Inspiratie voor een Italiaanse kerst

Italië, de opkomst van de stadstaten – ontdek de Italiaanse geschiedenis in het hart van de middeleeuwen (1000-1250)

Italië, de opkomst van de stadstaten is het tweede deel van de reeks geschiedenisboeken uit de beroemde serie Storia d’Italia van onder anderen Indro Montanelli, die Alfons Caris uit het Italiaans vertaalt.

Na Italië, de donkere eeuwen duik je in dit tweede boek in de geschiedenis van Italië vanaf het jaar 1000, het hart van de middeleeuwen, tot 1250. Een periode waarin het land uit het dal klimt en geleidelijk toegroeit naar een gouden tijdperk.

De opkomst van de stadstaten

Eerder dan elders in Europa begint het hart van de steden te kloppen. Bedrijvigheid en handel komen op gang, er ontstaan banken en gilden, plattelandsvolk trekt naar de stad. Het groeiend zelfbewustzijn roept ook het verlangen naar autonomie en eigen instituties op.

Tegelijk is Italië diep verdeeld. Duitse keizers proberen met wisselend succes hun macht over het schiereiland te behouden en bemoeien zich ook met Kerk en pausschap. De investituurstrijd bereikt een hoogtepunt. Zuid-Italië wordt een prooi van de Normandiërs, die ook Sicilië veroveren op de Arabieren.

De tot op het bot corrupte Kerk van Rome maakt zich los van Byzantium, rekent ongenadig af met ketterse bewegingen en wapent zich tegen de ontluikende strijd tussen geloof en rede. Geen middel laten achtereenvolgende pausen onbenut om een vereniging van Italië, hun nachtmerrie, te voorkomen.

Het is ook de tijd van Barbarossa, verlicht despoot Frederik II, welfen en ghibellijnen en kruistochten. Deze laatste dragen ertoe bij dat voor steden als Venetië, Genua en Pisa de poorten naar het oosten opengaan, maar ook dat een grotendeels vergeten cultureel en wetenschappelijk erfgoed langzaam herontdekt wordt.

De gevolgen van een goed bestuur

Op de cover van het boek prijkt een afbeelding uit de Sala dei Nove (Zaal van de Negen) in het Palazzo Pubblico in Siena. Hierop hebben de vroegere bestuurders van de stad laten afbeelden hoe een ideaal bestuur eruit zou moeten zien.

In opdracht van het College van Bestuur van Siena beschilderde Ambrogio Lorenzetti de wanden met fresco’s die de gevolgen van het goede en het slechte bestuur weergeven.

Lorenzetti schilderde de fresco’s, die drie wanden van de zaal in beslag nemen, tussen 1337 en 1339. Zijn werk is in een aantal opzichten uniek te noemen. Zo was er tot die tijd nog geen enkel fresco gewijd aan een niet-religieus onderwerp. Uniek is ook de wijze waarop Lorenzetti op het grote fresco de gevolgen van goed bestuur voor de stad en het platteland de stad Siena en haar omgeving heeft afgebeeld.

Om het leven in een goed geordende stadstaat zo realistisch mogelijk weer te geven, moest Lorenzetti de huizen en de straten vullen met allerlei verschillende mensen en activiteiten. Zo zie je vrolijk dansende vrouwen, bouwvakkers die hard aan een woning bouwen, winkeliers die achter hun toonbank staan en een adellijk jachtgezelschap dat de stad verlaat terwijl van de andere zijde volgeladen ezels de stad in worden geleid.

Nieuwsgierig naar deze fresco’s? In deze blog vertellen we je er meer over. Voor meer informatie over het verloop van deze periode in de geschiedenis duik je in

Italië, de opkomst van de stadstaten | Indro Montanelli & Roberto Gervaso | vertaald door Alfons Caris | ISBN 9789464628548 | uitgeverij Aspekt | bestel Italië, de opkomst van de stadstaten bij je lokale boekhandel, via deze link bij bol.com of bij de auteur zelf, via een e-mail aan info@caristraduzioni.nl (alleen mogelijk als het boek naar een adres in Nederland gestuurd kan worden)

Schrijf je (gratis) in voor de Ciao tutti nieuwsbrief

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.