Proef het beste van Italië Il caffè sospeso – een sympathiek kopje koffie uit Napels
In Napels bestaat al sinds jaar en dag de traditie van de caffè sospeso: koffie in de wacht. Als je één caffè bestelt, kun je twee kopjes koffie afrekenen. Het tweede kopje, de sospeso, kan dan later op de dag door een Napolitaan die zich geen kopje koffie kan veroorloven, worden gedronken.
De traditie is ontstaan in de crisisjaren na de Tweede Wereldoorlog. Kun je je voorstellen hoe gelukkig iemand toen kon worden van de woorden: wil jij een kopje koffie? Dat de caffè sospeso levens heeft veranderd, blijkt ook uit de naar de traditie vernoemde documentaire, te zien op Netflix.
Hoewel de traditie van de caffè sospeso vandaag de dag lang niet meer door iedere Napolitaan in ere wordt gehouden, is het voor toeristen erg leuk om te zien hoe op de bestelling van een gewone koffie en een caffè sospeso wordt gereageerd. Wedden dat een caffè sospeso bij iedereen in de smaak valt?
In 2015 leek de traditie ook Nederland en België te veroveren. Wim Labie en Luc Balcer richtten de...
Proef het beste van Italië Een kerststal van pasta in Varese
Onlosmakelijk verbonden met Kerstmis: een kerststal met Maria en Jozef rond de kribbe, de os, de ezel, de herders en hun schaapjes, de engelen en, wat later, de drie wijzen uit het oosten met hun kamelen en geschenken.
Wisten jullie dat we deze traditie te danken hebben aan Franciscus van Assisi? Hij was het die in 1223 voor het eerst een kerststal neerzette. Een levende welteverstaan, met echte dieren en mensen, en een pasgeboren kindje in de kribbe – in het Italiaanse dorp Greccio.
Inmiddels heerst in elke kerk in Italië in december de kerststalkoorts. Vrijwilligers zijn uren, zo niet dagen bezig om de mooiste stalletjes te bouwen en te bevolken met de heilige familie, de herders en de wijzen, vaak volgens Napolitaanse traditie aangevuld met een heel dorp en beroemde personen. Stuk voor stuk de moeite van het bekijken waard.
Creatieve kerststallen
Daarnaast worden er elk jaar heel wat bijzondere kerststallen gemaakt, met enorm enthousiasme, veel tijd en geduld en een flinke dosis...
Proef het beste van Italië Santa polenta! – recept voor polenta-crostini met courgette en gerookte ham
Heilige polenta! We begrijpen dat dit wellicht een ietwat vreemde uitroep is voor iedereen die een Italiaan wel eens in volle hevigheid heeft horen tieren en vloeken – en wie heeft dat nu niet…
Hoe heftig een Italiaan kan discussiëren, weten we allemaal, maar dat is nog niets vergeleken bij een stevige verwensing aan het adres van Maria of een hartgrondig uitgeroepen Vaff… We zullen het hier niet herhalen, wees gerust, we houden het bij Santa polenta! – het Italiaanse equivalent voor onze Nederlandse kindvriendelijke uitroep ‘chips’.
Hoewel het voor ons geen dagelijkse bezigheid is, voedsel aanroepen als heilig, is eten voor de Italiaan iets anders dan voor de gemiddelde Nederlander. Een Italiaan is trots op ‘zijn’ keuken en vooral op de lokale ingrediënten en gerechten.
Nu zijn we over het algemeen dol op wat er uit de Italiaanse keuken komt (en op de trots die ermee gepaard gaat), maar voor polenta hoefde je ons niet wakker te maken.
Sinds we echter een paar keer...
Friuli-Venezia Giulia Proef de beroemde prosciutto uit San Daniele del Friuli
Het dorpje San Daniele del Friuli, in het uiterste noordoosten van Italië, had in de dertiende eeuw te lijden onder gewelddadige invallen van de Turken. Tegen zo’n overmacht konden ze niet opboksen, en dus zochten de dorpelingen hulp. Ze klopten aan bij de doge van Venetië en vroegen hem om wapens en mankracht.
Voor niets gaat de zon op, vond de doge, en hij vroeg de dorpelingen hoe ze hem dachten te gaan betalen voor de gevraagde goederen en diensten. De inwoners van San Daniele del Friuli antwoorden met het enige antwoord dat ze konden bedenken. Ze zouden hem betalen met het meest kostbare bezit dat ze hadden: ham uit San Daniele.
Prosciutto of Parmaham?
Sommigen raken nogal eens in de war als het om Italiaanse ham gaat. Want wat is nu precies prosciutto (spreek uit: pro-sjoe-to)? En wat is dan Parmaham? In werkelijkheid is het, natuurlijk, heel eenvoudig: prosciutto is niets anders dan het Italiaanse woord voor ham (zie je ergens ‘prosciutto-ham’ staan, dan staat daar...
Italië dichtbij Lekker Italiaans lunchen bij Renato’s Osteria in Amsterdam
Als de temperaturen in Amsterdam oplopen, stromen de terrassen vol. Het leven verplaatst zich naar buiten, naar parken, stoepen en pleinen. Zo ook op het Van der Helstplein in Amsterdam, waar je je op het terras van Renato’s Osteria even in Italië waant…
Een Italiaans plein in de Amsterdamse Pijp
Op een zomerse zondagmiddag neemt Felice (die na een lang verblijf in het buitenland weer terug is in Amsterdam en dus weer voor Ciao tutti op pad kan) samen met een vriendin plaats op het terras van Renato’s Osteria, op een zonnige hoek van het Van der Helstplein. Het plein doet heerlijk Zuid-Europees aan, door het dak van de bomen en buurtbewoners die neerstrijken op de bankjes.
Felice: ‘We worden vriendelijk ontvangen door Michelle, die ons laat proeven van de Calafuria Rosato van wijnhuis Tormaresca uit Puglia. Het zuiden van Italië zindert in het glas, met dank aan de stevige Negroamaro-druif die in de hak van Italië veel zonuren kan pakken.
Ook proeven we een Pinot Grigio...
Proef het beste van Italië Cumelo – knisperend frisse zomervrucht uit Puglia
Een paar wilde perziken, een doosje aardbeien, blauwe bessen… Heerlijk als er weer volop zomerfruit is. Hoewel een bezoek aan de supermarkt in eigen land het meestal aflegt tegen een rondje over de Italiaanse markt, wanen we ons met een overvloedige zomeroogst in elk geval even heerlijk in Italië.
Op zoek naar een meloen zagen we bij de Jumbo afgelopen week een onbekende Italiaanse vrucht: de cumelo. Deze nieuwkomer bleek rechtstreeks geïmporteerd uit Puglia. Reden genoeg voor een reis naar de hak van de laars om te achterhalen waar deze vrucht vandaan komt.
Gelukkig hoeven we niet ver te zoeken naar de oorsprong van de cumelo. Het blijkt dat Gerard van Masseria Cesarina de vrucht heeft ‘ontdekt’. Via zijn werk voor The Greenery proefde hij een stuk cumelo en hij was meteen verkocht.
Hij serveerde de cumelo elke ochtend bij het ontbijt, naast de hartige lekkernijen die zijn vrouw Anja elke ochtend bereidt. Het was meteen een succes: de gasten smullen elke ochtend opnieuw van...
Proef het beste van Italië De bijbel van de Italiaanse keuken – meer dan tweehonderd recepten uit alle regio’s van Italië
In De bijbel van de Italiaanse keuken laten Maud Moody, Nina Bogaerts en Leonardo Pacenti (van restaurant Toscanini in Amsterdam) de oneindige mogelijkheden van de Italiaanse keuken zien. Al bladerend door deze bijna vijfhonderd pagina’s tellende culinaire bijbel maak je een reis door Italië, met meer dan tweehonderd recepten uit alle regio’s die je stuk voor stuk wil proeven.
Italië op de kaart
Hoewel we uren kunnen wegdromen bij de prachtige kaart van Italië die als inhoudsopgave dient, zorgen onze steeds harder rommelende magen dat we snel verder bladeren. Voor je echter aan je culinaire reis kunt beginnen, wacht er een schat aan basisinformatie.
De uitgebreide introductie omvat stap-voor-stapfotografie (hoe maak je bijvoorbeeld pasta of gnocchi, hoe maak je artisjokken of inktvis schoon?), basisrecepten (voor onder meer bouillon, tomatensaus, bechamelsaus en pizzadeeg), een uitleg van basisingrediënten en een overzicht van culinaire begrippen en technieken.
Vervolgens...
Proef het beste van Italië Koffiebonen uit Colombia – de oorsprong van een Italiaans kopje koffie
We drinken in Italië altijd graag een kopje koffie, het Italiaanse levenselixer bij uitstek. De basis voor zo’n cafeïneshot ligt echter niet in Italië, maar in Zuid-Amerika, in Afrika of in het Midden-Oosten.
Paul en Lianne nemen tijdens hun vakantie in Colombia een kijkje op een finca, koffieboerderij, in het departement Huila in Colombia, waar de enige echte El café de Colombia vandaan komt. Ze willen graag met eigen ogen zien wat er allemaal bij komt kijken voordat je van een heerlijke espresso in een Italiaanse bar kunt genieten.
Warm welkom bij Finca La Cabaña
Paul: ‘Volgens koffieboer Luis Alejandro Ortega produceert zijn Finca La Cabaña de mooiste en beste koffie van de wereld. Op onze rondreis door Colombia hebben we dan ook een volle dag gereserveerd om de geheimen van Luis’ koffie te doorgronden.
Al struinend door het dorpje San Agustin horen we het geluid van de sissende koffiemachines die hier net als in Italië overuren draaien. Rond het dorpsplein liggen...
Italië dichtbij Aan tafel bij de beste Italiaanse chef-kok van België: Felice Miluzzi van Restaurant Rossi in Leuven
Saskia: ‘Alweer meer dan tien jaar geleden (waar blijft de tijd) logeerde ik een weekend bij een vriendin die toen in Leuven werkte. Bij toeval belandden we de eerste avond bij een eenvoudig Italiaans restaurant, waar ik vervolgens de lekkerste pasta met zwaardvis ooit at. Nog jaren later wist ik precies hoe we daar zaten, in het zaakje dat eigenlijk te klein was voor de grootse prestaties van de kok.
Ik wilde graag terug om meer te proeven, maar het kwam er niet van. Ik had een drukke baan in Amsterdam en elke paar dagen vakantie die ik had, reisde ik naar Italië. De vriendin verhuisde terug naar Nederland, ik startte met Ciao tutti en zo gingen jaren voorbij zonder dat we naar Leuven terugkeerden.
Het rood-witgeblokte tafeltje in het hoekje van het restaurant bleef echter in ons hoofd rondspoken. Twee weken geleden gingen we terug, om even een weekend offline te zijn na een paar drukke weken, maar stiekem vooral om te kijken of het restaurant er nog altijd was.
Dat bleek zo te...
Proef het beste van Italië La Via del Tè – geurige thee uit Toscane
Italianen staan bekend als koffiedrinkers. Toen Saskia ooit na een uitgebreid diner bij een Toscaanse vriendin een kopje koffie weigerde en vroeg om een kopje thee, viel het gesprek aan tafel stil en keek iedereen gealarmeerd haar kant op. ’Ben je ziek?’ ‘Heb je koorts?’ ‘Voel je je niet lekker?’
Saskia: ‘Vragen om een kopje thee stond zo ongeveer gelijk aan het onder de leden hebben van een flinke griep. De Italianen aan tafel begrepen maar niet dat een kopje kruidenthee na een overvloedige maaltijd juist goed voor je is. Ze bekeken me meewarig en waren na hun espresso verdacht snel vertrokken.
Tegenwoordig verwelkomt diezelfde vriendin me altijd met een pot verse kruidenthee. Voor ik vertrek, stopt ze ‘stiekem’ een voorraadje thee in mijn koffer en tijdens een recent winters verblijf liet ze me trots zien waar ze al die lekkere thee haalde: bij La Via del Tè aan de Via Santo Spirito in Florence.
De eigenaar van dit bedrijf, Alfredo Carrai, bleek zijn tijd ver...
Proef het beste van Italië Een culinair feestje: het kookboek met de beste recepten van Restaurant Mario in Neck
Tijd voor een culinair feestje, want ter ere van de 50ste verjaardag van Restaurant Mario in Neck (bij Purmerend) heeft Mario’s familie een gloednieuw kookboek uitgebracht, vol recepten uit eigen keuken, persoonlijke verhalen en foto’s om in te lijsten.
Una tradizione di famiglia, een familietraditie, wordt hiermee gedeeld met alle liefhebbers van de Italiaanse keuken. Niet alleen krijg je een kijkje in de keuken van Mario, je leert ook hoe je zijn spectaculaire gerechten thuis op tafel kunt zetten.
Het is niet zomaar een kookboek, maar een flinke familiebijbel, met bijna driehonderd pagina’s vol culinaire inspiratie. Het grootste deel is gereserveerd voor recepten van Mario en zijn zonen, maar er is ook veel ruimte voor oude familiefoto’s, mooie herinneringen en anekdotes.
Zo stuit je bij het openslaan meteen op een van de beste Italiaanse culinaire gebruiken: fare la scarpetta. Een groter compliment voor de kok is er niet. Zeker bij de gerechten die in dit boek zijn...
Sicilië Een broodje ijs – proef un brioche con gelato, een Siciliaanse lekkernij
Een echte Siciliaanse traditie is un brioche con gelato, een broodje ijs. In plaats van Nutella op een zoet broodje te smeren, ‘beleg’ je het broodje met een paar bolletjes ijs.
Saskia kan zich haar eerste broodje ijs nog levendig herinneren. Saskia: ‘Hoewel je me mag wakker maken voor een lekker Italiaans ijsje, keek ik wel vreemd op toen ik de Siciliaanse barman Carlo een paar jaar geleden op een vroege doordeweekse ochtend midden in de zomer een broodje ijs zag eten.
Ik wreef de slaap uit mijn ogen, kneep mezelf in mijn arm en keek nog eens goed. Een broodje ijs? Carlo zag mijn ongelovige blik en grijnsde. ‘Lekker hoor, een broodje ijs! Zeker als ontbijt!’ Nu ben ik van nature niet erg goedgelovig aangelegd, dus ik keek Carlo twijfelend aan. Een broodje ijs?
Ik besloot het te proberen en vroeg Carlo om ook zo’n broodje ijs voor mij te maken. Hij dook meteen achter de toonbank.
‘Een broodje ijs maak je altijd met een brioche, een zoet broodje,’ zo vertelde hij....