsi weinig schade – iets om dankbaar voor te zijn. Die dankbaarheid toont men elk jaar opnieuw tijdens een processie. Alle wagens zijn gemaakt van graan – een spectaculair gezicht!

Estate Fiesolana
Fiesole, Toscane
Het Teatro Romano van Fiesole, een prachtig plaatsje net buiten Florence, is het decor van de Estate Fiesolana, een van de oudste openluchtfestivals van Italië.

Zomerse sagra’s en food festivals
De zomer is bij uitstek de tijd voor sagre, culinaire eet- en drinkfestijnen waarbij meestal een plaatselijke specialiteit centraal staat. Elke lekkernij heeft zo zijn eigen sagra. We tippen er hier slechts een paar, maar ben je met vakantie in Italië, houd dan oren en ogen open. Zie je een aanplakbiljet met het woord sagra, of hoor je een Italiaan erover praten, zorg dan dat je niks van dit heerlijke feest mist!

Tijdens het Festival del Polpo (Inktvisfestival), dat half juli wordt gehouden in het Parco Santa Costanza van San Vincenzo (Livorno), proef je de smaak van de zee, met tal van visgerechten, schelpdieren en natuurlijk allerlei soorten inktvis. In Zeddiania (Sardinië) houden ze het simpel. Daar vieren ze elke zomer de Sagra del Pomodoro. Want wat is Italië nu zonder tomaten? Je kunt proeven van allerlei gerechten met tomaat, zowel koud als warm.

Bijna de hele maand juli staat Capannori (bij Lucca) in het teken van porcini, eekhoorntjesbrood. Elk weekend kun je je te goed doen aan pasta met porcini, crostini met porcini en lokale eekhoorntjesbroodsoep, uiteraard vergezeld van een lekker glas wijn.

Verfrissender is de Sagra del Cocomero (watermeloen) in het Toscaanse Montemurlo. Het leukst is misschien wel het nationaal kampioenschap watermeloen eten, dat elk jaar in juli gehouden wordt in Sissa (Emilia-Romagna). Helaas staat de exacte datum hiervoor nog niet vast, maar ga zeker informeren als je tegen die tijd in de buurt bent!

ITALIË
TENTOONSTELLINGEN

 

Bergamo en Brescia – Culturele Hoofdsteden van Italië in 2023
In 2023 mogen de steden Bergamo en Brescia zich beide Culturele Hoofdstad van Italië noemen. Ter ere daarvan worden er veel speciale evenementen en exposities georganiseerd.

Een mooie installatie ter ere van Bergamo Brescia Capitale Italiana della Cultura is Allegro maar non troppo (‘vrolijk maar niet te’), een lichtkunstwerk van Platek en Jan Van Lierde.

Het is tot 31 december 2023 tegelijkertijd in Bergamo en in Brescia te zien, in Bergamo onder de portici van de Biblioteca Civica Angelo Mai aan het Piazza Vecchia en in Brescia onder de Portico del Monte di Pietà aan het Piazza della Loggia.

foto’s: Bergamo Brescia Capitale Italiana della Cultura

Rondom het Castello di Brescia ontmoet je gorilla’s, bavianen en chimpansees. Het groen rondom het kasteel biedt onderdak aan de beelden van de Bolognese kunstenaar Davide Rivalta.

Via deze link vind je meer informatie. De expositie maakt deel uit van de festiviteiten die worden georganiseerd ter ere van Brescia – Capitale della Cultura. In dit artikel delen we meer tips voor een bezoek aan de culturele hoofdstad van Italië van 2023 (een eer die Brescia deelt met Bergamo).

foto’s: Brescia Musei

Het volledige programma vind je via deze link op de website Bergamo Brescia 2023. Ook via Facebook en Instagram blijf je op de hoogte van alle nieuws en evenementen.

TURIJN

Giochi siderali – Riccardo Cordero
tot 5 november 2023, Giardini della Reggia di Venaria
Negen grote kunstwerken van Riccardo Cordero, die hij tussen 2002 en 2020 maakte van ijzer en brons, schitteren in de tuinen van de Reggia di Venaria.

Het gaat om geometrische werken met namen als Satellite, ET, Asteroide Siri en Meteora Hoba, die uit de hemel lijken te zijn neergedaald om een bezoek aan de koninklijke tuinen in Turijn een magisch tintje te geven. Via deze link vind je meer details.

foto: Reggia di Venaria

VENETIË

The Laboratory of the Future – Biennale Architettura
tot 26 november 2023, Venetië
Het thema van de Biennale Architettura is dit keer The Laboratory of the Future. Deze editie is samengesteld door Lesley Lokko, architectuurdocent en schrijver. Hij verzamelde negenentachtig deelnemers uit meer dan zestig verschillende landen, die laten zien hoe ze door middel van verbeelding een betere wereld willen bouwen. Via deze link vind je alle details van deze Biennale.

FLORENCE

Luca Giordano – maestro barocco a Firenze
tot 5 september 2023, Palazzo Medici Riccardi
De in Napels geboren Luca Giordano (1634-1705) is een van de bekendste Italiaanse  barokkunstenaars. Je bewondert zijn virtuoze werk dit jaar in een prachtige tentoonstelling in het Palazzo Medici Riccardi, waar hij het plafond van de Galleria degli Specchi (de spiegelzaal) beschilderde.

In het palazzo zijn ongeveer vijftig werken te zien, waaronder een aantal schetsen voor de Galleria degli Specchi en het plafond van de Biblioteca Riccardiana, die zijn uitgeleend door de National Gallery in Londen.

Er zijn ook werken te zien uit privécollecties en uit beroemde musea als de Galleria degli Uffizi, Pio Monte della Misericordia in Napels en Palazzo Barberini in Rome.

In de Biblioteca Riccardiana, die in de studiezaal een van de twee fresco’s bewaart die Giordano voor de familie Riccardi maakte, is tegelijkertijd de expositie Dai libri alla pittura – viaggio tra le fonti iconografiche di Luca Giordano a Palazzo Medici Riccardi te zien.

foto: MUS.E

TOSCANE

Signorelli 500
tot 8 oktober 2023, Cortona
Cortona viert de vijfhonderdste sterfdag van Luca Signorelli met Signorelli 500, een prachtige expositie waarin het werk van deze renaissanceschilder centraal staat.

Volgens Giorgio Vasari was Signorelli degene die de weg effende voor kunstenaars als Rafaël en Michelangelo en zo voor de ultieme perfectie van de kunsten.

Signorelli schilderde in opdracht van onder anderen Lorenzo De’ Medici, paus Sixtus IV en paus Julius II. Hij was een man van de wereld (zoals hij zichzelf ook afbeeldt op een van de fresco’s in de Duomo van Orvieto), maar tegelijkertijd was hij vaak en graag thuis in Cortona.

In het Palazzo Casali zijn tijdens Signorelli 500 dertig van zijn werken te zien, die afkomstig zijn uit verschillende (iner)nationale musea.

I Medici: gente del Mugello – ritratti di famiglia dalle Gallerie degli Uffizi
tot 5 november 2023, Palazzo dei Vicari, Scarperia
Dankzij het project Terre degli Uffizi, waarbij de Galleria degli Uffizi een aantal kunstwerken tentoonstelt in steden en dorpen in Toscane, sta je in Scarperia, een van de mooiste dorpjes van de Mugello, oog in oog met leden van de familie De’ Medici.

Er zijn vier portretten te zien. Ridolfo del Ghirlandaio vereeuwigde Cosimo. Zijn vrouw Eleonora werd samen met haar zoon Garcia (die op jonge leeftijd overleed aan malaria) geportretteerd door Lorenzo Sciorina, een leerling van Bronzino.

Je bewondert ook een schilderij van Francesco I en van zijn tweede vrouw Bianca Cappello. Via deze link lees je meer details; in dit artikel treed je in de voetsporen van de familie De’ Medici in de Mugello.

foto: Terre degli Uffizi

ROME

L’istante e l’eternità – tra noi e gli antichi
tot 30 juli 2023, Terme di Diocleziano
Met ongeveer driehonderd schitterende kunstwerken – van Griekse, Romeinse en Etruskische oorsprong, maar ook uit de middeleeuwen en onze tijd – ontdek je tijdens de expositie L’istante e l’leternità – tra noi e gli antichi op een onverwachte manier de relatie die wij hebben met de antieke wereld. Aanrader!

Vita dulcis – paura e desiderio nell’impero romano
tot 27 augustus 2023, Palazzo delle Esposizioni
Francesco Vezzoli slaat een brug tussen hedendaagse verbeelding en geschiedenis, in een speelse mix van klassieke cultuur en pop. Tijdens deze tentoonstelling speelt hij met de angst en de verlangens van het Romeinse rijk, met beelden uit de collectie van het Museo Nazionale Romano en de filmwereld in de twintigste eeuw. Via deze link lees je meer.

foto: Palazzo delle Esposizioni

Senza fine – Letizia Battaglia
tot 5 november 2023, Terme di Caracalla
Ter herinnering aan de aanslagen die dertig jaar geleden plaatsvonden in de San Giovanni in Laterano en de San Giorgio al Velabro bewonder je in de Terme di Caracalla de tentoonstelling Senza fine, met foto’s van de Siciliaanse Letizia Battaglia (1935-2022).

Er zijn meer dan negentig grote foto’s te zien tussen de ruïnes van de thermen, die gezamenlijk vijftig jaar fotografie beslaan. Stuk voor stuk de moeite waard om te bekijken!

Giuseppe Penone
tot 9 juli 2023, Galleria Borghese
Galleria Borghese presenteert een grootse overzichtstentoonstelling van Giuseppe Penone, die in 1947 werd geboren in Garessio (Piemonte).

Hij studeerde aan de Accademia di Belle Arti in Turijn, de stad waar hij nog altijd woont en werkt. Hij was de jongste vertegenwoordiger van de arte povera, een groep kunstenaars in Italië die zich eind jaren zestigverzette tegen de industrialisering en de ontmenselijking in de kunst.

Penone werpt een nieuw licht op onze relatie met de natuur. De tentoonstelling omvat zowel vroeg als recent werk, biedt verrassende inzichten en prikkelt alle zintuigen. Je bewondert iconische sculpturen en ruimtevullende installaties, maar ook bescheiden en intieme werken van Penone.

L’immagine sovrana – Urbano VIII e i Barberini
tot 30 juli 2023, Palazzo Barberini

Vierhonderd jaar geleden – op 6 augustus 1623 – werd Maffeo Barberini tot paus gekozen. Als paus Urbanus VIII hield hij zich vooral bezig met cultuur en (geo)politiek. Hij lijfde onder meer het hertogdom Urbino in en was daarmee de laatste paus die de pauselijke staat wist uit te breiden.

Het was ook deze Barberini-paus die de bronzen omlijstingen van het cassettenplafond van het Pantheon liet omsmelten, voor het gieten van extra kanonnen voor de Engelenburcht en voor het baldakijn boven het hoofdaltaar in de Sint-Pieter. Pasquino, een van de sprekende standbeelden in Rome, zei hierover: ‘Quod non fecerunt barbari, fecerunt Barberini,’ wat de barbaren nalieten, wordt nu door de Barberini gedaan.

Urbanus VIII was ook de paus die Galileo Galilei de leer van Copernicus liet ontkennen en levenslang huisarrest gaf, maar die tegelijkertijd veel investeerde in kunst en wetenschap.

In Palazzo Barberini zijn voor de tentoonstelling L’immagine sovrana – Urbano VIII e i Barberini allerlei meesterwerken uit de Barberini-collectie bijeengebracht, waarvan tachtig uit de eigen collectie en meer dan veertig van andere Italiaanse en internationale musea.

Raffaello e l’antico
tot 2 juli 2023, Villa Farnesina
In Villa Farnesina is dit voorjaar de tentoonstelling Raffaello e l’antico te zien. Voor de eerste keer in ruim vijfhonderd jaar is een groot aantal kunstwerken van Agostino Chigi, de oorspronkelijk eigenaar van de villa, weer bijeengebracht.

Chigi was een van de belangrijkste opdrachtgevers van Rafaël. In Villa Farnesina bewonder je nog altijd Rafaëls prachtige fresco’s van Galatea en van Amor en Psyche (zie deze blog).

Rafaël overleed op 6 april 1520, Agostino Chigi vijf dagen later. Na Chigi’s dood raakte diens kunstverzameling verspreid. In 1579 kwam de villa in handen van kardinaal Alessandro Farnese (vandaar ook de naam Villa Farnesina).

Voor de tentoonstelling komen werken uit onder meer het Museo Archeologico Nazionale di Napoli, de Galleria degli Uffizi in Florence, de Musei Capitolini, de Musei Vaticani en het Palazzo Altemps in Rome, maar ook uit Dresden en Wenen.

Michelangelo Pistoletto – Infinity
tot 15 oktober 2023, Chiostro del Bramante
Het Chiostro del Bramante is een van onze favoriete expositieruimtes in Rome. Dit jaar bezoek je er de tentoonstelling Michelangelo Pistoletto – Infinity, met vijftig werken en vier grote installaties van deze meester van de arte povera. Via deze link lees je meer details.

Gratis naar de Vaticaanse Musea
Elke laatste zondag van de maand kun je gratis naar de Vaticaanse Musea & Sixtijnse Kapel, om te genieten van alle schatten die in het museum verzameld zijn, van de Laocoöngroep tot de schitterende schilderingen van Michelangelo. Ga wel op tijd, want het is op deze dag nog drukker dan anders.

Viaggio nei Fori
Op het Forum van Augustus vindt een spectaculaire lichtshow plaats waarbij het verleden bijna letterlijk tot leven wordt gebracht. Alle praktische informatie (met o.a. aanvangstijden, prijzen en de mogelijkheid tot het reserveren van kaartjes) vind je via de website Viaggio nei Fori.

Luci su Adriano
Hoewel de Tempel van Hadrianus in hartje Rome staat, op een steenworp afstand van het Pantheon, trekken de tempelruïnes aan het Piazza di Pietra meestal niet zo veel bekijks. Dat is deze zomer anders, want zodra het donker wordt vormen de enorme zuilen van de tempel het decor van een spectaculaire lichtshow.

Tot eind september kun je er elke avond gratis van genieten. De show start als het donker wordt. In twaalf minuten reis je eeuwen mee terug in de tijd, naar het Rome van keizer Hadrianus, waarna je Rome met heel andere ogen bekijkt. De perfecte start van een heerlijke avondwandeling door het historisch centrum!

NAPELS

Alessandro Magno e l’Oriente
tot 28 augustus 2023, MANN

In het Museo Archeologico Nazionale di Napoli (het archeologisch museum van Napels) speelt Alexander de Grote deze zomer een hoofdrol. Tijdens de expositie Alessandro Magno e l’Oriente maak je een reis langs ongeveer honderdzeventig kunstwerken die de overwinningstochten van Alexander de Grote volgen, tot in Egypte en India.

NEDERLAND

Futurisme & Europa – de esthetiek van een nieuwe wereld
tot en met 3 september 2023
Het Kröller-Müller Museum bereidt een grote tentoonstelling voor over het futurisme, een van de avant-gardebewegingen uit het begin van de twintigste eeuw. Circa tweehonderd werken, afkomstig uit collecties van particulieren en musea uit onder meer Italië zullen in het voorjaar en de zomer van 2023 te zien zijn in Otterlo. Via deze link lees je meer.

Vondsten uit Fort Vechten
t/m 31 oktober 2024,
Rijksmuseum van Oudheden, Leiden
Het Romeinse fort bij Vechten, in de provincie Utrecht, is een van de grootste en tegelijk een van de minst bekende forten langs de Romeinse limes in Nederland.

Het Rijksmuseum van Oudheden is al bijna tweehonderd jaar betrokken bij archeologisch onderzoek in Vechten. De afgelopen jaren zijn veel vondsten afkomstig uit deze plaats aan de collectie toegevoegd.

De honderd bijzonderste objecten zijn voor deze tentoonstelling geselecteerd, waaronder een aantal bijzondere helmen, een gezichtsmasker, luxe aardewerk en schoenzolen in alle soorten en maten. Via deze link lees je meer over de expositie.

Romeinen achter de duinen
tot 31 maart 2024, Museon. Den Haag
In het Museon is een tentoonstelling te zien over de Romeinen in het Nederlandse kustgebied en over de Cananefaten, de oorspronkelijke bewoners.

Met enkele unieke vondsten uit de omgeving van Den Haag als uitgangspunt wordt een indruk gegeven van het leven van de Romeinen. Thema’s als het leger, mode en make-up, de Romeinse kookkunst en bebouwing komen aan bod.

Schrijf je (gratis) in voor de Ciao tutti nieuwsbrief