Ga op pad met onze City Walks!

Videocracy: een aanklacht tegen de invloed van de Italiaanse televisie

Videocracy

In Italië is er slechts één man die de media inmiddels al ruim dertig jaar domineert, eerst als televisiemagnaat en later ook als minister-president. Silvio Berlusconi heeft als geen ander de ontwikkeling van de commerciële televisie in Italië beïnvloed. Daar plukt hij nu nog steeds de vruchten van. Als je bedenkt dat ongeveer 80 procent van de Italiaanse bevolking de televisie als primaire informatiebron gebruikt, mag duidelijk zijn dat Berlusconi een perfect systeem heeft ontwikkeld om zijn politieke boodschap bij het grote publiek voor het voetlicht te brengen. Kritiek op deze vermenging van media en politiek is in Italië uit den boze. Regelmatig steekt de vraag de kop op of de journalistieke vrijheid nog wel gegarandeerd is. Met name de krant La Repubblica klimt vaak op de barricaden om een waarschuwing af te geven voor de steeds groter wordende macht op de media. Met Videocracy, de film die aanstaande donderdag in de Nederlandse bioscopen in première gaat, trekt regisseur Erik Gandini ten strijde tegen de invloed van de Italiaanse televisie op het leven van Italianen en met name tegen de grote rol die president Silvio Berlusconi daarin voor zichzelf heeft gecreëerd.

Maar Berlusconi zou Berlusconi niet zijn als hij de film zomaar over zijn kant zou laten gaan. Eerder vaardigde hij al een verbod uit om op televisie te praten over televisie. Het is niet toegestaan te beweren dat er enig verband bestaat tussen de minister-president en de invulling van de televisieprogramma’s. Zo weigerde men om de trailer van Videocracy op de Italiaanse televisie te vertonen. Zowel staatsomroep RAI als Berlusconi’s commerciële Mediaset schoven de trailer aan de kant, omdat ze van mening waren dat de film een politieke boodschap bevat, aldus La Repubblica.

Videocracy opent met een stukje uit de allereerste commerciële televisie-uitzending van Italië. Voor het eerst in de geschiedenis van de televisie moesten kijkers naar de studio bellen om antwoord te geven op een aantal quizvragen. Bij elk correct antwoord trok een in de studio aanwezige, gemaskerde vrouw een kledingstuk uit. Dit was ‘het begin van de culturele revolutie die Italië heeft gemaakt tot wat het nu is: een land waar macht gelijk staat aan media-aandacht’, zo stelt de film.

Uit de documentaire spreekt een onontkoombare schijnwereld, waar de gemiddelde Italiaan heilig in is gaan geloven. Zo kun je niet anders dan medelijden hebben met Ricky Canevali, een metaalarbeider die ervan droomt net zo beroemd te worden als de mensen die hij dagelijks op televisie ziet. Canevali denkt dat hij evenveel kwaliteiten bezit als de beroemdheden die via de beeldbuis zijn huiskamer binnenkomen. Hij denkt daarmee ook een kans te moeten krijgen op beroemdheid, alsof het een recht is dat door iedereen kan worden opgeëist.

In Videocracy wordt ook het fenomeen van de veline aangestipt, de jonge, meestal blonde en rondborstige Italiaanse meisjes die in een nietsverhullend kostuum als decor fungeren en af en toe een onzinnig gebaar richting de camera mogen maken. Zolang ze hun mond maar dicht houden en mooi zijn, hebben ze een glansrijke carrière voor de boeg, waarbij sommigen het zelfs tot minister van Emancipatie blijken te kunnen schoppen.

Regisseur Erik Gandini, geboren en getogen in Italië maar op zijn achttiende verhuisd naar Zweden, zit in een unieke positie: de ingewijde buitenstaander. Hij kent het land en zijn gebruiken goed genoeg om ongekende toegang tot zijn onderwerp te krijgen, maar tegelijkertijd kan hij het onderwerp van Videocracy als buitenstaander beoordelen, zonder mee te worden gezogen in Berlusconi’s mediacircus. Al lacht Berlusconi waarschijnlijk in zijn vuistje: negatieve aandacht is volgens communicatiespecialisten namelijk altijd nog beter dan geen aandacht…

Ontdek onze droomplekken in Italië!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *