apr 30

Speciaal voor iedereen in Nederland die vandaag Koninginnedag viert, zetten we de Aperol Spritz in het zonnetje, een heerlijk oranje drankje, dat in Italië niet meer weg te denken is tijdens l’aperitivo. Na vandaag zal het vrolijke oranje van de Aperol Spritz hopelijk ook vaak opduiken op Nederlandse terrassen.

Of gewoon thuis, tijdens een heerlijk luie zomerdag, in de tuin, op het balkon of op het dakterras. Een Aperol Spritz is namelijk heel makkelijk zelf te maken. Schenk eerst drie eenheden prosecco (ongeveer 60 ml) in een mooi groot glas, schenk er vervolgens twee eenheden Aperol (ongeveer 40 ml) bij en één eenheid sodawater (20 ml). Voeg ijsblokjes en een schijfje sinaasappel toe.

De groeiende populariteit van Aperol Spritz
Het Italiaanse aperitivo Aperol bestaat al bijna honderd jaar, maar wint pas sinds kort ook buiten de Italiaanse grenzen aan populariteit. Aperol werd voor het eerst op de markt gebracht in 1919. Het was een uitvinding van de gebroeders Barbieri, die in Padua een distilleerderij hadden. Tijdens een internationale beurs in Padua lanceerden zij het drankje – met succes.

In het begin werd Aperol vooral in de markt gezet als een drankje voor vrouwen. Dankzij het relatief lage alcoholpercentage van 11 procent (ter vergelijking: het alcolholpercentage van Campari is bijna het dubbele) zette men vooral in op het feit dat het drankje goed voor je figuur zou zijn – iets waarvoor vrouwen ook in die tijd gevoelig waren.

Inmiddels heeft de familie Barbieri Aperol overgedaan aan Campari, waar het aperitief op basis van onder andere bittere sinaasappel, gentiaan, rabarber en kina nu wordt geproduceerd. Campari zet al lange tijd hoog in op het oranje drankje en maakt er veel reclame voor. Zo ontwierp de Italiaanse kunstenaar Lorenzo Mattotti tijdens de jaren negentig een reeks echte kunstwerken voor het drankje:

© Easy Art - waar een aantal Aperol posters ook te koop is

De toevoeging Spritz is overigens niet afkomstig van de Italianen, maar van de Habsburgers. Tijdens de bezetting van het noordoosten van Italië door Oostenrijk, vonden de noorderlingen wijn namelijk veel te sterk om zo te drinken. Ze deden letterlijk water bij de wijn. Zo ontstond Spritz, dat letterlijk dan ook niets meer of minder betekent dan toevoeging of injectie. Een Aperol Spritz is dus letterlijk Aperol met de toevoeging van water. Alleen zouden de Italianen hun volksaard geen eer aandoen als ze niet ook wat lekkers zouden toevoegen, in de vorm van prosecco. Salute!

dec 15

Franciacorta is het Italiaanse antwoord op champagne, aldus Wijnand Broer van De Franciacortaslijterij. Maar nieuw is de Franciacorta niet. Hoewel de geschiedenis van de mousserende Franciacorta-wijn nog maar kort is – de eerste werd in 1961 geproduceerd – is er bewijs gevonden dat er in de Romeinse tijd al wijn werd geproduceerd in de regio. Na het einde van het Romeinse rijk werd de wijnproductie opgepakt door de Lombardianen en in de twaalfde eeuw stond de regio weer vol met wijngaarden. In die tijd werden er zowel rode als witte wijnen geproduceerd, van verschillende druiven.

De eerste Franciacorta
De eerste mousserende wijn werd in 1570 geproduceerd onder de naam Mordace, wat agressief of scherp betekent. Ondanks de lange traditie van het produceren van mousserende wijn, is het idee om de productiemethode champenoise van de Champagne-regio als basis te nemen voor de productiemethode van andere mousserende wijn, pas vrij recent ontstaan.

De eerste versie stamt uit 1958. Daarna duurde het even voordat Guido Berlucchi (nu de grootste producent van de regio) de juiste smaak te pakken had, maar de eerste officiële Franciacorta die in 1961 op de markt kwam, was meteen een hit. Deze eerste serie heette Pinot di Franciacorta.

Vanaf dat moment heeft Franciacorta zich uitgebreid naar andere varianten: Brut (1970), Brut Millesimato (1970), Rosé (1973), Extra Brut/Pas Dosé (1973), Satén (1980) en Extra Dry (1984). Franciacorta bleek erg populair te zijn en het gebied heeft in de periode tussen 1967 en 1983 dan ook een grote groei doorgemaakt; van 50 naar 550 hectare. Midden jaren zestig heeft Franciacorta de DOC-status gekregen. De DOCG-status volgde in 1995, waarbij Franciacorta de eerste metodo classico wijn was die deze status heeft gekregen. Vandaag de dag telt Franciacorta 104 producenten en produceert het ruim 10 miljoen flessen per jaar. Daarmee is de wijn dan ook stuk exclusiever dan de wijn die met de traditionele Franse methode wordt gemaakt (vgl. 350 miljoen flessen in de Champagnestreek).

De regio Franciacorta
De Franciacorta-regio is gelegen in de regio Lombardije, om precies te zijn aan het Lago d’Iseo, het Meer van Iseo. Net als veel van de grote wijngebieden in de wereld is de Franciacorta-regio het resultaat van een geologisch toeval. Het gebied ligt aan de monding van de Val Camonica, een rivier die een uitlaatklep was voor de gletsjers die tijdens de laatste ijstijd de bergen bedekten die we nu kennen als de Dolomieten.

Hier stapelde zich een enorme hoeveelheid grof, kalkrijk sediment op. Dit vormt nu de basis voor de toplaag van de grond in een groot deel van het Franciacorta-gebied. Deze gletsjers hebben ook gezorgd voor het ontstaan van het Lago d’Iseo zelf. Het meer dient als een hittereservoir waardoor de zomers minder heet zijn en de winters minder streng. Ook dit draag bij aan een uitermate geschikt klimaat om wijn te verbouwen.

What’s in a name?
Er zijn verschillende theorieën over het ontstaan van de naam Franciacorta. De meest waarschijnlijke hypothese is dat de naam ontstaan is door samentrekking van de woorden franchae curtes. Franchae curtes of corte franca betekent ‘zonder belasting’. Dit was een aanduiding voor steden en gemeenten die onder de bescherming vielen van Benedictijner monniken en die vrijstelling kregen voor het betalen van belastingen.

Een andere theorie is dat Franciacorta vertaald kan worden als ‘klein Frankrijk’. Het ontstaan van deze naam heeft ook weer twee verklaringen. De eerste is de meest leuke: Karel de Grote had gezworen dat hij op de dag van Sint Dennis in Frankrijk zou zijn. Toen die dag aanbrak, was hij echter nog bij het Lago d’Iseo. Om toch in Frankrijk te kunnen zijn, heeft hij de regio toen maar de naam Franciacorta (klein Frankrijk dus) gegeven. Een wat minder romantische verklaring is dat het gebied de naam klein Frankrijk heeft gekregen omdat het de productiemethode van champagne – champenoise – exact heeft gekopieerd. Hoe dat precies in zijn werk gaat, lees je hier.

De druiven die worden gebruikt bij het maken van Franciacorta zijn Chardonnay, Pinot noir en Pinot bianco. Chardonnay en Pinot noir zijn dezelfde druiven als die in champagne worden gebruikt, Pinot bianco is specifiek voor Franciacorta. Chardonnay is de meest aanwezig druif van deze drie. Om een rosé te maken wordt de Pinot noir druif toegevoegd om de kleur te geven. Pinot noir kan echter ook gebruikt worden in de normale Franciacorta; als de schil niet meegist kan de wijn wit blijven.

Alle lof voor Giuseppe
Wijnand Broer van De Franciacortaslijterij zweert bij de Franciacorta van Giuseppe Pecis, eigenaar van Cascina San Pietro, een van de kleinste producenten in de Franciacorta-regio. Het is een eenmansbedrijf – op de hulp bij de oogst na, doet Giuseppe alles alleen.

Giuseppe maakt sinds 2001 Franciacorta. Op zijn domein van 4,3 hectare maakt hij ongeveer 30.000 flessen per jaar. Waar veel producenten flink inves­teren om ook de omgeving en de ambiance te laten kloppen bij de uitstraling van metodo classico mousserende wijn, is er in de schuur van Giuseppe geen enkele overbodige luxe te bekennen. Hier staat alles in het teken van de productie van hoge kwaliteit Franciacorta. Maar die kwaliteit is dan ook ongeëvenaard! De drie wijnen van San Pietro hebben een specifiek karakter en kenmerken zich door complexiteit en intense aroma’s. Daarnaast hebben alle wijnen van Cascina San Pietro een uit­stekende prijs-kwaliteitverhouding.

Giuseppes wijnen worden goed ontvangen door de wijnpers. Lees hier bijvoorbeeld de bevindingen van Ronald de Groot en Pieter Nijdam en die van Mariëlla Beukers. Zelf oordelen? Bestel dan nu een proefdoos Pietro van drie flessen via http://franciacortaslijterij.nl/proefdozen/san-pietro-proefdoos. Lezers van Ciao tutti hoeven geen verzendkosten te betalen. Vermeld hiervoor bij het bestellen de code CiaoTutti11, en geniet de komende feestdagen van deze heerlijke Italiaanse bubbels! Salute!

aug 26

Zo af en toe is het schrijven van een dagelijkse blog een behoorlijke opgave. Niet vanwege het feit dat er weinig inspiratie is (ik kan gelukkig bogen op een onuitputtelijke bron van informatie: Italië zelf, en de Italianen niet te vergeten), maar omdat het Italiaanse dolce vita soms zijn tol eist.

Zo ook een paar weken geleden: na een onvergetelijke proseccoproeverij wachtte mij een lege blogpagina, een gigantische afwas en – dankzij de limoncello na afloop – een vasthoudende hoofdpijn. Met de gevolgen zal ik jullie echter niet lastig vallen, het hoe en waarom is veel leuker om te lezen!

Aangezien ik even in Nederland was, zocht ik een goede gelegenheid om vrienden te laten meegenieten van de Italiaanse zomer. En hoe kan dat nu beter dan met prosecco? Gelukkig vond ik op de website van De Proseccoslijterij het concept van de proseccoparty: je bestelt een doos met vijf verschillende soorten prosecco van topkwaliteit, met daarbij een uitgebreide beschrijving van de verschillende prosecco’s en tips voor een geslaagde proeverij.

Zodra de doos was bezorgd en iedereen had laten weten van de partij te zijn, konden de voorbereidingen beginnen. Want er moet natuurlijk ook lekker gegeten worden… Dankzij fervent blogleester J. was dat geen probleem en genoten we tussen de bijzondere prosecco’s door ook van bijzonder lekkere hapjes. Lees en proef maar mee!

Het proefteam beet het spits af met een Serre Tréser Brut DOCG, die tijdens de International Wine Challenge in Londen hoge ogen gooide door een podiumplek te veroveren tussen de champagnes. Deze prosecco wordt geproduceerd door Azienda Agricola Serre, in de heuvels van Combai, bij Conegliano. De 20 hectare wijngaard die Serre in dit gebied heeft, zorgt ervoor dat ze een uitgebreide reeks spumante prosecco kunnen produceren.

Wij proefden er één van, met wisselende meningen. De meeste proevers vonden hem nogal zuur – en de bubbel was snel verdwenen. Al vonden sommigen dat niet zo erg: ‘Eigenlijk houd ik helemaal niet van bubbels,’ aldus vriendin H. Een van de sterproevers, die blijkbaar vaker van een prosecco heeft genoten, wist de geur van vers fruit nog net iets gedetailleerder weer te geven en herkende groene appel – die er inderdaad ook volgens de proseccomakers in te ruiken is.

Tijd om de smaakpapillen even ongecompliceerd te laten genieten van een lekker hapje. Het proeven van een prosecco blijkt voor sommigen toch wat moeilijker dan gedacht. ‘Eigenlijk is ‘ie gewoon lekker,’ noteerde iemand – en dat is natuurlijk de eerste vereiste. Het is ook wel een officiële taak, het invullen van die proefformulieren, zeker als je weet dat je oordeel ook nog eens digitaal gelezen zal worden door duizenden anderen…

Dat iedereen het proeven echter serieus nam, bewijzen onderstaande foto’s:

Terwijl de bladerdeeghapjes met tomaat en geitenkaas uit het succesrepertoire van J. rondgaan (het recept vind je onderaan dit verhaal), valt de meeste spanning echter van iedereen af. Het tweede proefbeetje wordt dan ook al snel in de glazen geschonken. Nu proeven we een Malibràn Gorio Extra Dry DOCG.

Malibràn werkt in harmonie met de natuur in de heuvels van Susegana, niet ver van Conegliano. Malibràn is een klein familiebedrijf waar de druiven nog door de vader worden verzorgd en met de hand worden geplukt. Deze toewijding aan de prosecco proef je ook terug – volgens het proefpanel althans. Deze prosecco gooide namelijk hoge ogen – de fles ging dan ook nogmaals rond. Zogenaamd om beter te kunnen proeven, maar aan de uitdrukking van de meeste proevers te zien toch vooral om nog even te genieten van een extra beetje van deze bloemige prosecco.

Want – dat moet gezegd worden – dankzij dit tweede rondje was bijna iedereen in staat het bloemige bouquet met hinten van rijpe appel en perzik te ruiken. Alhoewel de bubbel voor sommigen iets te heftig is, zijn de meeste proevers wel blij met wat meer perlage. Oplettende proever J. (nee, niet die van de hapjes) maakte daarbij wel nog op dat de bubbels al snel niet meer te zien maar gelukkig wel goed te proeven zijn.

Hoewel proefster H. meent dat je dit toch niet te lang moet doen, dat ruiken en proeven, gaan we over naar de derde fles, een Serre Rosa Spumante Extra Dry. Een rosé prosecco dus. Terecht maakt iemand op dat dit gezien de kleur toch eigenlijk geen prosecco kan zijn. Dat klopt; deze spumante is gemaakt van pinot nero en raboso-druiven. Hoewel ‘rosé prosecco’ dus erg populair is op het moment, is dit strikt genomen een verkeerde (en zelfs illegale) benaming.

Daar laten we ons echter niet door van de wijs brengen; voor de afwisseling in het proeven is dit namelijk een geslaagde kandidaat. De opmerkingen over welk fruit te ruiken en proeven valt, vliegen over tafel. Dat het rood fruit is, mag duidelijk zijn, maar ja, dan zijn er nog veel soorten mogelijk.

Een derde proefster J. vindt dat het naar Kriek smaakt, waarop haar partner L. verzucht: ‘Maar het smaakt helemaal niet naar kersen!’ M. mengt zich in de discussie en oppert dat het wellicht cassis is. L. maakt het niet zoveel uit; het is hem sowieso ‘te zoet, veel te zoet’. Ondertussen zijn anderen eruit: deze ruikt niet naar kersen of zwarte bessen, maar naar aardbeien en frambozen. Juist – als beloning dus nog een extra beetje roze prosecco die geen prosecco mag heten!

Proever T., die de hele avond alle flessen ontkurkt en de proefbodempjes inschenkt, vindt deze rosé prosecco maar niks. ‘Geef mij maar wit,’ zegt hij, terwijl hij al naar de volgende fles lonkt – de mooiste van de hele doos, qua uiterlijk dan. Maar eerst komen de polpettine of gehaktballetjes die J. maakte op tafel (het recept vind je wederom onderaan dit verhaal). Die gooien hoge ogen – en voor het eerst vanavond is iedereen het meer dan eens over de smaak van hetgeen genuttigd wordt.

Op naar de volgende fles dus, zoals ik al schreef de mooiste van de hele avond. Om de hals zit namelijk een handgestrikte leren veter, die de fles direct bijzonder maakt. Zeker als cadeau zeer geschikt dus. Vanavond gaat het echter niet om het uiterlijk van de fles maar om de smaak van wat erin zit.

Iedereen herkent de hand van het familiebedrijf Serre Spumanti, waar ook de eerste prosecco vandaan kwam. Deze prosecco, met de naam Serre Valgrès Gran Cuvée, is in tegenstelling tot de eerste die we proefden gemaakt van de beste druiven, die worden geselecteerd uit de ‘Valgrès’ delen van de Combaiheuvels. Valgrès is een benaming voor de delen de wijngaard met de meest gunstige ligging.

Dat proeven de meesten wel; de prosecco gooit hogere ogen dan de voorganger eerder op de avond (en dat wijten we maar niet aan het feit dat dit het vierde glas is dat geproefd dient te worden). Vooral de bubbel, een ‘beschaafde bubbel, lekker vasthoudend’, wordt gewaardeerd. De geur van appel, peer en jasmijn wordt meestal wel geroken, al ontstaat er enige discussie als iemand ananas denkt te ruiken. Het wordt meteen afgestraft door een van de andere proevers – die toch echt peer proeft en niets anders. Dat klopt, al is er volgens de proseccomaker ook nog een hint rozijnen waar te nemen. Al met al een succes, deze fles, zowel uiterlijk als qua inhoud.

Dan volgt de laatste fles, die ervoor zorgt dat de avond in harmonie wordt afgesloten. Of zoals proefster S. het zo mooi verwoordt: ‘We worden het eens naarmate de flessen duurder worden.’ Inderdaad hadden mijn gasten een dure smaak, want deze laatste prosecco is een prijzige. Er worden elk jaar namelijk slechts 3000 flessen van gemaakt – en deze wetenschap maakt de prosecco misschien nog lekkerder dan hij al is.

Deze laatste prosecco is, net als nummer 2, afkomstig uit het huis van Malibràn. Maar deze Malibràn Millesimato Dry DOCG is gemaakt van slechts een klein deel van de druiven van het landgoed. Alleen de allerbeste mogen worden gebruikt voor deze droge prosecco. Veel proevers noteerden naast hun bevindingen ook complimenten als ‘Lekker!’, ‘Smaak verdwijnt niet’ ‘Smaakvol’ en ‘Pefect!’ op hun proefformulieren.

Een mooie afsluiting van de proeverij, want iedereen wil wel een tweede beetje om een laatste keer te kunnen proeven en ongecompliceerd te kunnen genieten van de smaak van deze laatste prosecco. Ondertussen vermaakt proefster J. iedereen met een trucje dat je met het ijzer rondom de proseccokurk kunt uithalen – en dat ook zonder eerst prosecco te hebben geproefd voor een bijzondere waarneming zorgt, probeer maar – de foto’s spreken voor zich:

Terwijl we genieten van de laatste hapjes en van prosecco overstappen op limoncello, verzucht proefster M.: ‘Eigenlijk ben ik helemaal niet zo’n proseccodrinker, ik vind het vaak wat zuur. Maar deze waren allemaal behoorlijk lekker!’ Het was dus inderdaad gelukt om de Italiaanse zomer even naar een Amsterdamse zolderverdieping te halen. Daar hebben we nog vele malen op getoost die avond!

Ook een proseccoproeverij organiseren?
Wil je ook de Italiaanse zomer in huis halen en een avond gezellig prosecco’s drinken met je vrienden? Organiseer dan eens een proseccoparty! Het werkt als volgt: je bestelt de speciale proseccopartybox van De Proseccoslijterij – de proseccospecialist van Nederland. De partybox bevat alles om een complete proeverij te organiseren: vijf exclusieve prosecco’s van topkwaliteit, een pak proefcrackers, uitgebreide beschrijvingen van de verschillende prosecco’s en tips voor een geslaagde proeverij.

Klik hier voor meer informatie over deze proeverij of om een proefdoos te bestellen! Uiteraard kun je via deze link ook gewoon je favoriete fles prosecco bestellen.

Recepten
Tussen de prosecco’s door genoten we onder andere van onderstaande recepten:

Voor acht bladerdeeggebakjes met geitenkaas en tomaat laat je 4 plakjes bladerdeeg ontdooien. Snijd de plakjes doormidden en besmeer ze royaal met de inhoud van een kuipje smeerbare geitenkaas. Besprenkel met een paar druppeltjes vloeibare honing en leg op elk plakje bladerdeeg een plakje ontbijt- of katenspek. Leg op elk bladerdeeggebakje twee ontvelde tomaatjes en bestrooi met een beetje tijm. Bak de hapjes in circa 15 tot 20 minuten gaar in een voorverwarmde oven (210 °C). Zowel warm als koud erg lekker!

Voor een schaal polpettine (gehaktballetjes) meng je 500 gram half om half gehakt, 4 eetlepels broodkruim of 2 beschuiten, 1 grote rijpe tomaat (ontveld), 5 eetlepels versgeraspte Parmezaanse kaas, een heel fijn gesnipperd sjalotje, 2 eetlepels rozijnen en 2 eetlepels geroosterde pijnboompitten door elkaar. Draai er balletjes van ter grootte van een tafeltennisbal en laat deze een half uur rusten in de koelkast. Bak ze in een ruime hoeveelheid boter of olijfolie en serveer ze koud of warm.

dec 28

Gisteren schreef ik al dat de ene prosecco de andere niet is – vandaag wat meer achtergrondinformatie over het DOCG-keurmerk, dat aangeeft welke prosecco ook daadwerkelijk prosecco genoemd mag worden.

DOCG staat voor ‘Denominazione di Origine Controllata e Garantita’ – een gecontroleerde en erkende benaming van de herkomst’. DOCG is het hoogste kwaliteitskeurmerk voor Italiaanse wijn en pas sinds kort is deze kwaliteitsbenaming er ook voor prosecco; eerder was er wel al een DOC-keurmerk. Prosecco die nu alleen het DOC-keurmerk heeft, is ook van goede kwaliteit, maar hoeft aan minder eisen te voldoen dan DOCG-prosecco. Zo zijn er meerdere regio’s die DOC-prosecco mogen produceren en is het maximaal aantal kilo opbrengst per hectare wat ruimer gedefinieerd.

De toevoeging van de ‘G’ is het resultaat van bijna veertig jaar hard werken aan prosecco van topkwaliteit. Door de enorme stijging in populariteit van prosecco en een daaruit resulterende wildgroei aan bubbeldrankjes die zich prosecco noemen maar dat helemaal niet zijn, werd de behoefte aan een strenger kwaliteitskeurmerk voor prosecco de afgelopen jaren steeds groter. Op 1 augustus 2009 was het zover en werd het DOCG-keurmerk officieel toegekend.

Wil je er zeker van zijn dat je een echte DOCG-prosecco koopt? Check dan of er een door het Consortium gewaarmerkt logo op de fles zit, zoals je hieronder ziet:

DOCG-prosecco moet aan een aantal eisen voldoen. Ten eerste kan hij alleen uit de Conegliano-Valdobbiadene regio komen. Ook is het aantal kilo opbrengst per oogst per hectare gemaximeerd op 13.500 kg, zodat de prosecco-druiven goed de ruimte krijgen. Minimaal 85% van DOCG-prosecco moet bestaan uit prosecco-druiven, de andere 15% is ook gebonden aan regels (alleen een aantal lokale druiven en Pinot en Chardonnay mag worden toegevoegd). Ook het productieproces is gebonden aan regels, die zijn vastgelegd door het zogenaamde Prosecco Consortium.

De prosecco’s van Serre Spumanti hebben allemaal zo’n DOCG-keurmerk. Serre Spumanti is een familiebedrijf dat midden in de vallei van Comai di Miane ligt, een klein stadje in de DOCG productiezone Conegliano-Valdobbiadene.  De ligging van Serre is fantastisch. Vooral de rit richting Spumanti Serre is prachtig; een lange slingerweg omhoog naar een wijnmakerij boven op een heuvel tussen de wijngaarden. De ligging van deze wijngaarden staat uiteraard centraal in de kwaliteit die Serre kan leveren.

Omdat Serre een bescheiden productiecapaciteit heeft en een relatief grote wijngaard, produceert het al haar wijnen uit de eigen wijngaard. Grotere proseccomerken doen vaak consessies aan de kwaliteit door restpartijen van andere wijngaarden op te kopen om aan de vraag te kunnen voldoen. Serre hoeft dit niet te doen. Dit is ook de reden dat op alle flessen Rive di Combai wordt vermeld; alleen druiven die uit Rive di Combai komen, worden verwerkt in de prosecco’s van Spumanti Serre.

Via www.proseccoslijterij.nl kun je de prosecco van Spumanti Serre heel makkelijk bestellen. Aanraders zijn de Serre TréseR Brut DOCG en de Serre Cartizze Dry DOCG:  

Serre TréseR Brut DOCG
De uitgebalanceerde, droge en toch aromatische kwaliteiten van deze Serre Brut heeft deze fles een plaats op het podium tussen de champagnes opgeleverd tijdens de prestigieuze International Wine Challenge in Londen. TréseR kenmerkt zich door een fris bouquet van groene appels. De geur van vers fruit is typisch voor een echte Prosecco Superiore, net als de zachte en droge smaak met een afdronk die de mond goed schoonmaakt. Deze eigenschappen zorgen ervoor dat deze prosecco perfect combineert met lichte maaltijden. Een fijne, goed aanwezige bubbel maakt deze Brut helemaal af.

Serre Cartizze Dry DOCG
Cartizze is binnen prosecco het neusje van de zalm: slechts een heel klein gedeelte van de prosecco uit de Conegliano-Valdobbiadeneregio mag de naam Cartizze dragen. Dit zijn alleen prosecco’s gemaakt van druiven uit het aangewezen Cartizze gebied, dat op steile heuvels ligt en veel zon krijgt. Dit maakt de Cartizze tot een zeer exclusieve prosecco. Deze Cartizze heeft een aromatische geur van rijpe perzik en jasmijn. De smaak is diep en fluweelachtig en heeft een sterke afdronk van rijp fruit. Heerlijk als aperitief of afsluiter van een feestelijke maaltijd.

Malibràn Vini
Ook Malibràn maakt DOCG-prosecco’s, in een klein familiebedrijf waar Maurizio de traditie voortzet van zijn vader. In zijn eentje gaat hij over de productie en de kwaliteit van de wijnen. Alleen bij de oogst wordt de hele familie ingeschakeld om de druiven met de hand te plukken. Malibràn ligt in Susegana, een klein stadje in de heuvels van Conegliano-Valdobbiadene.

Malibràn heeft een lange historie van wijnproductie, die al meer dan drie generaties terug gaat. Aan het begin van de vorige eeuw is de wijnmakerij van Malibràn verplaatst naar de heuvels van Susegana, vooral vanwege de kwaliteit van de grond. Vanaf dat moment heeft Malibràn zich puur op het maken van prosecco gericht. De kleiachtige grond levert complexe en volle wijnen op. De kleine wijngaard van Malibràn wordt volledig gebruikt voor proseccodruiven. In deze wijngaarden wordt gewerkt met de hand of met simpele apparatuur. De oogst gebeurt altijd volledig handmatig. Vervolgens worden de druiven zorgvuldig verwerkt en geperst, met behulp van technieken die de druif respecteren en het beste erin naar boven halen.

Malibràn DOCG Valdobbiadene prosecco’s zijn levendige wijnen die het beste jong gedronken kunnen worden, zodat de frisheid en levendigheid van deze prosecco het beste tot zijn recht komt.

Malibràn Gorio Extra Dry DOCG
Deze klassieke Extra Dry is vanaf het begin een succesverhaal voor Malibràn. Bij de eerste volledige productie in 2005 viel deze wijn meteen op vier verschillende festivals in de prijzen. Er zouden nog vele prijzen volgen voor deze fles, die precies is hoe een echte prosecco hoort te zijn.

Deze DOC- en DOCG-keurmerken zijn overigens ook vastgesteld voor andere kwaliteitsproducten die verbonden zijn met een bepaalde stad of regio in Italië, zoals Chiantiwijn, Parmezaanse kaas, parmaham en mozzarella van buffelmelk. Goed opletten dus, als je inkopen gaat doen voor Oud&Nieuw.

Wil je zeker zijn van een DOCG-prosecco, bestel dan een mooie magnum-fles via www.proseccoslijterij.nl Dat kan ook vandaag nog met een mooie korting! Speciaal voor de lezers van Ciao tutti geven de heren van de Proseccoslijterij namelijk 10% korting op alle magnums (1,5 liter prosecco in een mooie geschenkverpakking). Zo drink je al een Serre Brut magnum – perfect voor Oudejaarsavond – voor € 31,50 (bij een bestelling van 3 magnums). Los bestellen kan ook, maar kost iets meer. Bij een bestelling van meer dan zes magnums vervallen de verzendkosten. Deze korting kun je verzilveren door in het winkelmandje ‘Ciaotutti’ (hoofdlettergevoelig, aanhalingstekens niet meenemen) in te voeren.

dec 27

Over een paar dagen wordt er weer volop getoost op het nieuwe jaar – en dat doen we natuurlijk met een glas heerlijke prosecco! Ik heb net groot ingeslagen bij de Napolitaanse buurtwinkel om de hoek – voor jullie in Nederland is www.proseccoslijterij.nl een goed alternatief. Op deze site heb je een enorme keuze aan verschillende soorten prosecco’s, van spumante tot frizzante. Bovendien is alle prosecco die op deze website wordt verkocht afkomstig van kleine familiebedrijven met een grote passie voor het maken van de beste prosecco.

Ondanks het feit dat prosecco de laatste jaren steeds populairder wordt, waren er lange tijd geen strenge richtlijnen over welke mousserende wijn nu prosecco mocht heten – en welke niet. Steeds meer mensen ontdekken dat prosecco een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding heeft, vooral als je het vergelijkt met bijvoorbeeld champagne. Daarnaast is het prettig dat prosecco geen wijn is om ingewikkeld over te doen, maar om gewoon lekker van te genieten. En toch blijft het altijd feestelijk om een fles prosecco met een klinkende plop open te trekken.

De combinatie van deze voordelen heeft ervoor gezorgd dat prosecco inmiddels over de hele wereld wordt verkocht. Deze populariteit heeft ook een wildgroei aan nep-prosecco op gang gebracht. Dit heeft de overkoepelende organisatie voor prosecco ertoe gebracht om de naam prosecco extra te beschermen en kwaliteitseisen te stellen. Daarover morgen meer – vandaag eerst iets over de herkomst van dit ideale Oud&Nieuw-drankje.

Prosecco wordt geproduceerd in het noordoosten van Italië. In de heuvels tussen de stadjes Conegliano en Valdobbiadene ligt het hart van de prosecco-productie. Dankzij de Dolomieten in het noorden en de Adriatische Zee in het westen heeft deze regio een ligging die perfect is voor het verbouwen van de proseccodruif. Er zijn andere regio’s in Italië waar proseccodruiven worden verbouwd, maar de allerbeste prosecco wordt echt alleen geproduceerd in de regio rondom Conegliano en Valdobbiadene.

Alle prosecco’s die www.proseccoslijterij.nl importeert komen dan ook uit deze regio. Maar ze zijn uiteraard niet allemaal hetzelfde. Prosecco wordt in verschillende varianten geproduceerd. Ik zal hieronder kort omschrijven, zodat je een goede keuze kunt maken die past bij de gerechten of de hapjes die je wilt serveren.

De spumante prosecco’s vormen het visitekaartje van de proseccostreek rondom Conegliano en Valdobbiadene. Deze soort prosecco is onder te verdelen in drie categorieën:

 *Spumante Brut
Dit is de meest moderne prosecco, die vooral buiten Italië erg populair is. De smaak wordt gekenmerkt door een rijk aroma van citrusvruchten met aangename hinten van broodkorst. Deze prosecco is  bij uitstek geschikt  voor aan tafel en combineert vooral goed met vis en groentegerechten. Een brut moet worden geserveerd op 7 tot 9 °C en kan in principe de hele maaltijd door gedronken worden. In Nederland niet heel gebruikelijk, maar in de Conegliano-Valdobbiadene regio de normaalste zaak van de wereld.

*Spumante extra dry
Dit is de klassieke prosecco, de versie die de aromatische kwaliteit van de proseccodruif combineert met de aangename smaak van de bubbels. De smaak is fris en rijk aan fruitige aroma’s van appel en peer met een hint van citrusvruchten. Deze prosecco is perfect voor een aperitief en daarnaast past hij prima bij groentesoepen, zeevruchten, pastagerechten met een lichte vleessaus, verse kazen en wit vlees. De extra dry spumante smaakt het best bij een temperatuur van 8 tot 10°C.

*Spumante dry
Dit is de minst gebruikelijke variant van de spumante prosecco’s. Dry brengt de fruitige kwaliteiten van de proseccodruif het beste naar voren. De kleur is bleek geel en het bouquet is vol met citrusvruchten en perzik. Dry is smaakvol, fris en halfdroog in de mond. Ideaal om te toosten op het nieuwe jaar – en ook niet onbelangrijk: erg lekker in combinatie met een oliebol.

In Nederland is vooral de frizzante, ofwel semi-mousserende prosecco bekend. Frizzante prosecco heeft een lichtere bubbel. Frizzante drinkt het makkelijkst weg en is vooral geschikt als aperitief of gewoon voor op het terras in de zon.

Prosecco bestaat ook in een variant zonder bubbels; we noemen hem dan prosecco tranquillo. Tranquillo is de minst bekende versie van prosecco. Hij is gemaakt van druiven die uit de meer dichtbeplante en minder productieve wijngaarden komen. Prosecco tranquillo heeft een afdronk die wordt gekenmerkt door een aangenaam bittere amandel ondertoon. Hij wordt gedronken bij een temperatuur van 10-12 °C en is lekker bij vis en groentegerechten.

Morgen meer over de verschillende soorten en over de kwaliteitseisen van prosecco – dan heb ik namelijk alvast even voorgeproefd!

Prosecco-aanbieding voor Oud&Nieuw
Wil jij met Oud&Nieuw ook genieten van een heerlijke prosecco? Dat kan nu met een mooie korting! Speciaal voor de lezers van Ciao tutti geven de heren van www.proseccoslijterij.nl 10% korting op alle magnums (1,5 liter prosecco in een mooie geschenkverpakking).

Zo drink je al een Serre Brut magnum – perfect voor Oudejaarsavond – voor € 31,50 (bij een bestelling van 3 magnums). Los bestellen kan ook, maar kost iets meer. Bij een bestelling van meer dan zes magnums vervallen de verzendkosten. Deze korting kun je verzilveren door in het winkelmandje ‘Ciaotutti’ (hoofdlettergevoelig, aanhalingstekens niet meenemen) in te voeren. Als je voor dinsdagavond 22.00 uur bestelt, dan heb je de fles(sen) nog voor Oudejaarsavond in huis. Salute!

dec 15

Aanstaande zondag is een bijzondere zondag, althans in Utrecht. Daar wordt door de hele stad Una domenica particolare gevierd, met maar liefst 82 verschillende Italiaanse activiteiten, waaronder optredens, lezingen, proeverijen en voorstellingen.

Aangezien het dit jaar precies vijftig jaar geleden is dat de eerste Italiaanse gastarbeiders naar Nederland kwamen, leek het de stad Utrecht een goed idee Italië eens extra in het zonnetje te zetten. Ook is dit jaar de opmaat naar de viering van het 150-jarige bestaan van de Italiaanse eenheid (die werd voltrokken in 1861 en dus in 2011 groots wordt gevierd). Bovendien leverde Utrecht in 1522 de enige Nederlandse paus uit de geschiedenis en heeft Utrecht een hechte stedenband met Bologna. Allemaal samen een mooie aanleiding voor een bijzondere zondag, una domenica particolare, geheel gewijd aan de Italiaanse cultuur.

Een greep uit alle verschillende activiteiten:

LEZING: ITALIAANSE FILMGESCHIEDENIS IN VOGELVLUCHT
Louis Hartlooper Complex

Dat de Italiaanse cinema méér is dan alleen Fellini en Visconti laat filmcriticus Kevin Toma zien in een luchtige lezing boordevol filmfragmenten. Aan bod komen regisseurs, het prachtige landschap, stad en land als betekenisvol decor, kleurgebruik, horrorfilms en dansscènes. Da vedere!

PROEFLES ITALIAANS
Louis Hartlooper Complex

Hoe leuk zou het zijn om zelf met de Italianen te kunnen communiceren? Aan de hand van een filmfragment stipt docente Angela De Luca diverse elementen van het Italiaans aan.

FILM: UMBERTO D.
Louis Hartlooper Complex

Aangrijpende tragedie van regisseur Vittorio De Sica over een eenzame oude man (gespeeld door een niet-professionele acteur) die niet langer de huur van zijn pensionkamer kan opbrengen.

FIERA DEL LIBRO – ITALIAANSE BOEKENBAZAAR
Academiegebouw

De opleiding Italiaans van de Universiteit Utrecht organiseert een heuse ‘Fiera del Libro’, een grootse boekenbazaar waar honderden Italiaanse tweedehands boeken worden aangeboden: veel literatuur, maar ook woordenboeken, studieboeken en reisgidsen. Een deel van deze collectie is afkomstig uit de verzameling van wijlen Frans van Dooren, de bekende en gelauwerde vertaler en recensent. Alles is (bijna) gratis, want aan belangstellenden wordt alleen een vrijwillige bijdrage gevraagd om daarmee nieuwe culturele initiatieven rond de Italiaanse cultuur mogelijk te maken. Als bezoeker kun je ook je eigen Italiëboeken meebrengen en ter beschikking stellen voor het goede doel.

STAAL (ACCIAIO) – Silvia Avallone
Academiegebouw

Speciaal ter gelegenheid van de verschijning van de Nederlandse vertaling van Acciaio (Staal – zie Ciao tutti van 3 december) komen de Italiaanse auteur, Silvia Avallone, en vertaalster Manon Smit naar Utrecht. Staal is Avallones eerste roman, die sinds de verschijning in januari 2010 onafgebroken in de Italiaanse bestsellerlijsten staat. Het boek werd bekroond met de Premio Campiello Opera Prima en de filmrechten zijn inmiddels verkocht. Zondagmiddag vertelt ze over haar succes – en over het verhaal natuurlijk.

WAAROM NOG DANTE LEZEN? – Een reis door de Italiaanse literatuur van Dante tot nu
Grand Hotel Karel V

Klim aan boord van een literaire achtbaan voor een tocht langs de hoogtepunten van de Italiaanse literatuur. Onze gidsen zijn enthousiaste en gedreven schrijvers, uitgevers en vertalers. Theatergezelschap Quelli di Astaroth verrijkt alle sessies met een reeks theaterstukjes.

12.30-13.30 uur – Openingsdebat
Nicola Lagioia & Marino Magliani: Lo stato attuale della narrativa in Italia (de huidige staat van de literatuur in Italië)

14.00-14.40 uur – De klassieken
vertalers Ike Cialona & Frans Denissen over hun passie voor Dante, Boccaccio, Petrarca, Ariosto en Leopardi

15.00 -15.40 uur – De modernen
Rosita Steenbeek en Patty Krone over hun liefde voor Alberto Moravia, Umberto Eco, Italo Calvino, Giovanni Verga en Alessandro Manzoni

16.00 -16.40 uur – Het jonge talent
Uitgevers Anna Serena Feruzzi (Serena Libri) en Koen van Gulik (Wereldbibliotheek) over hun jacht op nieuw talent in de Italiaanse literatuur

LITTLE ITALY
Comunità Organizzata Italiana Utrecht

De middag opent met een Napolitaanse Tombola (een soort bingo) en een uitleg over de Smorfia Napolitana. Deze Smorfia bestaat uit de associatie van nummers met de interpretatie van dromen waar veel Napolitanen zich door laten leiden bij de keuze van hun nummers en loten. Verder valt er te genieten van Italiaanse volkszang, poëzie en werk van Italiaanse kunstenaars.

VAN FIAT TOT FERRARI
Domplein

Italiaanse auto’s zijn en blijven toch wel heel bijzonder! Op het Domplein staat een breed scala aan Italiaanse auto’s, van een superdeluxe Ferrari tot de kleine Fiat 500.

NAAR ITALIË MET RINDERT KROMHOUT
De Utrechtse Kinderboekwinkel

Italië is het lievelingsland van Rindert Kromhout. Hij kan er de mooiste, gekste, spannendste en vrolijkste avonturen over vertellen. Waar kun je leren gladiator te worden? Hoe bestel je het grootste ijsje in het Italiaans? En hoe lang houdt Venetië het hoofd nog boven water?

ITALIE OP JE BORD!
Mammoni Sociëteit

Onno Kleyn is culinair en wijnschrijver, publiceerde al meer dan dertig boeken en schrijft wekelijks voor de Volkskrant. Deze middag verhaalt hij op humoristische wijze over de pasta, de historie, de plaats in het Italiaanse leven en de lekkerste manieren om hem klaar te maken. En aarzel niet om je culinaire vragen aan hem voor te leggen!

Het hele programma voor deze bijzondere zondag vind je op www.culturelezondagen.nl. Wel zin in een Italiaans weekend, maar geen tijd om een hele dag in Utrecht door te brengen? Zaterdag en zondag organiseert De Proseccoslijterij twee proseccoproeverijen, zaterdag in Rotterdam en zondag in Amsterdam. Tijdens deze proeverijen kun je een ruim en divers assortiment prosecco’s proeven van de hoogste kwaliteit, begeleid door bijpassende hapjes en uitleg over de verschillende soorten prosecco die je proeft.

Zaterdag 18 december is de proeverij bij Wijn & Water in Rotterdam; zondag 19 december wordt restaurant Paerz in Amsterdam ondergedompeld in Italiaanse sferen. Kijk voor meer informatie en reserveren op www.proseccoslijterij.nl/proeverij. Op een Italiaans weekend!

sep 27

Giuseppe Cipriani bedacht niet alleen de carpaccio-schotel, zoals je gisteren op Ciao tutti kon lezen, maar ook de wereldberoemde cocktail van prosecco en perzik: Bellini. Ook dit drankje noemde hij overigens, net als de carpaccio, naar een Venetiaanse schilder; Giovanni Bellini.

Bellini werd geboren in een schildersfamilie en groeide als het ware op met een penseel in zijn hand. Giovanni begon als leerling in het atelier van zijn vader, Jacopo Bellini, die in een vrij strakke, icoonachtige stijl schilderde. Giovanni’s vader was echter niet zijn belangrijkste leermeester. Die rol was weggelegd voor Andrea Mantegna, die getrouwd was met de zus van Bellini. Van hem leerde Bellini pas echt wat je met een penseel allemaal kan uitdrukken en vastleggen.

De latere werken van Bellini wijken dan ook duidelijk af van zijn eerdere doeken, waarin veel meer de hand van zijn vader te zien is. Deze breuk doet zich echter niet alleen voor in Bellini’s eigen werk; ook de Venetiaanse schilderkunst in het algemeen maakt in deze periode een snelle, belangrijke ontwikkeling door.

Giovanni Bellini wordt door kunsthistorici daarom ook wel beschouwd als de grondlegger van de Venetiaanse schilderkunst. Zijn werken zijn een definitieve breuk met de gestileerde, bijna tekeningachtige stijl van de vroege renaissance. Bellini wordt vooral bewonderd omdat hij als een van de eerste schilders in die tijd door heel subtiel kleurgebruik de Venetiaanse atmosfeer trefzeker kon vastleggen op het doek. Het licht vervaagt de contouren, de overgangen van licht naar donker zijn zeer subtiel – daardoor komen de doeken als het ware tot leven en waan je je echt even midden in Venetië.

Bellini heeft deze kunst gelukkig weten over te dragen. Hij was de leermeester van onder anderen Giorgione en Titiaan, die zijn kunst een echt Venetiaanse atmosfeer te scheppen nog verder wisten te verfijnen. Bellini had in zijn tijd al een grote schare fervente ‘supporters’ – en dat is eigenlijk altijd zo gebleven.

Zo moest Giuseppe Cipriani, de eigenaar van Harry’s Bar in Venetië, direct aan een schilderij van Bellini denken toen hij voor het eerst een cocktail van prosecco en perziken brouwde. De kleur van het drankje was volgens Cipriani precies hetzelfde als de kleur van de pij van een heilige op een van Bellini’s schilderijen.

Als eerbetoon aan zijn stadgenoot besloot Cipriani het drankje dan ook zijn naam te geven, en sindsdien is de Bellini niet meer weg te denken van de Venetiaanse terrasjes.

Mocht je in Venetië zijn, dan kun je natuurlijk een Bellini gaan drinken bij Harry’s Bar, de geboorteplaats van dit zomerse drankje. De nazaten van Cipriani mixen nog steeds prosecco met rijpe perziken volgens het recept van Giuseppe, maar eerlijk is eerlijk: je betaalt een fortuin voor een relatief simpel drankje en als je niet van plan bent je hele maandsalaris uit te geven, word je na een drankje al snel naar buiten gekeken.

Hoewel Harry’s Bar volgens velen behoort tot de plekken die je tijdens je bezoek aan Venetië even gezien moet hebben, geniet ik meer van mijn perzik-proseccococktail op een onbekend, anoniem terrasje in een van de achterafstraatjes.

Bovendien is het een heerlijk drankje om thuis te maken, gewoon voor jezelf of als aperitiefje voor een Italiaans etentje. Aangezien je alleen perziken en prosecco nodig hebt, kan het bijna niet mislukken.

Voor 2 glazen heb je een rijpe, liefst witte (wilde) perzik nodig en 250 ml koude prosecco. Schil de perzik, pureer het vruchtvlees en haal de perzikpuree voor een zeer fijn resultaat nog even door een zeef. Giet de puree dan in hoge glazen, schenk de prosecco erbij en roer deze er voorzichtig door. Laat even bezinken en serveer de glazen dan direct. Garneer eventueel nog met een schijfje perzik. Salute!

Getagd met:
aug 16

Vorige week schreef ik al over de overheerlijke sgroppino die je bij Monte Pelmo kunt bestellen. Wie de komende weken echter niet in Amsterdam komt, kan met het recept van vandaag ook thuis de Italiaanse zomer vieren!

Voor 1 glas sgroppino heb je nodig:
6 eetlepels citroensorbetijs
1 dl (liefst bevroren) wodka
2 dl ijskoude prosecco

Mix alle ingrediënten tot een luchtig en schuimend geheel. Serveren in ijsgekoelde glazen.

Een ander echt Italiaans zomerdrankje dat je direct in Italiaanse sferen brengt is een glaasje ijskoude limoncello. Vrienden die net vakantie hebben gevierd aan de Amalfikust hebben gelukkig net weer een voorraadje voor me meegenomen, want zelf maken is nog zo gemakkelijk niet. Voor wie het toch wil proberen, volgt hier het recept uit Napels proeven, met als resultaat de échte limoncello zoals die langs de Amalfikust gemaakt en gedronken wordt!

Ingrediënten
(voor 2,5 liter limoncello)

3 kg onbespoten Italiaanse citroenen, liefst van de Amalfikust
1 liter pure alcohol 94°
1,5 liter zoutarm mineraalwater
600 g suiker

Haal met een dunschiller voorzichtig de zeste van de citroenen. Let erop dat je zo weinig mogelijk wit wegsnijdt (het wit van de citroen maakt bereidingen onaangenaam bitter).

Laat de zeste minstens 1 maand (3 maanden is nog beter!) weken in de alcohol. Roer het mengsel elke dag even goed door.

Bereid nu een lichte stroop: voeg de suiker toe aan het water en breng dit mengsel gedurende 5 minuten aan de kook.

Laat de stroop afkoelen. Zeef ondertussen het aftreksel van citroen en alcohol met behulp van een zeer fijne puntzeef. Verwijder de zeste en alle vaste deeltjes.

Neem een kortfles en meng hierin zorgvuldig de stroop met het gezeefde aftreksel. Pas dan krijgt de doorzichtige alcohol zijn typische, opaalachtige glans.

Doe het mengsel in een fles en laat het minstens een week rusten.

Bewaar altijd een fles in de diepvries. Zo heb je permanent een bijna bevroren limoncello in voorraad, want dat is nog altijd de beste manier om het drankje te drinken.

Aangezien de citroenen vrij lang moeten weken in de alcohol kun je nog tot ver in de herfst terugdenken aan en genieten van de Italiaanse zomer ;-)

Wil je graag nog voor het eind van de zomer een zelfgemaakt Italiaans likeurtje serveren na een Italiaanse maaltijd, geen nood! Napels proeven bevat ook een recept voor een basilicumlikeur, die wat sneller klaar is dan de limoncello!

Ingrediënten
(voor 2,5 l likeur)

4 bosjes verse basilicum
1 liter pure alcohol 94°
1,5 liter zoutarm mineraalwater
500 g suiker

Laat de basilicumblaadjes 24 uur weken in de alcohol.

Maak een lichte stroop: roer de suiker door het water en laat 5 minuten koken.

Laat de stroop afkoelen. Zeef ondertussen het aftreksel van basilicum en alcohol met behulp van een zeer fijne puntzeef. Verwijder alle vaste deeltjes.

Neem een kortfles en meng hierin zorgvuldig de stroop met het gezeefde aftreksel. Pas dan krijgt de vloeistof een mooie, groene kleur.

Serveer als digestief, op kamertemperatuur of met ijs.

In Napels proeven vind je nog meer echt Italiaanse recepten, waarmee je je eigen Nederlandse keuken in een handomdraai omtovert tot een Napolitaanse cucina. In een kleurrijk en smakelijk portret brengt Philippe Bidaine het verhaal van een uitzonderlijke reeks producten, die hij heeft ontdekt tijdens zijn talloze reizen naar Napels en omstreken.

Hij presenteert de Napolitaanse culinaire traditie in de vorm van 45 toegankelijke, ongekunstelde recepten, maar hij vertelt ook over de achtergronden van de Napolitaanse keuken en van de etenswaren die daar een hoofdrol in spelen, zoals pasta, pizza mozzarella en tomaten. Het lezen in en koken uit Napels proeven is als het ware een enkeltje Napels!

preload preload preload