Ga op pad met onze City Walks!

Ontdek de Romeinse Katakomben in Valkenburg

Wist je dat er ook in Nederland een bijzonder stukje ondergrondse Romeinse geschiedenis te ontdekken valt? In het Zuid-Limburgse Valkenburg zijn de Romeinse grafruimtes perfect nagebouwd. Tijdens een bezoek aan Museum Romeinse Katakomben denk je even in de Eeuwige Stad te zijn beland!

Romeinse-Katakomben-Valkenburg (1) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (2b)

Een perfecte kopie van de Romeinse catacomben
De Romeinse Katakomben in Valkenburg ontstonden aan het begin van de twintigste eeuw. Jan Diepen, een van de zonen van een rijke Tilburgse textielfamilie, was zeer geïnteresseerd in archeologie en dan met name in vroegchristelijke begraafplaatsen. Hij bezocht de eerste begraafplaatsen van de christenen in Rome en was daar zo van onder de indruk, dat hij in 1908 in een mergelgroeve in de buurt van Villa Alpha, het buitenverblijf dat de familie er in de Limburgse heuvels op na hield, startte met het nabouwen van de catacomben.

Daarbij ging Diepen zeer nauwkeurig te werk. Hij vroeg – én kreeg – alle medewerking van zowel het Vaticaan als de Romeinse autoriteiten. Hij kreeg ook hulp van de beroemde architect Pierre Cuypers, die goed bevriend was met de familie Diepen en het een prachtig plan vond. In het gangenstelsel werden grafnissen en grafkamers uitgehakt die exacte kopieën waren van de Romeinse nissen en kamers. Alles klopte, tot in de kleinste details.

Verschillende kunstenaars en decorschilders brachten kleurrijke fresco’s en beeldhouwwerken aan, waaronder een kopie van de marmeren plaat met een grafdicht van paus Damasus (te zien in de Pauscrypte in de Catacomben van San Callisto).

Romeinse-Katakomben-Valkenburg-Damasus-inscriptie (1) Romeinse-Katakomben-Valkenburg-Damasus-inscriptie (2)

In 1910 was Diepens levenswerk zo goed als af en werden de Romeinse Katakomben, zoals hij ze noemde, voor het eerst opengesteld voor het publiek. Nog altijd kun je door de onderaardse gangen dwalen, door het labyrint vol perfect nagebootste catacomben.

Romeinse-Katakomben-Valkenburg (2) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (2a)Romeinse-Katakomben-Valkenburg (4) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (4a) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (5)

Op pad in de catacomben
Onder leiding van een gids daal je af naar de graven van gewone Romeinse burgers en naar de schitterende grafkamers van vooraanstaande Romeinen. In de mergelsteen zijn gaten uitgehakt om als horizontale grafnissen, de zogenaamde loculi, te dienen. Deze nissen werden vroeger afgesloten met een marmeren plaat of bakstenen.

Romeinse-Katakomben-Valkenburg-loculi

Welgestelde families hadden vaak een eigen grafkamer, een cubiculum, die werd versierd met prachtige fresco’s en beelden die in het schijnsel van kaarslicht nog mooier zijn.

Wanneer je door de Katakomben wandelt, kom je nog veel inscripties en symbolen tegen die verwijzen naar de wereld van de vroege christenen in Rome. De duif komt bijvoorbeeld vaak voor, meestal met een olijventakje als symbool voor de vrede.

Maar ook acroniemen komen veel voor; afkortingen waarvan de betekenis binnen de gemeenschap bekend was. Het woord Christus kon bijvoorbeeld gesymboliseerd samengevat worden door het woord ‘vis’. In het Grieks is dat ΙΧΘΥC (Ichtus) – tevens de eerste letters van de Griekse woorden voor Jezus Christus, Zoon van God, Redder. Het symbool waarbij een X bovenop een P wordt weergegeven, verwijst naar de eerste letters van het Griekse woord Xριστόσ, oftewel Christus.

Romeinse-Katakomben-Valkenburg (6) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (7) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (7a) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (8)

Praktische informatie
Je vindt Museum Romeinse Katakomben aan de Plenkertstraat 55 in Valkenburg. Het museum is geopend van dinsdag tot en met zondag. Er zijn rondleidingen om 11.00, 13.00 en 15.00 uur. Een rondleiding duurt ca. 60 minuten en kost € 9,- voor een volwassene en kinderen ouder dan twaalf jaar. Kinderen van vier tot en met elf jaar betalen € 5,50, kinderen tot vier jaar mogen de catacomben gratis bezoeken.

Aanmelden of reserveren voor de dagelijkse rondleidingen is niet noodzakelijk. Rondleidingen gaan door bij minimaal twee personen. Gezien het bijzondere karakter van het museum is het helaas niet toegankelijk voor rolstoel- en rollatorgebruikers. Meer informatie vind je op Katakomben.nl.

Romeinse-Katakomben-Valkenburg (9) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (10) Romeinse-Katakomben-Valkenburg (12)

foto’s: Romeinse Katakomben

Geurreis door het oude Rome
Van 16 april tot en met 15 mei 2016 kun je een bijzondere geurreis door het oude Rome maken. Tijdens deze bijzondere belevings-expositie reis je terug in de tijd en maak je kennis met de heerlijke geuren die in de rijkere kringen rondwaarden, maar ook met de wat minder lekkere geuren van het openbare leven.

De geuren worden gekoppeld aan persoonlijke verhalen: hoe rook de werkomgeving van de grafdelver? En hoe rook de huid van een rijke Romeinse dame? Of het paleis van Nero? Welke geuren gebruikten de priesters om contact te leggen met de geestenwereld, en hoe rook het openbare badhuis?

De geurreis is echt een belevenis in de letterlijke zin van het woord: je mag stolpen optillen om geuren te bevrijden, je mag authentiek geurmengsels ruiken én ‘voelen’, je bekijkt mooie authentieke balsempotjes en geurcontainers en je betreedt een donkere ruimte waar je een spirituele geur mag ervaren…

Romeinse-Katakomben-Valkenburg-geurreis

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *