Certaldo – prachtig middeleeuws plaatsje in het hart van Toscane

‘Certaldo, zoals u wellicht hebt vernomen, is een burcht in de Val d’Elsa, gelegen in ons land, die, hoe klein ook, eens door edele en vermogende lieden werd bewoond.’

Zo verwijst schrijver Giovanni Boccaccio in zijn beroemde werk Decamerone uit 1353 naar zijn geboorteplaats Certaldo.

Zijn boek is een van de grote werken uit de Italiaanse literatuur en met name dankzij diezelfde Boccaccio is Certaldo beroemd geworden. Het is echter niet alleen een heerlijke plek voor liefhebbers van de letteren; Certaldo is een prachtig middeleeuws plaatsje, waar je je echt even in een andere wereld waant, met dankzij de ligging op grote hoogte een prachtig uitzicht over het omliggende landschap, zoals Esther van Mijn Toscane je laat zien.

Perfect voor een ochtend of middag struinen door de mooie straatjes, omringd door kunst, middeleeuwse architectuur en een lekkere lunch met uitzicht over de omgeving.

Strategische locatie in Toscane

Esther: ‘Al in de tijd van de Etrusken was Certaldo zeer waarschijnlijk bewoond. Toen de Romeinen langzaam maar zeker de Etruskische gebieden overnamen, kwamen zij ook in Certaldo terecht.

Ondanks dat vondsten dus op deze periodes wijzen, wordt er van Certaldo in schriftelijke historische bronnen pas in 1164 voor het eerste melding gemaakt. Door ander onderzoek weten we echter dat er zeker al in de tiende eeuw een burcht of een kasteel op deze plek te vinden was.

Niet zo gek ook, als je bedenkt dat je vanaf de heuvel waarop Certaldo gelegen is de hele omgeving kunt overzien. Zelfs de torens van San Gimignano tekenen zich bij helder weer tegen de horizon af.

Pleisterplaats aan de Via Francigena

Zoals voor veel historische plaatsen in dit gebied geldt, ontwikkelt ook Certaldo zich tijdens de middeleeuwen in rap tempo dankzij de ligging langs de Via Francigena. Deze pelgrimsroute die van Canterbury naar Rome leidt, was tot de grote pestepidemie van 1348 een zeer drukke verkeersader.

Langs deze weg ontstonden herbergen, plekken om te eten en markten voor handel. Mensen gingen zich geconcentreerd rond deze plekken vestigen, vaak rondom een bestaande burcht of kasteel voor bescherming. Zo ook rondom de burcht van Certaldo.

Het stadje ligt tussen aartsvijanden Florence en Siena in, waardoor het nogal eens overgaat van de een op de ander. Uiteindelijk komt het in handen van het Groothertogdom Toscane, geleid door de Florentijnse familie De’ Medici.

Al vanaf de vijftiende eeuw beginnen mensen zich ook te vestigen aan de voet van de ommuurde stad en ontwikkelt langzaam maar zeker ook het lager gelegen deel van Certaldo zich.

Met de funicolare naar Certaldo Alto

Het huidige Certaldo bestaat dus uit twee delen. Het lager gelegen deel, waar ook het station ligt en waar je moet parkeren, is de moderne stad. Hoger, op de top van een heuvel, ligt Certaldo Alto, het historisch centrum. Dit deel wordt ook wel Castello genoemd.

Vanaf de verschillende parkeerplaatsen en het station kun je makkelijk te voet de funicolare aan het Piazza Boccaccio bereiken. Dit liftje brengt je in een mum van tijd naar het hart van het oude centrum.

Casa Boccaccio

Eenmaal boven loop je van de funicolare zo de hoofdstraat in, de – hoe kan het ook anders – Via Giovanni Boccaccio. Halverwege de straat vind je Casa Boccaccio.

Hier woonde de beroemde schrijver in ieder geval een deel van zijn leven en overleed hij in 1375. Er is nu een museum gevestigd, gewijd aan zijn leven en grote betekenis voor de Italiaanse literatuur.

Palazzo Pretorio & het Museo Civico

De meeste winkels en restaurants liggen aan deze hoofdstraat. Wandel je door tot het einde, dan loop je vanzelf tegen het Palazzo Pretorio aan. Ooit was dit de plek van waaruit Certaldo bestuurd werd. Nu vind je er het Museo Civico.

Het is de perfecte plek om de geschiedenis van Certaldo beter te leren kennen. Het stadspaleis werd in 1100 gebouwd, in eerste instantie als woonpaleis voor de belangrijkste adellijke familie Conti Alberti. Later krijgt het gebouw een publieke functie.

Binnen vind je er nu kunst van onder anderen Benozzo Gozzoli, die onder meer ook de Cappella dei Magi in het Palazzo Medici Riccardi in Florence voorzag van prachtige fresco’s. Naast kunst zijn er ook archeologische vondsten te bewonderen in het museum.

Nog meer tips voor je bezoek aan Certaldo – zoals het kleine Museo del Chiodo – vind je op de website van Visit Certaldo.

Cipolla rossa di Certaldo

Certaldo is echter niet alleen een plek waar je je kunt onderdompelen in de geschiedenis. Het stadje staat ook bekend vanwege de cipolla rossa di Certaldo. Deze rode uiensoort is specifiek voor dit gebied en is beroemd vanwege de zachte, zoete smaak.

De Certaldesi zijn trots op dit lokale product en in veel restaurants in de omgeving vind je dan ook gerechten waarin de ui de ster van de show is. Wil je echt iets unieks proberen? Bestel dan een gelato met cipolla di Certaldo smaak, bij de gelateria aan de Via Giovanni Boccaccio.

Prachtig uitzicht op San Gimignano

Op ongeveer elke hoek van de muren van Certaldo heb je een prachtig uitzicht over de omgeving. Voor misschien wel het mooiste plaatje wandel je naar de bocht van Via del Castello. Hier kun je – bij helder weer – San Gimignano zien liggen. De torens van deze stad tekenen zich duidelijk tegen de horizon af.

Sluit je bezoek af met een lekkere lunch bij Osteria del Vicario (Via Rivellino 3) en daal daarna met de funicolare weer af richting het lager gelegen Certaldo Basso.’

Ontdek meer moois in Toscane

Wil je meer van dit soort pareltjes in Toscane ontdekken? Esther ontwikkelde een mooie self-guided rondreis met de auto door Toscane. De reis brengt je langs beroemde plekken én verborgen plaatsjes, met persoonlijke tips voor een onvergetelijke roadtrip!

Extra tip: theaterfestival Mercantia

In juli vindt in Certaldo het internationale straattheaterfestival Mercantia plaats. Het middeleeuwse centrum staat dan vijf dagen lang even helemaal in het teken van theater en creativiteit.

foto’s: Mercantia