Ga op pad met onze City Walks!

Dansen als een pugliese DOC

France heeft haar hart verloren aan een Pugliese man én aan zijn regio – al is inburgeren in Puglia niet altijd even makkelijk. Vandaag deelt ze dé manier om een eerste stap in de juiste richting te zetten.

pizzica-Salento-Puglia (8) pizzica-Salento-Puglia (7)

France: ‘Veel Italianen classificeren hun afkomst volgens dezelfde methode als de wijn die ze drinken. Ze zijn geen Italiaan, maar fiorentino, romano of pugliese. Ze geven zichzelf zo een geografische waardestempel die gelijk is aan het keurmerk voor wijn: DOC, oftewel Denominazione di Origine Controllata. Dit keurmerk geeft bij wijn de garantie dat de druiven uit een bepaald gebied komen, maar het wordt in de spreektaal ook geregeld voor en door Italianen gebruikt. Een milanese DOC of barese DOC zegt alles over de trots die elke Italiaan voor zijn geboorteplaats voelt.

In Italië bepaalt de geboorteplaats voor een groot deel iemands identiteit en ervan loskomen is moeilijk. Elke vakantie – en als het kan ook elk lang weekend – keren veel Italianen terug naar hun geboortestreek, naar hun wortels. Waarom dit gevoel in Italië nog altijd zo sterk is? Simpelweg omdat Italië lange tijd helemaal geen Italië was, maar een gebied met verschillende regio’s die onderling regelmatig strijd voerden.

Er zit dus een lange historie en een diepe trots verankerd in die identiteit. Er is belangstelling voor andere (regio-)culturen, maar de eigen regio en de eet- en leefgewoonten die daarmee verbonden zijn, zijn de maatstaf. Zo bestaat ook dé Italiaanse keuken niet; de keuken van Italië is de keuken van twintig verschillende regio’s.

De liefde voor de regio komt vooral in de zomermaanden tot uiting in allerlei folkloristische dorps- en streekfeesten. Nostalgie is vaak de drijfveer. Lecce, de prachtige barokstad in het zuiden van Puglia, en Ostuni delen de patroonheilige Sant’Oronzo. Op zijn naamdag, op 26 augustus, wordt zijn standbeeld in een processie door de stad gedragen.

Sant-Oronzo-Ostuni-Puglia

In Ostuni zag ik hoe La Cavalcata di Sant’Oronzo wordt gevierd. In het historisch centrum – dat voor de gelegenheid versierd wordt met speciale verlichting – worden uitgedoste ridders die het standbeeld te paard naar de basiliek begeleiden door een enthousiaste menigte onthaald.

Maar in Puglia worden ook veel andere tradities gevierd en in ere gehouden. Neem de pizzica. Het klinkt als een soort pizza, maar het is niet iets wat je kunt eten. Het is een traditionele dans die geboren is in Salento, de streek in Puglia die gevormd wordt door de provincie Lecce en delen van de provincies Taranto en Brindisi. De dans is gehuld in mythen en legenden en is duizenden jaren oud. Men zegt dat deze dans ooit de enige remedie was voor de beet van een tarantula (een spin).

pizzica-Salento-Puglia (11) pizzica-Salento-Puglia (10) pizzica-Salento-Puglia (9)

Wanneer er iemand was gebeten, meestal tijdens het werk op het land, werd de lokale muziekband met violen, mandolines, gitaar, fluit, accordeon en grote tamboerijn bij elkaar geroepen. Eenmaal aangekomen bij het huis van het slachtoffer, begon de band te spelen terwijl de gedupeerde met hoge koorts begon te dansen. Op het ritme van de muziek, die steeds sneller gaat, zou het gif alleen al door de kracht van de bewegingen verdreven worden. Uit solidariteit zouden familie en andere dorpelingen meedoen aan het ritueel. De dans zou doorgaan tot het slachtoffer door uitputting, maar hopelijk genezen, op de grond stortte.

Nog overal wordt de pizzica gedanst, maar het hoogtepunt is La Notte della Taranta. Het festival vindt plaats in de steden en dorpen van Grecia Salentina, het gebied net ten zuiden van Lecce en ten westen van Otranto. De feestelijkheden duren een paar dagen, met een programma vol optredens, concerten en natuurlijk dans.

taranta-dans-Puglia

Buitenlanders en zeker Noord-Europeanen die zich in Puglia willen settelen, moeten vaak wennen in deze cultuur die bevangen lijkt door een koorts van nostalgie en romantiek. Maar gastvrij als de pugliesi zijn, zullen ze je op weg helpen. Er is altijd tijd voor mooie verhalen, onder het genot van lekker eten waarmee een folkloristisch feest altijd gepaard gaat.

Wil je als ‘nieuwkomer zonder DOC-keurmerk’ door de locals gewaardeerd worden, dan zul je het ‘spel’ van de cultuur met haar gewoontes mee moeten spelen. Maar dat is geen lastige opgave: als door de giftige beet van een tarantula getroffen, wil je niets anders doen dan meedoen en meeleven in dit verleidelijke theater dat Puglia heet.’

Op zoek naar een mooi (tweede) huis in Puglia? France en Edoardo helpen je graag. Via hun website FREDDIprojects kun je de eerste stap naar een nieuw avontuur zetten.

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *