Force, Palmiano en Venarotta – ontdek deze dorpjes in Le Marche vol koper, aardappels en honing

Dat de regio Le Marche lekker veelzijdig is, wisten we al. Tijdens elk bezoek ontdekken we weer nieuwe plekken, smaken en streekproducten.

Na haar bezoek aan Acquasanta Terme en Roccafluvione, waar Marlou onder meer genoot van heilzaam water, saffraan en truffel, neemt ze je in dit artikel mee naar Force, Palmiano en Venarotta, om meer te weten te komen over de koperbewerking en te proeven van aardappels en honing.

Force – dorp van het koper

Marlou: ‘Borgo del Rame, zo wordt het middeleeuwse bergdorp Force ook wel genoemd. Het staat al eeuwenlang bekend vanwege de aanwezigheid van koperslagers.

Deze toewijding aan het koper (rame in het Italiaans) is zeer waarschijnlijk te danken aan het feit dat monniken in de zestiende eeuw in de buurt van Force een kopermolen bouwden.

De gekochte koperplaten werden door de ambachtslieden omgetoverd tot potten en pannen, maar ook steeds meer tot kunstige decoraties. Dit werd lange tijd van generatie op generatie doorgegeven, maar langzaam verdwijnt het ambacht uit de straten van Force.

Er zijn nog maar weinig inwoners die dit bijzondere ambacht uitoefenen en dat leidde ertoe dat in 2005 een museum is geopend om deze bijzondere historie veilig te stellen.

Ik bezoek dit ondergrondse Museo Ramai di Force (Corso Beata Maria Assunta Pallotta 23) om tijdens een korte demonstratie te zien hoe koperslagers aan het werk zijn.

Ook bewonder ik originele antieke koperen gebruiksvoorwerpen. Er is zelfs een kopermijn nagebootst en in een van de vitrines prijkt een stuk pure kopererts, zoals het in de mijn gewonnen wordt.

Een deel van het drieluik van Carlo Crivelli

In de San Francesco wijst mijn gids me op een kopie van een van de schilderijen uit het drieluik van Carlo Crivelli, de Venetiaanse schilder die lang in de provincie Ascoli Piceno woonde en werkte.

Het drieluik schilderde hij speciaal voor deze kerk. Dit centrale deel van het drieluik, met de Madonna di Force, is tot verdriet van de inwoners van Force slechts een kopie.

Het origineel hangt in de Vaticaanse Musea. Men probeert het al jaren terug te krijgen, maar tot nu toe tevergeefs. Een ander deel hangt in het Louvre, maar het derde deel is tot nu toe spoorloos, dus het drieluik zal waarschijnlijk nooit meer compleet te zien zijn.

Via een ingang rechts van de kerk daal je af naar de grotten onder de kerk waar je een presepe artistico kunt bewonderen, een vijftig vierkante meter groot diorama dat taferelen weergeeft van het leven in de dorpen van Le Marche met de bijbehorende tradities. Dankzij de vele details, lichtjes, geluid en beweging is het een kleurrijk spektakel waar steeds iets nieuws te ontdekken is!

Palmiano – een tafel vol aardappels

Met slechts honderdvijftig inwoners is Palmiano de kleinste gemeente in het Piceno-gebied. Het ligt op bijna achthonderd meter boven zeeniveau in de vallei van de rivier Cinante, in een landschap dat wordt gedomineerd door bos en akkers, waar vooral bergaardappels geteeld worden.

Elk jaar vindt hier eind augustus, begin september de Sagra della Patata plaats, een feest dat geheel is gewijd aan de aardappel. Van heinde en ver komen mensen dan naar Palmiano om aardappelgerechten te proeven.

Ik ontmoet Emidio Ortolani, de burgemeester van Palmiano, die me uitnodigt voor een lunch met uiteraard de aardappel in de hoofdrol. De vrijwilligers van Pro Loco Palmiano zijn al druk bezig met het voorbereiden van de lunch en we zien hoe Stefania gnocchi maakt.

Ondertussen krijgen we vers gebakken chips aangeboden. Superdun en krokant en wat een intense smaak. Dat geldt ook voor de gnocchi met truffel en de gekruide aardappelpartjes met worst. Alles smaakt voortreffelijk.

Dat ik in Nederland bijna nooit aardappels eet, vindt men hier lachwekkend. Gezelligheid alom aan tafel en de burgemeester spreekt na afloop de wens en hoop uit dat vele olandesi en fiamminghi zijn dorp zullen bezoeken tijdens het volgende aardappelfeest.

Prijswinnende honing van Società Agricola Caucci Sabatini

Als toetje gaan we honing proeven bij Società Agricola Caucci Sabatini, waar Clorinda en haar familie honing maakt die vaak in de prijzen is gevallen.

Zoon Luigi neemt me mee naar de schuur waar ik een beschermend pak aantrek. Lange stugge handschoenen maken mijn outfit compleet. Als een soort marsmannetje volg ik Luigi en de rook uit zijn beroker. We dalen af naar de plek waar de kleurige bijenkasten staan opgesteld.

In de beroker zitten verse olijftakjes. Het ruikt heerlijk en net als de bijen word ik er rustig van. Wanneer de kast opengaat, zie ik de raten en de propolis. Van heel dichtbij ruik ik de geur in de bijenkast ; warm, zoet en heel aromatisch. Luigi vertelt vol passie over de bijen en al het werk dat ze verzetten.

Weer terug in de schuur mag het toch wel warme beschermende pak weer uit en verzorgt Clorinda een proeverij van zes soorten honing, van licht tot intens, met tussendoor steeds een paar slokjes water en een stukje appel om de smaak te neutraliseren.

De smaken zijn ongekend en puur en in niets te vergelijken met de honing die ik ken. Mijn favoriet is de millefiori, waar ik dan ook een potje van meeneem voor thuis. De donkergekleurde kastanjehoning koop ik voor een bevriende imker. Ik ben benieuwd wat hij ervan vindt.

Er komen allerlei hapjes op tafel, van huisgemaakte focaccia met kruiden tot ingelegde uitjes. Tot slot schenkt Clorinda haar zelfgemaakte honinglikeur. Een gouden afsluiting van een heerlijke ervaring!

Pinsa en tiramisù bij Locanda Anno Mille

Roberto en zijn vrouw Rosella runnen samen Tenuta Borgia (Frazione Olibra 55, Venarotta), een voormalige boerderij met vier privéslaapkamers, een gezamenlijke fraai ingerichte woonkamer, een complete keuken, een tuin met zwembad, olijf- en fruitbomen en een veranda, waar wijn en hapjes voor me klaarstaan.

Na een toost gaan we op pad voor een diner bij Locanda Anno Mille, dat is gespecialiseerd in pinsa. Alla variaties smaken inderdaad voortreffelijk, net als de tiramisù die wordt geserveerd onder een glazen stolp.

Na een heerlijk rustige nacht geniet ik van een breakfast with a view, aan de tafel voor het grote raam met zicht op de tuin en het achterland. Rosella heeft koekjes en taarten gebakken, als dolce afsluiting van een heerlijk verblijf.’