Saskia

De gouden boekjes van Lucrezia en Maddalena

Vanmiddag bladeren we nog even verder, door de prachtig versierde miniatuur-boekjes van Lucrezia en Maddalena, dochters van Lorenzo Il Magnifico. Eerst wat pagina’s uit Lucrezia’s gouden boekje: Ook de pagina’s van het miniatuur-manuscript van Maddalena bevatten ontelbaar veel pareltjes. Een kleine greep: Deze meesterwerken uit de renaissance zijn nu voor het eerst bijeengebracht, in de Biblioteca Medicea Laurenziana in Florence, tijdens de expositie Magnifici tre. I libri gioiello di Lorenzo de’ Medici – alleen nog deze week (tot 20 oktober) te zien.

Lees meer »

Magnifici Tre – schitterende manuscripten in miniatuur

Minstens zo mooi als de beroemdste schilderijen en minstens zo kostbaar als de duurste juwelen: de manuscripten in miniatuur die Lorenzo de’ Medici, ook wel Il Magnifico genoemd, eind vijftiende eeuw liet vervaardigen voor zijn drie dochters, Luisa, Lucrezia en Maddalena, zijn spectaculair. Deze meesterwerken uit de renaissance worden nu voor het eerst gezamenlijk tentoongesteld in de Biblioteca Medicea Laurenziana in Florence. De expositie Magnifici tre. I libri gioiello di Lorenzo de’ Medici is nog tot 20 oktober te zien. De ‘gouden boekjes’ staan vol prachtige schilderingen, de een nog mooier dan de andere. Deze kleurrijke miniaturen dienen als illustratie …

Lees meer »

Italian Inventions

De Britse ontwerpster Emily Isles weet precies wat Saskia nodig heeft tijdens het maken van de eerste opzet van haar nieuwe boek over Rome: Deze twee prachtige Italiaanse uitvindingen, de moka en de Olivetti typemachine Lettera22, zijn door Emily niet alleen op een unieke manier op papier gezet, maar worden ook kort omschreven. Emily heeft in haar reeks Italian Inventions bovendien twee iconen opgenomen die in mijn boek niet zullen ontbreken: de Ape en de Vespa, beide van Piaggio – met een uniek museum in het Toscaanse Pontedera. Van deze inspirerende Italian Inventions kunnen we er niet genoeg hebben, dus wat …

Lees meer »

5x koffie, boeken en meer in Florence

Tijdens het schrijven van een boek is een aantal zaken onmisbaar. Naast praktische zaken als talloze opschrijfboekjes, potloden, een laptop en een camera, heb ik als schrijver een behoorlijke dosis inspiratie, creativiteit, tijd en doorzettingsvermogen nodig. Plus wat zelfreflectie, de kunst om te kunnen schrappen en geduld, want soms komen de woorden gewoon een keertje niet, of niet in de juiste volgorde. Een ander onmisbaar ingrediënt is een inspirerende werkplek. En hoewel ik thuis achter mijn bureau heel wat woorden wegtik, gaat er natuurlijk niets boven een inspirerende werkplek in Italië. Zeker niet als er goede koffie wordt geserveerd, een …

Lees meer »

De streken van twee gulzige Italianen

De Italiaanse koks Antonio Carluccio en Gennaro Contaldo doken voor hun nieuwe boek niet in een specifieke regio, zoals ik ga doen met Toscane, maar maakten een ontdekkingstocht door alle verschillende streken van Italië: ze trokken de bergen in, reden naar de kust en visten allerlei lekkers uit de rivieren. Hun liefde, passie en kennis voor en over hun land, de mensen en de producten delen ze graag met ons, net als de ruim tachtig heerlijke, regionale recepten die ze onderweg hebben verzameld. Vandaag op Ciao tutti een klein voorproefje van deze twee gulzige Italianen, een recept voor heerlijk comfort …

Lees meer »

Focaccia met blauwe druiven

Een Italiaans recept uit het nieuwe kookboek Reis om de wereld in 80 gerechten, heerlijk voor deze tijd van het jaar! David Loftus: ‘De reis van Fogg en Passepartout van Londen naar Suez wordt amper beschreven, maar een aantekening in Foggs notitieboekje bevestigt dat hun route hen door Parijs bracht en vandaar naar Italië. Dit bijzondere brood kreeg ik warm geserveerd bij het ontbijt door de geliefde, helaas overleden Rose Gray van het River Café in de Toscaanse woning van chef-kok Ruthie Rogers. Dit is misschien wel het lekkerste brood dat ik ooit at; het werd traditioneel gemaakt voor de …

Lees meer »

Een reis om de wereld – In de voetsporen van Phileas Fogg

Fotograaf David Loftus, die onder andere voor Jamie Oliver fotografeerde, is de auteur van een nieuw en prachtig kookboek: Reis om de wereld in 80 gerechten. Samen met zijn beroemde culinaire vrienden reist hij langs dezelfde route als Phileas Fogg, hij als fotograaf, Jamie Oliver, Nigella Lawson, Rachel Khoo, Gennaro Contaldo en vele anderen als kok. Reis om de wereld in 80 gerechten is een must have voor iedereen die van eten, reizen en culinair avontuur houdt – en wie houdt daar nu niet van? Het boek bevat recepten van ruim vijftien wereldberoemde chef-koks mooie reisverhalen en de prachtigste foto’s. Om …

Lees meer »

Brieven uit Rome

In Italië in 100 brieven stuit ik op twee brieven, beide geschreven vanuit het prachtige Hotel de Russie aan de Via del Babuino. Een van de brieven is van Picasso, die in februari 1917 schrijft aan Guillaume Apollinaire; de andere is van Cocteau, die zijn moeder bericht over zijn belevenissen. Patrick Lateur schrijft ter inleiding: ‘In februari 1917 arriveren in Rome de dichter, dramaturg en cineast Jean Cocteau (1889-1963) en de schilder en beeldhouwer Pablo Picasso (1881-1973). Zij hebben er een afspraak met Sergei Diaghilev, oprichter en impresario van het beroemde gezelschap van de Ballets Russes, dat sinds 1907 furore …

Lees meer »

Italië in 100 brieven

‘Met Italië leeft men als met een geliefde, vandaag in grote ruzie, morgen in aanbidding.’ De filosoof Schopenhauer wist de dualiteit, maar vooral de onontkoombare aantrekkingskracht van Italië treffend weer te geven. Ook door de ogen van andere bekende historische figuren krijgen we in de brievenbundel Italië in 100 brieven scherpe schetsen en diepgaande beschouwingen van il bel paese aan de Middellandse Zee. Soms verzuchtend, soms hartstochtelijk, dan weer bitter of betoverd. Italië in 100 brieven is een bundeling van brieven die literatoren en filosofen, componisten en beeldende kunstenaars, politieke en kerkelijke figuren over Italië schreven, van de Grieks-Romeinse Oudheid …

Lees meer »

Dynamiek van Boccioni

Na de aangelijnde hond van vanochtend zien we nu een aantal geslaagdere weergaves van beweging, allemaal van de hand van Umberto Boccioni: Boccioni, die tot de futuristen behoorde, is vooral bekend vanwege zijn beeld Unieke vormen van continuïteit in de ruimte, dat ook staat afgebeeld op de Italiaanse 20 eurocent. Minder bekend bij het grote publiek is zijn grote fascinatie voor snelheid en dynamiek, die op bovenstaande doeken prachtig tot uiting komt. Hij slaagde er keer op keer in om beweging en dynamiek op een plat vlak weer te geven, iets waar hij zichzelf steeds in bleef uitdagen. Hij maakte …

Lees meer »

Dynamiek van een aangelijnde hond

Nog een klein stukje over de Italiaanse futuristen, omdat ik in het boek van Wil Gompertz waarover ik gisteren al schreef zo’n grappig, gek schilderij vond, met de bizarre titel Dynamiek van een aangelijnde hond: Gompertz schrijft hierover: ‘De futuristen vonden dat hun schilderijen niet ‘gevangen waren’ in het moment, zoals de statische binnenwereld die Braque en Picasso zo sober nastreefden. Het futurisme nam echter wel het idee over om een voorwerp van verschillende kanten te bekijken, en was eigenlijk een kubisme met vaart. Dat werkte sommige keren beter dan andere. Giacomo Balla’s lieve maar enigszins belachelijke Dynamiek van een …

Lees meer »

Marinetti’s manifest

Waarom is moderne kunst wat het is, waarom wordt een onopgemaakt bed als kunst tentoongesteld? Waarom is een uitvergroot roze opblaasbaar varken zo verrekte veel geld waard? Elke museumbezoeker vraagt het zich wel eens af: is dit kunst? Is dit echt zo veel waard? In Dat kan mijn kleine zusje ook prikt de vermaarde Engelse kunstkenner Will Gompertz het pretentieuze kunstgebazel door en geeft hij op heldere en enthousiaste wijze antwoord op de belangrijkste vragen die elke kunstbeschouwer zich wel eens stelt. Een bezoek aan een museum of galerie zal na lezing van dit boek niet meer zo intimiderend zijn, …

Lees meer »

Tweehonderd Picasso’s in Milaan

Volgens Picasso ‘bestaat er geen abstracte kunst; men moet altijd met iets beginnen. Daarna kan men alle sporen van de werkelijkheid uitwissen. Dat is geen enkel probleem, want het idee van het onderwerp heeft al een onuitwisbare stempel achtergelaten.’ Nu ik zijn Italiaanse portret in Vicenza heb gezien, verheug ik me nog meer op de grote tentoonstelling in het Palazzo Reale in Milaan, die helemaal aan hem en zijn werk is gewijd. Er zijn maar liefst 200 werken van de Spaanse kunstenaar te zien; schilderijen, schetsen, beelden en foto’s. Veel van deze stukken hebben voor de eerste keer hun thuis, …

Lees meer »

Picasso’s Italiaanse portret

Zoals beloofd vanmiddag het sluitstuk van de tentoonstelling Raffaello verso Picasso, met een prachtig Italiaans portret dat is ontsproten aan de creativiteit van de Spaanse schilder Picasso. Wie zijn L’Italienne (‘De Italiaanse’) ziet, wordt direct geraakt door de enorme creativiteit die hieruit spreekt. De kunstenaar weet als geen ander gebruik te maken van kleur en vorm om een gevoel over te brengen. Uit dit werk blijkt hoe veelzijdig Picasso was – net als de Italiaanse vrouw. Zie je in eerste instantie namelijk alleen een Italiaanse dame met een boodschappenmand, die een hand naar haar mond brengt – van verrukking? van verrassing? van ontzetting? – …

Lees meer »

Rafaël versus Picasso

Staat Rafaël in Haarlem alleen in de schijnwerpers, in Vicenza deelt hij het podium met een groot aantal andere kunstenaars. De tentoonstelling Raffaello verso Picasso – Storie di sguardi, volti e figure, die tot en met 20 januari 2013 te zien is in de Basilica Palladiana, vertelt de prachtigste verhalen die verborgen zitten achter de gezichten en de blikken die door de grote meesters op doek zijn vastgelegd. De meer dan honderd schilderijen die speciaal voor de tentoonstelling bijeengebracht zijn vertellen het verhaal van de schilderkunst, van hoe schilders steeds beter in staat waren gezichten en figuren tot in detail …

Lees meer »

Rafaëls grote liefde als inspiratiebron

Veel schilders hebben zich laten inspireren door het verhaal van Rafaëls grote liefde voor Margherita, de bakkersdochter die hij zo prachtig op doek vastlegde. Onder hen de Franse schilder Jean Auguste Dominique Ingres en de Spaanse kunstenaar Picasso, die zelfs een hele reeks etsen aan het paar wijdde. Ingres maakte (rond 1814) een groot schilderij van de schilder, met op zijn schoot het onderwerp van zijn schilderij, zijn geliefde Margherita, die het model zitten even onderbreekt voor de liefkozingen van haar minnaar. Rafaël kijkt Margherita echter niet aan; terwijl hij haar met beide armen omvat, is zijn blik afgedwaald naar …

Lees meer »

Rafaël en La Fornarina: onmetelijke liefde

Echte liefde kent geen grenzen, geen maat en houdt zich al helemaal niet vast aan normen. Raffaello Sanzio (1483-1520), een van de belangrijkste schilders uit de renaissance, van wie werd gezegd dat de paus hem zelfs tot kardinaal wilde benoemen, werd verliefd op een bakkersdochter. Jolie Jacobs dook voor Rome-Nu in de details van deze bijzondere liefdesgeschiedenis. Vandaag op Ciao tutti haar verhaal als gastbog, ter gelegenheid van de grote Rafaël-tentoonstelling in het Teylers Museum. Jolie: ‘Rafaël ontmoette Margherita Luti toen hij aan het werk was voor Agostino Chigi. Hij had de opdracht gekregen het buitenhuis van de steenrijke bankier, …

Lees meer »

Een Italiaans onthaal

Saskia: ‘Ook – of vooral – als ik niet in Italië ben, omring ik me graag met zoveel mogelijk Italiaanse ingrediënten. Een lekkere cappuccino om de dag mee te beginnen, Italiaanse muziek onder de douche, de koppen van de Italiaanse kranten online en zelfs fietsen als een toerist (dat wil zeggen: ik stop meestal netjes voor rood, hetgeen de meeste Amsterdammers niet alleen verbaast maar vooral ergert). Dat gaat de hele dag zo door, van een lekkere salade bij de lunch tot een simpele pasta of een romige risotto met een sterke espresso na. Ook qua werk valt er genoeg …

Lees meer »

Olijven met oregano

Tijdens de olijvenpluk is er na de lunch gelukkig gewoon nog even tijd voor een siësta. Iedereen zoekt een plekje op om te slapen, te lezen of rustig te praten. Ik liet me gisteren meeslepen door het nieuwste boek van Nicky Pellegrino, Olijven met oregano. Heerlijk zonnig leesvoer voor de herfst! In Olijven met oregano maken we kennis met Rosie, Addolorata, Lou en Toni, die elke drie jaar een villa huren in een warm land. De jaren verstrijken en de Villa Girls houden vol, of het leven nu meezit of niet. Als de vier naar Italië afreizen ontmoeten ze daar …

Lees meer »

Olijfboomtherapie

Hoewel de olijvenpluk nog niet overal in Italië is begonnen (het moment van plukken is afhankelijk van vele factoren), wordt er in sommige gebieden al druk geplukt. In haar boek Olijfboomtherapie vertelt Birgit Frohn hoe die olijvenpluk nu precies in zijn werk gaat: ‘De olijvenoogst begint in het Middellandse Zeegebied in oktober en gaat door tot in december. De exacte periode verschilt per jaar, per gebied en per olijfsoort. Ook is het tijdstip dat de olijven rijp zijn afhankelijk van het aantal zonne- en regendagen. Meestal is de nieuwe olijfolie, waarnaar lang is uitgekeken, er met Kerstmis. In die tijd …

Lees meer »