Ga op pad met onze City Walks!

In de bonen

Toen ik gisteren de precieze geboortedatum van Dante probeerde te achterhalen, stuitte ik in Firenze – Anekdotische reisgids voor Florence van Luc Verhuyck op een curieus feitje over het Baptisterium in Florence dat ik jullie niet wilde onthouden. Zoals ik gisteren al schreef, werd Dante hier op 26 maart 1266 gedoopt. Na deze plechtige gebeurtenis werd er een zwarte boon in een vaas gedaan. Nu vraag je je waarschijnlijk, net als ik, af wat zo’n zwarte boon met het doopsel te maken heeft?

Luc Verhuyck: ‘Telkens wanneer er een kind werd geboren, werd in de doopkapel in een soort vaas een boon gedeponeerd, een zwarte voor een jongen, een witte voor een meisje. Dit gebruik zou aan de oorsprong hebben gelegen van de suikerbonen die men (soms) bij een geboorte uitdeelt. Door al die bonen uit de circa 110 kerken en kapellen op te tellen, kon men het geboortecijfer vrij nauwkeurig bijhouden. Zo weten we dat in de veertiende eeuw op een bevolking van circa negentigduizend zielen ongeveer zesduizend kinderen per jaar werden geboren.’

Dante droeg het Baptisterium een warm hart toe, zoals ook blijkt uit een stukje uit La Divina Commedia:

‘Non mi parean [i fori] men ampi né maggiori
che que’ che son nel mio bel San Giovanni,
fatti per loco de’ battezzatori.’

En op de holten in de stenen vont
van de Sint-Jan, mijn mooie doopkerk, leken,
waarin de priesters dopen: even rond.

Dantes bewondering voor il mio bel San Giovanni, mijn mooie Sint-Jan, is meer dan terecht. Ik weet nog dat ik tijdens mijn allereerste bezoek aan Florence, nu op de kop af zeven jaar geleden, ook nog ‘even’ het Baptisterium binnenwandelde, na een bezoek aan de Duomo en de enorme klim naar de koepel. Uiteindelijk bleef ik veel langer naar het plafond staren dan ik in de Duomo had rondgekeken. De prachtige mozaïeken in heldere kleuren houden je blik urenlang gevangen.

De mozaïeken zijn overigens niet gemaakt door Florentijnse kunstenaars. Zij ontwierpen wel de voorstellingen die het plafond moesten versieren, maar de stukjes glas en steen werden op hun plek gelegd door ervaren mozaïekleggers uit Venetië. De voorstelling met Het laatste oordeel wordt toegeschreven aan Cimabue, maar verder is er niet heel veel bekend over de ontwerpers en makers. Dat doet echter niets af aan de overweldigende indruk die het geheel maakt – terecht dat Dante er zo trots op was!

O ja, een tip voor wie binnenkort het Baptisterium bezoekt: neem een spiegel mee. Ik ging weg met een behoorlijk stijve nek na al dat plafondstaren!

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *