Ga op pad met onze City Walks!

Rozig rustpunt in Rome

Rome is, zeker tijdens de meivakantie, nu niet bepaald het toonbeeld van rust. Hoewel de stad in het voorjaar overspoeld wordt door toeristen, zijn er meer dan genoeg rustige plekjes te vinden, zelfs op loopafstand van de grote publiekstrekkers als het Colosseum en het Forum Romanum. Italië Magazine besteedt dit voorjaar aandacht aan een van deze bijzondere plekken in de stad, waar je even vergeet dat je op een steenworp afstand staat van de drukke verkeersader langs het Forum. Redacteur Jesper Storgaard Jensen toog naar Il Roseto Comunale, de door velen nog onontdekte rozentuin in hartje Rome.

‘Ondanks een dagelijkse invasie van auto’s, scooters en bussen heeft Rome een rustig hoekje gereserveerd voor de bloem die niet alleen een heraut van de lente is, maar ook een metafoor voor de aardse schoonheid: de roos. De beroemde rozentuin van Rome gaat half mei open met een boeket verrukkingen voor natuurliefhebbers.
De neus wordt geprikkeld, de ogen betoverd, in deze tuin die bewijst dat een roos niet zomaar een bloem is. Een caleidoscoop van kleuren dwarrelt op van de meer dan 1100 verschillende soorten uit alle hoeken van de wereld. De locatie is al even sprookjeachtig, gelegen op de Aventijn, met een indrukwekkend uitzicht op het Circus Maximus, de Palatijn, de klokkentoren van de Basilica di Santa Maria in Cosmedin, de top van Il Vittoriano en de koepel van de synagoge. Geen wonder dat de rozentuin in de volksmond bekendstaat als de’ Lentekoningin van Rome’.

De tuin wordt in de volksmond eenvoudigweg Il Roseto genoemd, de rozentuin dus. Hij ging in 1932 open in het kleine park op de Colle Oppio, op een steenworp afstand van het Colosseum. De Amerikaanse Mary Gailey tekende voor het ontwerp. Als vrouw van een Italiaanse graaf had ze niet alleen een sterke wil, maar ook een uitgebreide kennis van botanie. Ze koos voor het park op de Oppio-heuvel vanwege de overdaad aan wilde rozen die er al bloeiden.

Gailey Senni, zoals ze na haar huwelijk heette, bemoeide zich met alle fasen van de aanleg van de rozentuin, tot aan de opening in 1932. Een jaar later zette ze een wedstrijd op, de Premio Roma, waarin de mooiste roos van dat jaar werd gekozen. Dat idee was ontsproten aan een bezoek aan de rozentuin van Parijs waar ze al zo’n wedstrijd hielden. En ook vandaag nog, bijna tachtig jaar na de uitreiking van de eerste Premio Roma, is deze rozenwedstrijd de op een na oudste van de wereld, na de Franse competitie die bekendstaat als de Bagatelle.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de rozentuin echter geheel verwoest, wat de autoriteiten van Rome dwong naar een nieuwe locatie uit te zien. Een paar jaar na de oorlog schonk de joodse gemeenschap van Rome dit magnifieke stuk land op de Aventijn aan de stad, als het perfecte decor voor de nieuwe rozentuin. Drie eeuwen lang hadden hier een joodse begraafplaats en een kleine botanische tuin gelegen, maar in 1932 was de begraafplaats verhuisd naar de centrale begraafplaats van Verano.

De grond die vele generaties joden een laatste rustplaats had geboden, lag er min of meer verwaarloosd bij tot 1950, toen nieuw leven ontsprong uit de bodem die al snel geparfumeerde blaadjes bood voor ieders genoegen. Nu is de rozentuin 10.000 vierkante meter groot, maar er is nog steeds iets van de joodse wortels te zien. De grootste van de twee delen van de tuin heeft paden in de vorm van een menorah, de zevenarmige kandelaar uit de joodse traditie. Als je erlangs loopt, wacht je een neusprikkelende, intrigerende ervaring.

De geuren drijven omhoog uit verschillende variëteiten die al eeuwen bestaan. Je kunt er rozen ruiken die er al waren lang voordat Julius Caesar en Nero heersten over Rome. Sterker nog, deze botanische rozen zijn veertig miljoen jaar oud. Je kunt er ook de relatief jonge rozen uit de oudheid zien en ruiken, die in Pompeï groeiden voor vulkaanas de stad bedekte in 79 na Christus. Misschien herken je de geuren als belangrijke bestanddelen in veel verschillende parfums. Daarnaast kun je je laten betoveren door modernere rozen, met hun vele nuances van rood. Ze tonen meesterlijk aan waarom de roos het symbool is van romantische liefde.

Maar een bezoek aan de rozentuin biedt veel meer variatie dan de rode rozen die we aan een geliefde geven. Er zijn veel curieuze ontdekkingen te doen. Bijvoorbeeld de Chinese roos Omeiensis pteracantha lutea met zijn doorzichtige doornen. Of de Rosa chinensis virdiflora met zijn zeldzame groene bladen. Of de Chinensis mutables die iedere dag van kleur verandert. Maar pas op, zet een wasknijper op je neus voor de Rosa foetida, waarvan de geur niet in overeenstemming is met haar verleidelijke verschijning. Zoals de naam al belooft, is ze zwanger van een zure, terpentijnachtige geur.

En dan is er de roos Madame Meilland. Haar delicate blaadjes vertellen een verhaal uit de Tweede Wereldoorlog. De schepper van de roos, de Fransman Francis Meilland, vreesde tijdens de oorlog dat de Duitsers achter het geheim van zijn bloem zouden komen. Daarom vernietigde hij al zijn planten, op een paar stekjes na die hij naar de Verenigde Staten stuurde en nog een paar landen. In 1948 werd tijdens de Vredesconferentie van San Francisco een exemplaar van deze roos gegeven aan een vertegenwoordiger van ieder van de deelnemende landen. Vandaar dat de roos van Meilland nu simpelweg bekend staat onder de naam Peace.

Als je Il Roseto in de lente bezoekt, zul je de tuin ervaren als een balsem voor de ziel en het lichaam terwijl je loom langs de paden loopt. Neem plaats op een van de banken met een baldakijn van rozen boven je hoofd en een uitzicht op de tuin en de Eeuwige Stad. De geuren en kleuren van Romes Lentekoningin zullen je verleiden…’

Il Roseto is geopend op werkdagen, van medio mei tot medio juni, van 10.00 tot 19.00 uur. De toegang is gratis. Vergeet na een bezoek aan de rozentuin niet even door te lopen naar de sinaasappeltuin boven op de Aventijn, en het even verderop gelegen Piazza dei Cavalieri di Malta, met het sleutelgat dat het mooiste uitzicht van de hele stad biedt. Ga even door je knieën, knijp een oog dicht en je ziet de koepel van de Sint-Pieter zoals je hem nog nooit eerder zag, scherp afgetekend tegen de Romeinse hemel, met een symmetrische rij groene bomen ervoor die je oog als het ware naar de koepel toe leiden.

Wie nog niet naar Italië afreist, kan hier nog even wegdromen met Italië Magazine, met naast de Romeinse rozentuin reisinspiratie voor Salento, Trieste, Alessandria en Vicenza, een reportage over il Calcio Storico in Florence, een portret van Giorgio Vasari en een interview met Dylan van Eijkeren, auteur van Het beste restaurant van Italië (zie Ciao tutti van 25 maart 2011). Buon viaggio!

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *