Download gratis de Ciao tutti app!

Bijzondere exposities in Italië die je dit najaar niet mag missen

Escher, Van Gogh, Rubens, Piranesi, Olafur Eliasson, Giulio Romano, Warhol, Kandinsky – het zijn slechts enkele van de grote namen die deze herfst en winter schitteren tijdens unieke tentoonstellingen in Italië.

We lichten een aantal bijzondere exposities voor je uit, zodat je komende maanden genoeg goede redenen hebt voor een reis naar Italië!

Rubens a Genova – Genua

In het Palazzo Ducale in Genua bewonder je van 6 oktober 2022 tot 22 januari 2023 Rubens a Genova, een grote expositie met Peter Paul Rubens in de hoofdrol.

De tentoonstelling laat met name de band tussen de schilder en havenstad Genua zien, met meer dan honderdvijftig werken, waarvan twintig werken van Rubens’ hand. Een aantal van deze werken was nog nooit eerder op Italiaanse bodem te zien.

Rubens logeerde tussen 1600 en 1607 regelmatig in Genua, soms in het gevolg van Vincenzo I Gonzaga, de hertog van Mantova, van wie Rubens enige tijd hofschilder was. Tijdens deze reizen ontmoette hij de elite van Genua en wist hij zijn naam voor altijd te verbinden aan de Ligurische hoofdstad.

Meer informatie vind je op de website van het Palazzo Ducale. Ga voor of na je bezoek aan de tentoonstelling ook zeker naar de Palazzi dei Rolli, waarvan de bekendste aan de Via Garibaldi liggen.

Rubens was zo onder de indruk van de statige gebouwen aan deze straat dat hij een serie tekeningen van de Via Garibaldi maakte, die als voorbeeld dienden voor de huizen van gegoede families in Antwerpen.

I pittori di Pompei – Bologna

Van 23 september 2022 tot 19 maart 2023 reis je in het Museo Civico Archeologico in Bologna terug in de tijd, naar de periode dat er in Pompeï de prachtigste villa’s verrezen, waar de kamers werden gedecoreerd met kleurrijke fresco’s.

Tijdens de tentoonstelling I pittori di Pompei bewonder je meer dan honderd van deze fresco’s, die afkomstig zijn uit de collectie van het Museo Archeologico Nazionale di Napoli.

Centraal staan echter niet alleen deze werken, maar ook en vooral de makers ervan; de pictores, oftewel de schilders van de fresco’s in de villa’s van Pompeï, Herculaneum en andere plekken aan de voet van de Vesuvius.

Hoe gingen ze te werk? Welke technieken gebruikten ze? Hoe realiseerden ze die heldere kleuren? Hoe was de relatie met hun opdrachtgever?

Meer informatie vind je op deze website, die speciaal voor de tentoonstelling I pittori di Pompei is gemaakt en je alvast virtueel laat meegenieten van de expositie.

I pittori della luce – Lucca

Nog maar tot 2 oktober aanstaande bewonder je in de Ex Cavallerizza aan het Piazzale Verdi de prachtige expositie I pittori della luce – da Caravaggio a Paolini, met meer dan honderd schitterende werken van schilders die toveren met licht.

Er zijn werken uit verschillende grote Italiaanse musea te zien, maar ook stukken uit (internationale) privécollecties die je nog niet eerder in deze samenstelling kon bekijken.

Naast Caravaggio en Pietro Paolini schitteren onder meer Rubens, De Ribera, Preti, Bigot en Orazio Gentileschi in Lucca, in een wervelende expositie die je eigenlijk niet mag missen als je binnenkort nog in de buurt bent.

Arte Senese – Siena

In het prachtige complex van de Santa Maria della Scala in Siena bewonder je van 15 september 2022 tot 8 januari 2023 de tentoonstelling Arte Senese – dal tardo Medioevo al Novecento, met schitterende kunstwerken uit Siena, van de late middeleeuwen tot de twintigste eeuw.

De expositie omvat meesterwerken van onder anderen Pietro Lorenzetti, Tino di Camaino, Stefano di Giovanni (ook wel il Sassetta genoemd), Giovanni Antonio Bazzi (alias il Sodoma) en Domenico Beccafumi.

I Macchiaioli – Pisa

Palazzo Blu in Pisa laat je van 8 oktober 2022 tot 26 februari 2023 kennismaken met de schilderijen van de zogenaamde Macchiaioli.

Deze naam verwijst naar een groep Italiaanse schilders die in de tweede helft van de negentiende eeuw vooral in Toscane actief was. Ze hielden zich verre van de conventies van de Italiaanse kunstacademies en schilderden vooral veel buiten om het natuurlijk licht te kunnen vangen op doek.

Er zijn meer dan honderddertig werken te zien, afkomstig uit grote musea zoals de Galleria degli Uffizi in Florence, de Galleria Nazionale d’Arte Moderna in Rome en de Galleria d’Arte Moderna di Genova. Via deze link lees je meer over de expositie.

Olafur Eliasson – Florence

Na de prachtige tentoonstelling over Donatello biedt het Palazzo Strozzi van 22 september 2022 tot 22 januari 2023 onderdak aan een tentoonstelling gewijd aan Olafur Eliasson. De kunstenaar maakte zelfs een aantal werken speciaal voor het Palazzo Strozzi, dus het belooft – zoals altijd in dit van zichzelf al indrukwekkende Florentijnse palazzo – weer een waar spektakel te worden.

Tijdens de duur van de tentoonstelling bewonder je ook een kunstwerk van Eliasson bij het Castello di Rivoli Museo d’Arte Contemporanea.

Escher – Florence

Het Museo degli Innocenti (een van de onbekendere musea in Florence) biedt van 20 oktober 2022 tot 26 maart 2023 onderdak aan ongeveer tweehonderd werken van de Nederlandse kunstenaar Maurits Cornelis Escher, waaronder een aantal van zijn iconische werken waarin niets is wat het lijkt.

In de zalen van een van de oudste weeshuizen ter wereld vergaap je je onder meer aan Eschers hand die een reflecterende bol vasthoudt, aan zijn beroemde metamorfosen en aan zijn dag en nacht.

Escher bezocht Italië voor het eerst in 1922. Hij verhuisde uiteindelijk zelfs naar het land dat zijn hart wist te veroveren en dat in veel van zijn werken voorkomt.

Meer informatie vind je op de speciale website voor deze Escher-tentoonstelling.

Giovanni Battista Piranesi – Perugia

In de Galleria Nazionale dell’Umbria in Perugia worden van 30 september 2022 tot 8 januari 2023 de Romeinse etsen van Giovanni Battista Piranesi in het zonnetje gezet. Tijdens de tentoonstelling Giovanni Battista Piranesi nelle collezioni della Galleria Nazionale dell’Umbria bewonder je een selectie van zeventig van zijn vedute van Rome, met nog altijd zeer herkenbare Romeinse panorama’s.

Van Gogh – Rome

Vooruitlopend op de honderdzeventigste geboortedag van Vincent van Gogh, op 30 maart 2023, organiseert Palazzo Bonaparte, aan het beroemde Piazza Venezia in Rome, een grootse tentoonstelling over Van Gogh.

Van 8 oktober 2022 tot 26 maart 2023 bewonder je ongeveer zestig werken van Van Gogh in hartje Rome, waaronder het zelfportret dat hij in 1887 maakte. Veel van deze werken zijn afkomstig uit het Kröller-Müller Museum.

Via de website van het Palazzo Bonaparte lees je alle details over deze grote Van Gogh-tentoonstelling.

Domiziano Imperatore – Rome

Tot en met 29 januari 2023 is in de Musei Capitolini (de Capitolijnse Musea) in Rome de tentoonstelling Domiziano Imperatore. Odio e amore te zien. De hoofdrol is voor Domitianus, die van 81 tot 96 na Christus keizer van het Romeinse rijk was.

Je volgt het turbulente leven van de Flavische keizer Domitianus, zijn keizerin en zijn illustere voorgangers: zijn vader Vespasianus en zijn broer Titus.

In dit artikel bewonder je alvast een aantal topstukken van de exposite, die eerder dit jaar te zien was in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden.

Giacomo Balla – Rome

Honderdvijftig jaar geleden werd kunstschilder Giacomo Balla geboren. Om dit te vieren openen de deuren van zijn vroegere woning tot eind dit jaar ook voor bezoekers.

Het interieur van Casa Balla is net zo kleurrijk en futuristisch als Balla’s oeuvre – en daarmee een museum op zich. In deze blog lees je er meer over.

Lucio Dalla – Rome

Van 22 september 2022 tot 6 januari 2023 wordt Lucio Dalla extra in het zonnetje gezet, tijdens de exposite Anche se il tempo passa in het Museo dell’Ara Pacis.

Je maakt kennis met alle facetten van het leven van Dalla, van zijn excentrieke persoonlijkheid tot zijn veelomvattende carrière, met persoonlijke documenten, foto’s, video’s en andere herinneringen aan deze ster.

Via deze link vind je meer informatie over de tentoonstelling, die later ook nog te zien zal zijn in Napels en Milaan.

Andy Warhol – Milaan

De Fabbrica del Vapore in Milaan opent dit najaar de deuren voor Andy Warhol. Van 22 oktober 2022 tot 26 maart 2023 bekijk je de tentoonstelling Andy Warhol – La pubblicità nella forma, met meer dan driehonderd objecten die de carrière van Warhol van begin jaren vijftig tot de jaren tachtig symboliseren.

Canova, novello Fidia – Tremezzo

Ben je deze herfst in de buurt van het Comomeer? Van 24 september tot 11 december 2022 bewonder je in Villa Carlotta in Tremezzo de tentoonstelling Canova, novello Fidia. De expositie zet beeldhouwer Antonio Canova tegenover Phidias, een beeldhouwer uit Athene.

Precies tweehonderd jaar na Canova’s dood ontdek je zo niet alleen schitterende stukken uit zijn oeuvre, maar ook prachtige beelden van zijn Griekse alter ego.

Futurismo 1910-1915 – Padova

Van 1 oktober 2022 tot 26 februari 2023 waan je je in Padova even in de toekomst van 1910 tot 1915, tijdens de tentoonstelling Futurismo 1910-1915. La nascita dell’avanguardia in Palazzo Zabarella. Via deze link vind je meer informatie.

Volgens de futuristen moest het maar eens klaar zijn met de ouderwetse sleur waarin Italië vastzat. Innovatie, modernisme, snelheid, technologie: dát waren dingen die gevierd moesten worden.

Italië moest het epicentrum van progressie worden en afrekenen met ‘archaïsche instituten’ als musea, bibliotheken en academies. Geweld was daarbij volgens de futuristen geoorloofd en zelfs nodig om een nieuw Italië te bouwen – niet voor niets waren ze voorstanders van de Eerste Wereldoorlog.

Je bewondert werk van onder meer Umberto Boccioni (waaronder Unieke vormen van continuïteit in de ruimte uit het Kröller-Müller Museum, het beeld dat ook staat afgebeeld op de Italiaanse twintig eurocent), Carlo Carrà, Luigi Russolo, Antonio Sant’Elia, Giacomo Balla en Gino Severini.

L’occhio in gioco – Padova

Nog meer moderne kunst in Padova! Je ogen worden van 24 september 2022 tot 26 februari 2023 op het verkeerde been gezet als je de tentoonstelling L’occhio in gioco in het Palazzo del Monte di Pietà bezoekt.

Je geniet van illusies, anders-dan-andere percepties en andere kunstige zaken die je op het verkeerde been zetten.

Kandinsky e le Avanguardie – Mestre

Nog meer moderne kunst bewonder je van 30 september 2022 tot 21 februari 2023 in het Centro Culturale Candiani in Mestre (Venetië). Tijdens de tentoonstelling Kandinsky e le Avanguardie. Punto, linea e superficie bekijk je er werken uit de Galleria Internazionale d’Arte Moderna van Ca’ Pesaro.

Naast meesterwerken van Kandinsky hangt er werk van onder meer Paul Klee, Joan Mirò, Yves Tanguy, Luigi Veronesi en Karel Appel.

Biennale 2022 – Venetië

Nog tot 27 november kun je in Venetië je hart ophalen aan de kunstwerken van de negenenvijftigste editie van de Biennale. Het thema is dit jaar The Milk of Dreams; Cecilia Alemani is de eerste vrouwelijke Italiaanse curator. Via deze link bekijk je alvast een voorproefje van de Biennale.

Giulio Romano – Mantova

Architect en schilder Giulio Romano, een leerling van Rafaël, kreeg van Federico Gonzaga de opdracht een bijzonder palazzo te ontwerpen in Mantova. Romano werkte tussen 1525 en 1535 aan het palazzo, dat we nu kennen als het Palazzo Te.

Het gebouw zelf stond binnen achttien maanden. De rest van de tijd werd gebruikt voor het decoreren van de kamers en zalen. Een heel leger aan kunstenaars en ambachtslieden werkte aan de versieringen, tot elk hoekje bedekt was. Veel zalen zijn gedecoreerd met afbeeldingen van Griekse goden en van de Olympus – een symbool dat de hertog trouw was aan keizer Karel V in plaats van aan de paus.

Erotische scènes zijn nooit ver weg. Gonzaga liet het palazzo namelijk ontwerpen voor zijn minnares, Isabella Boschetti. Wie goed kijkt, ziet in een aantal kamers een paar Cupido’s staan in een klein bos. Bos is in het Italiaans bosco – het verkleinwoord boschetti, bosjes, zou een subtiele verwijzing zijn naar Isabella’s achternaam.

Bijna vijfhonderd jaar na de bouw presenteert het Palazzo Te de tentoonstelling Giulio Romano – La forza delle cose, die te zien is van 8 oktober 2022 tot 8 januari 2023.

Pisanello – Mantova

Het andere beroemde palazzo van de Gonzaga’s in Mantova, het Palazzo Ducale, omvat op een oppervlakte van vierendertigduizend vierkante meter (dat zijn zo’n zes voetbalvelden) meer dan vijfhonderd kamers, galerijen, binnenplaatsen en zelfs een kerk.

Het is net een groot doolhof waar alle vertrekken en gebouwen met elkaar verbonden zijn. De Gonzaga’s hebben hiermee een van de weelderigste en grootste hoven van Europa gerealiseerd. Niet gek dat de inwoners van Mantova het ook wel ‘een koninklijk paleis’ noemen.

Van 7 oktober 2022 tot 8 januari 2023 bewonder je er naast de vaste collectie de tentoonstelling Pisanello – il tumulto del mondo. In de hoofdrol Pisanello, ook wel bekend als Antonio Pisano, die rond 1430 een schilderijencyclus voor het Palazzo Ducale maakte.

Bill Viola – Napels

Tot 8 januari 2023 biedt de Chiesa del Carminiello in Napels onderdak aan de tentoonstelling Bill Viola: Ritorno alla Vita, met vijf videokunstwerken van Bill Viola. Via deze link lees je meer details.

Nog tien mooie tentoonstellingen in Italië

Nog niet genoeg inspiratie voor een stedentrip Italië dit jaar? Dan hebben we nog eens tien tentoonstellingstips voor je!

Moda e pubblicità in Italia 1850-1950
Fondazione Magnani Rocca in Mamiano di Traversetolo (Parma), van 10 september tot 11 december 2022

Maestri del Novecento – da Guttuso a Vedova
Antiquarium in Centuripe, tot 8 januari 2023

Eterno Boldini
Bottegantica in Milaan, van 14 oktober tot 3 december 2022

Boldini e il mito della Belle Époque
Palazzo Mazzetti in Asti, van 26 november 2022 tot 10 april 2023

Virginia Woolf e Bloomsbury – Inventing life
Palazzo Altemps in Rome, van 19 oktober 2022 tot 12 februari 2023

Marlene Dumas – Open-End
Palazzo Grassi in Venetië, tot 8 januari 2023

Italia in-attesa – 12 racconti fotografici
Palazzo Mosto in Reggio Emilia, van 15 oktober 2022 tot 8 januari 2023

La pittura su pietra del Seicento
Galleria Borghese in Rome, van 25 oktober 2022 tot 29 januari 2023

Max Ernst
Palazzo Reale in Milaan, van 4 oktober 2022 tot 26 februari 2023

Paris Bordon – pittore divino
Museo di Santa Caterina di Treviso, van 16 september 2022 tot 15 januari 2023

Italiaanse tentoonstellingen in Nederland en België

We tippen tot slot ook vier tentoonstellingen op Nederlandse en Belgische bodem:

Wanderlust –Dordrechts Museum

In het Dordrechts museum is tot 8 januari 2023 de tentoonstelling Wanderlust te zien, met schitterende schilderijen van Nederlandse kunstenaars die in de negentiende eeuw op reis gingen, onder meer naar Italië. In deze blog vertellen we je er meer over.

Giuseppe Penone – Museum Voorlinden

Museum Voorlinden presenteert van 8 oktober 2022 tot en met 29 januari 2023 een grootse overzichtstentoonstelling van Giuseppe Penone. Giuseppe Penone werd in 1947 geboren in Garessio (Piemonte).

Hij studeerde aan de Accademia di Belle Arti in Turijn, de stad waar hij nog altijd woont en werkt. Hij was de jongste vertegenwoordiger van de arte povera, een groep kunstenaars in Italië die zich eind jaren zestig verzette tegen de industrialisering en de ontmenselijking in de kunst.

In Voorlinden werpt de Italiaanse kunstenaar een nieuw licht op onze relatie met de natuur. De tentoonstelling omvat zowel vroeg als recent werk, biedt verrassende inzichten en prikkelt alle zintuigen.

Voorlinden toont iconische sculpturen en ruimtevullende installaties, maar ook bescheiden en intieme werken van Penone. Via deze link lees je meer.

Marinetti en het futurisme – Rijksmuseum Twenthe

Op 20 februari 1909 luidt de Italiaanse dichter Filippo Tommaso Marinetti met zijn futuristisch manifest in de Franse krant Le Figaro een nieuw artistiek tijdperk in. In het manifest bezingt hij de snelheid, de toekomst, agressiviteit en activisme, en wijst hij het verleden resoluut af.

Deze energieke uitgangspunten spreken veel jonge kunstenaars en intellectuelen aan, waardoor hij al snel een groep jonge futuristen om zich heen verzamelt. In de drie decennia die volgen, gebruiken de futuristen hun verbeeldingskracht om een radicale nieuwe toekomst vorm te geven.

In de tentoonstelling Marinetti en het futurisme: manifest voor een nieuwe wereld volgt Rijksmuseum Twenthe de artistieke ontwikkeling van het futurisme aan de hand van zijn charismatische leider Marinetti.

Imperium Romanum – Gallo-Romeins Museum

Tijdens de hoogtijdagen strekte het Romeinse Rijk zich uit over een gebied dat tegenwoordig meer dan veertig landen zou beslaan. Overal zijn er nog zichtbare restanten van dat enorme Imperium: van vervallen ruïnes tot indrukwekkend goed bewaarde monumenten.

Al vijftien jaar lang legt de Oostenrijkse fotograaf Alfred Seiland (1952) al die overblijfselen vast. Heden en verleden komen in zijn werk intrigerend samen.

In het Gallo-Romeins Museum in Tongeren maak je tot 23 januari 2023 kennis met deze kunstenaar én honderdvijftig van zijn beste werken. Ze leveren boeiende verhalen op over de Romeinse cultuur, architectuur en geschiedenis. Ze doen glimlachen, dromen van reizen en zetten je aan het denken. Hoe beleven we erfgoed en hoe gaan we er vandaag mee om?

Schrijf je (gratis) in voor de Ciao tutti nieuwsbrief

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.