Tresigallo – bijna bovennatuurlijke stad bevroren in de tijd

In Tresigallo, in de buurt van Ferrara, stap je bijna honderd jaar terug in de tijd. Dit voormalige boerengehucht groeide in de jaren dertig van de vorige eeuw uit tot città metafisica, onder de bezielende leiding van Edmondo Rossoni, en is sindsdien nauwelijks veranderd.

Dankzij deze Rossoni, die in 1884 in Tresigallo ter wereld kwam, ondergaat de geschiedenis van deze stad een onverwachte en surrealistische wending.

Begin jaren dertig werd Rossoni door Mussolini benoemd tot minister van landbouw, met als voornaamste taak de voedselproductie van Italië te versterken. Hij trok zich terug in Tresigallo, vastbesloten om zijn geboorteplaats te veranderen in een utopische modelstad.

Om het project tot de voltooiing geheim te houden, ontwierp hij alles zelf en liet hij zijn plannen uitvoeren door de lokale ingenieur Carlo Frighi.

Een droom van een stad

Tresigallo onderscheidt zich van andere steden die volgens de fascistische bouwstijl zijn ontworpen, doordat ze niet alleen als machtsvertoon of industriestad is opgezet, maar als een mensgericht droombeeld.

Rossoni zag de stad als een plek waar architectuur het dagelijks leven moest verbeteren. In plaats van monumentaliteit staat leefbaarheid centraal: licht, ruimte en orde staan ten dienste van de bewoners.

Waan je in een schilderij van De Chirico

Als je nu in het centrum van Tresigallo rondwandelt, waan je je in een schilderij van De Chirico. Alles lijkt te zijn gekopieerd van zijn surrealistische werken: torentjes, marmeren arcades, cilinders, kegels of strakke rechthoekige contouren.

De bijzondere geometrische vormen, de pastelkleurige gevels, de gebruikte bouwmaterialen, waaronder heel veel marmer en travertijn, de keuze van de belettering, alles ademt kunst en architectuur. Dankzij de inzet van de gemeente en lokale culturele verenigingen blijft het bijzondere erfgoed van Tresigallo bewaard.

Ontdek de belangrijkste plekken van Tresigallo

Wij zijn nieuwsgierig geworden en maken vanaf de Via del Lavoro een wandeling langs de belangrijkste plekken van Tresigallo.

Een hemelsblauw pand trekt meteen de aandacht. Op het dak prijkt in grote letters het woord sogni. Ooit was dit het openbare badhuis. In de jaren dertig stond er dan ook niet sogni, dromen, maar bagni.

Langs de typische arbeiderswoningen slaan we linksaf naar de Viale Ferrara, naar het D-vormige Piazza della Repubblica. Alle gebouwen aan het plein hebben kenmerkende surrealistische bogen. Vier bronzen antilopen lijken te waken over de fontein in het midden van het enorme piazza.

We steken het plein over en lopen door de Via Giuseppe Garibaldi (veel straatnamen in Tresigallo verwijzen naar de Italiaanse eenwording) naar de Via del Mare, met het voormalig sanatorium. De tuin van het ziekenhuis is nu een park, waarvan de ingang wordt geflankeerd door twee iconische wachthuizen, die vroeger bewoond werden door personeel van het sanatorium.

Aan de overkant zien we een monument dat bekleed is met travertijn waarvan het opschrift campo sportivo voor zich spreekt. Het lichtgroene gebouw ernaast was een basisschool.

Langs de Viale Giuseppe Verdi zien we een aantal strak vormgegeven rechthoekige paviljoens met halfronde hoekelementen. Vroeger bestemd voor verschillende opleidingen, hotel Domus Tua, Bar Roma en een balzaal, tegenwoordig in particulier bezit of wachtend op een nieuwe bestemming.

Van Piazza Italia naar het Casa della Cultura

Op het Piazza Italia, springt een prachtige, bijna oneindige zuilengalerij in het oog. We lopen verwonderd tussen de zuilen door, die naar de Chiesa di Sant’Apollinare leidt, een romaanse kerk uit 1044, waarvan nu alleen de klokkentoren nog origineel is.

In 1930 werd de kerk helemaal bekleed met marmo finto, kunstmarmer. Op de gevel staan vier scènes uit het leven van de heilige.

Op de Viale Roma komen we langs een bouwwerk met een torentje, het voormalig hoofdkwartier van de fascistische partij. Nu is het een politiebureau. Op de kruising nog een typisch halfrond complex en de voormalige bioscoop.

Even verderop bevindt zich de statige ingang van het kerkhof, waar je de tombe van de familie Rossoni kunt bezoeken.

Als we na ons bezoek achteromkijken, lijken we begeleid te worden door de reusachtige gespierde engel, die op de muur van de kapel is aangebracht.

Het laatste monumentale pand op de route is het Casa della Cultura, dat in 2006 helemaal werd gerestaureerd en nu dienstdoet als bibliotheek.

Als in een film van Wes Anderson

Tijdens je wandeling valt er van alles te ontdekken, van bijzondere basreliëfs tot kleine details. Ook buiten de route zijn sporen van het verleden zichtbaar, zoals de oude fabrieken die ooit voor welvaart zorgden, maar na de Tweede Wereldoorlog hun functie verloren.

Het voelt alsof je in een film van Wes Anderson bent beland, maar na even met je ogen geknipperd te hebben, sta je weer met beide voeten in het heden.

Tips voor restaurants in Tresigallo

Voor een cappuccino of caffè met wat lekkers loop je binnen bij Bar Gelateria Da Carles dal 1947 aan het Piazza della Repubblica 53, in de buurt van de bibliotheek.

Meer trek? Forno Non Solo Pane (net buiten het centrum aan de SP15 24) verkoopt heerlijk brood en banket. Brew Lab Sant’Apollinare (Via Filippo Corridoni 15) serveert onder andere hamburgers. Er is ook regelmatig live muziek.

‘s Avonds kun je terecht bij Ristorante Pizzeria La Brace (Via del Mare 150). De menukaart biedt een ruime keuze uit de heerlijkste pasta’s, vlees van de grill en pizza’s uit de houtoven. Hier proef je la cucina della terra, de pure keuken van het land.

Meer weten over Tresigallo of voorafgaand aan je bezoek checken welke evenementen er zijn? Je vindt alles op de website van Tresigallo.

Tresigallo is prima te combineren met Gherardi, il villaggio del cinema, een klein dorp met grootse muurschilderingen van iconische films.

Verder naar de kust wacht de Abbazia di Pomposa en het Parco Regionale del Delta del Po, het natuurgebied rondom Comacchio.