mei 13

Speciaal voor alle mamma’s vandaag een ode aan la mamma in Italiaanse sferen. Heel hard meezingen allemaal – met deze muziek en onderstaande tekst!

‘C’è folla tutte le sere
nei cinema di Bagnoli
un sogno che è in bianco e nero
tra poco sarà a colori.

L’estate che passa in fretta
l’estate che torna ancora
e i giochi messi da parte
per una chitarra nuova.

Viva la mamma
affezionata a quella gonna un po’ lunga
così elegantemente anni cinquanta
sempre così sincera.

Viva la mamma
viva le donne con i piedi per terra
le sorridenti miss del dopoguerra
pettinate come lei!

Angeli ballano il rock ora
tu non sei un sogno tu sei vera
viva la mamma perché
se ti parlo di lei, non sei gelosa.

Viva la mamma
affezionata a quella gonna un po’ lunga
indaffarata sempre e sempre convinta
a volte un po’ severa.

Viva la mamma
viva la favola degli anni cinquanta
così lontana e pure così moderna
e così magica.

Angeli ballano il rock ora
non è un juke-box è un orchestra vera
viva la mamma perché se ti parlo di lei
non sei gelosa.

Bang bang la sveglia che suona
bang bang devi andare a scuola
bang bang soltanto un momento
per sognare ancor.

Viva la mamma
affezionata a quella gonna un po’ lunga
così elegantemente anni cinquanta
sempre così sincera.

Viva la mamma
viva le regole e le buone maniere
quelle che non ho mai saputo imparare
forse per colpa del rock…

Forse per colpa del rock… rock…
Forse per colpa del… forse per colpa del rock.’

© Edoardo Bennato

mrt 25

De populaire Italiaanse zanger Lucio Dalla overleed 1 maart jongstleden op 68-jarige leeftijd in Zwitserland. De avond voor zijn dood trad hij nog op en leek hij in goede gezondheid, maar na het ontbijt kreeg hij een hartaanval die hij helaas niet overleefde. Lucio Dalla was bij veel Italianen geliefd. De president van Italië, Giorgio Napolitano, reageerde dan ook geschokt op zijn overlijden. ‘Dalla was een sterke en authentieke stem die heeft bijgedragen aan het vernieuwen en bevorderen van het Italiaanse lied in de hele wereld,’ zo zei hij.

Lucio Dalla

Daar is niets te veel mee gezegd; dat blijkt alleen al uit het feit dat van Caruso wereldwijd negen miljoen exemplaren verkocht. ‘De liedjes van Lucio Dalla zijn de soundtrack van het leven van iedere Italiaan,’ zo schreef Anne Bambergen in De Groene Amsterdammer. En van iedere Italiëliefhebber, zou ik daaraan toe willen voegen.

Aangezien we vandaag na de lente ook de zomertijd mogen begroeten, vind ik deze zondag een goede gelegenheid om Lucio Dalla nog eens in het zonnetje te zetten. En hoe kan dat beter dan met zijn lied Le rondini, de zwaluwen, de vogels die in Italië – volgens een iets andere versie van het ons bekende spreekwoord – de lente aankondigen.

Voor wie dat nog niet eerder hoorde een korte toelichting. De Italianen hanteren het spreekwoord ‘Una rondina non fa primavera’ – ‘Eén zwaluw maakt nog geen lente’. In Nederland en Vlaanderen zeggen we ‘Eén zwaluw maakt nog geen zomer’ – de zwaluwen arriveren hier immers wat later dan in la bella Italia… Gelukkig weten het begin van de lente en van de zomertijd vandaag beide spreekwoorden te verenigen.

Het woord is aan Lucio Dalla, met zijn prachtige lied over de zwaluwen. Via deze link een schitterende registratie met hieronder de tekst om mee te kunnen zingen:

‘Vorrei entrare dentro i fili di una radio
e volare sopra i tetti delle città
incontrare le espressioni dialettali
mescolarmi con l’odore del caffè
fermarmi sul naso dei vecchi mentre leggono i giornali
e con la polvere dei sogni volare e volare
al fresco delle stelle, anche più in là.

Sogni, tu sogni nel mare dei sogni…

Vorrei girare il cielo come le rondini
e ogni tanto fermarmi qua e là
aver il nido sotto i tetti al fresco dei portici
e come loro quando è la sera chiudere gli occhi con semplicità.
Vorrei seguire ogni battito del mio cuore
per capire cosa succede dentro
e cos’è che lo muove,
da dove viene ogni tanto questo strano dolore.

Vorrei capire insomma che cos’è l’amore,
dov’è che si prende, dov’è che si dà…

Sogni, tu sogni nel cielo dei sogni…’

Getagd met:
feb 08

Toen ik afgelopen weekend het stukje over Saint Amour Italia schreef en de azuurblauwe achtergrond van de festivalbanner zag, moest ik denken aan de tip die ik een paar maanden geleden van Suzanne, een van de trouwe lezers van Ciao tutti, kreeg. Zij liet mij kennis maken met het liedje Azzurro van Adriano Celentano, een zomerhit eind jaren zestig.

Het liedje is geschreven door niemand minder dan Paolo Conte, die de thema’s van liefde, eenzaamheid en zomer in een Italiaanse stad samen met Vito Pallavicini en Michele Virano speciaal voor Celentano optekende. Via deze link kun je deze versie beluisteren, maar de versie die het Italiaanse voetbalteam ooit zong is veel vrolijker…

Wie mee wil zingen en alvast de zomer wil verwelkomen, in elk geval in zijn hoofd en hart, vindt hieronder de tekst:

Cerco l’estate tutto l’anno e all’improvviso eccola qua
Lei è partita per le spiagge e sono solo quassù in città
Sento fischiare sopra i tetti un aeroplano che se ne va

Azzurro, il pomeriggio è troppo azzurro e lungo per me
Mi accorgo di non avere più risorse senza di te
E allora io quasi quasi prendo il treno e vengo, vengo a te
Il treno dei desideri nei miei pensieri all’incontrario và

Sembra quand’ero all’oratorio, con tanto sole, tanti anni fa
Quelle domeniche da solo in un cortile, a passeggiar
Ora mi annoio più di allora, neanche un prete per chiacchierar

Azzurro, il pomeriggio è troppo azzurro e lungo per me
Mi accorgo di non avere più risorse senza di te
E allora io quasi quasi prendo il treno e vengo, vengo a te
Il treno dei desideri nei miei pensieri all’incontrario và

Cerco un pò d’Africa in giardino, tra l’oleandro e il baobab
Come facevo da bambino, ma qui c’è gente, non si può più
Stanno innaffiando le tue rose, non c’è il leone, chissà dov’è

Azzurro, il pomeriggio è troppo azzurro e lungo per me
Mi accorgo di non avere più risorse senza di te
E allora io quasi quasi prendo il treno e vengo, vengo a te
Il treno dei desideri nei miei pensieri all’incontrario va

Voor de liefhebber ook een paar YpuTube-filmpjes van dit lied:

*Azzurro in de originele uitvoering van Adriano Celentano

*Azzurro in de uitvoering van gli Azzurri, het Italiaanse voetbalelftal

*Azzurro in de uitvoering van de Duitse band Die Toten Hosen, die er een punkversie van maakten

dec 28

Nee hoor, mijn leven telt nog geen 18.000 dagen, maar dat van de Italiaanse singer/songwriter Gianmaria Testa wel. Met deze 18.000 dagen drukt hij vijftig jaar van zijn leven uit. Zelf zegt hij hierover: ‘Een vriend van mij zei eens, dat het uitdrukken van je leven in dagen je perspectief verandert. En hij heeft gelijk: alles wordt korter en kleiner. Een dag is een minimale dimensie, een die bijna gemeten kan worden in ademhalingen.’ Dat gegeven inspireerde Gianmaria Testa tot een prachtig nummer voor op zijn nieuwe cd, Vitamia geheten. Luister maar mee via deze link!

18 mila giorni

‘Ci sono stati giorni, Vitamia,
che tutto aveva un nome
e di quel nome qualche voce
si prendeva libertà
e giorni così bianchi di finestre accese
da non poterti dire come.

Tu trovameli adesso, Vitamia,
trovali,
portameli qua
e giorni così bianchi di finestre accese
e di parole nuove.
Tu cercali, Vitamia, cercali,
portameli qua.

Ci sono stati giorni, Vitamia,
che anche il giorno aveva un nome
e di quel nome qualche mano
si prendeva libertà
e giorni così lunghi di parole accese
da non poterti dire come.

Tu trovameli adesso, Vitamia,
trovali,
portameli qua
e giorni così lunghi di finestre accese
e di parole nuove.
Tu cercali, Vitamia, cercali adesso,
portameli qua.’

Op zijn nieuwste album zingt Testa vooral over persoonlijke en politieke gebeurtenissen die een grote impact hebben gehad tijdens zijn vijftigjarige muziekcarrière. Op Vitamia is Testa te horen zoals iedereen hem tot voor kort kende een muziekartiest die al sprekend, zingend en mompelend met een ietwat rauwe stem zichzelf begeleidt op gitaar en zingt over alledaagse onderwerpen. Zo zingt hij in zijn song Nuovo met ontroerend warme stem over zijn zoontje. Maar Testa laat op dit nieuwe album ook een ander geluid horen; songs waarin het warme geluid plaatsmaakt voor een meer steviger geluid.

Testa in Nederland
Op 10 mei 2012 is Gianmaria Testa in Nederland voor een concert in de Lantaren/Venster te Rotterdam. Alvast in de sfeer komen? Bestel dan hier de nieuwe cd van Gianmaria Testa, en geniet onder andere van zijn 18.000 dagen!

Fotograaf Marco Louter ging samen met Leo Blokhuis op bezoek bij Gianmaria Testa en schreef voor het blad Jazzism een artikel over deze bijzondere ontmoeting. Een aantal van zijn foto’s kun je via deze link bekijken!

Getagd met:
nov 30

Gisteren stapte ik in Florence op de trein, op weg naar het noorden, naar Milaan, waar de voorbereidingen voor de feestelijke decembermaand al in volle gang zijn. Maar voor ik vertrok nam ik afscheid van de stad. Ik wandelde nog even langs de pleinen die inmiddels net zo vertrouwd zijn als de Amsterdamse grachten. Ik zei de vriendelijke barista gedag, nam afscheid van alle nieuwe en oude vrienden.

De taxichauffeur die me naar het station bracht, neuriede mee met een liedje op de radio. Een toepasselijk liedje tijdens deze voorlopig laatste rit door de stad: Porta un bacione a Firenze, van Carlo Buti. Een liedje over heimwee naar Florence, een fenomeen dat mij niet onbekend is. Gelukkig zal de heimwee dit keer niet lang aanhouden, want in januari keer ik weer terug – met een heleboel bacioni op zak denk ik… Laat tegen die tijd maar weten als ik ook voor jou een kus mag uitdelen!

Luisteren (en kijken) kan via deze link

‘Partivo una mattina co’i’ vapore
e una bella bambina gli arrivò.
Vedendomi la fa: Scusi signore!
Perdoni, l’è di’ ffiore, sì lo so.
Lei torna a casa lieto, ben lo vedo
ed un favore piccolo vi chiedo.
La porti un bacione a Firenze,
che l’è la mia città
che in cuore ho sempre qui.
La porti un bacione a Firenze,
lavoro sol per rivederla un dì.

Son figlia d’emigrante,
per questo son distante,
lavoro perchè un giorno a casa tornerò.
La porti un bacione a Firenze:
se la rivedo e’ glielo renderò.

Bella bambina! le ho risposto allora.
Il tuo bacione a casa porterò.
E per tranquillità sin da quest’ora,
in viaggio chiuso a chiave lo terrò.
Ma appena giunto a casa te lo giuro,
il bacio verso il cielo andrà sicuro.
Io porto il tuo bacio a Firenze
che l’è la tua città
ed anche l’è di me.
Io porto il tuo bacio a Firenze
nè mai, giammai potrò scordarmi te.

Sei figlia d’emigrante,
per questo sei distante,
ma stà sicura un giorno a casa tornerai.
Io porto il tuo bacio a Firenze
e da Firenze tanti baci avrai.

L’è vera questa storia e se la un fosse
la può passar per vera sol perchè,
so bene e’lucciconi e quanta tosse
gli ha chi distante dalla patria gli è.
Così ogni fiorentino ch’è lontano,
vedendoti partir ti dirà piano:
La porti un bacione a Firenze;
gli è tanto che un ci vò;
ci crede? Più un ci stò!
La porti un bacione a Firenze;
un vedo l’ora quando tornerò.
La nostra cittadina
graziosa e sì carina,
la ci ha tant’anni eppure la
n’invecchia mai.

Io porto i bacioni a Firenze
di tutti i fiorentini che incontrai.’

nov 27

Zoals ik gisteren al schreef, is het dit jaar precies 100 jaar geleden dat filmcomponist Nino Rota geboren werd. Naast het uitgebreide programma dat tot en met februari in de Nederlandse filmhuizen te zien is, is er meer nieuws rondom deze Italiaanse componist.

Jazzensemble I Compani heeft namelijk een cd uitgebracht met eigen interpretaties van de muziek van Rota. Leider en saxofonist/componist Bo van de Graaf wordt tot op heden geboeid door het werk van de Italiaanse componist en speelt regelmatig zijn muziek. Op de cd vind je dan ook een selectie van de diverse producties die I Compani sinds 1985 uitbracht.

In dat jaar bracht I Compani voor het eerst een programma met Rota’s filmmuziek; een combinatie van scènes uit diverse films van Fellini (La Strada, La Dolce Vita, Otto e mezzo, Amarcord, Roma etc.) met live muziek van Fellini’s huiscomponist Nino Rota. De meeslepende, melancholische maar ook vaak humoristische muziek van Rota werd toen voor het eerst door bandleider Bo van de Graaf bewerkt voor een modern jazzseptet met veel ruimte voor improvisaties.

Het programma werd meer dan honderd keer gespeeld in binnen- en buitenland. In 1985 bracht Bo van de Graaf zelfs een bezoek aan Fellini in zijn filmstudio in Cinecittà (Rome), alwaar hij hem blij verraste met de eerste elpee van I Compani.

Nu is er, ter ere van de honderdste geboortedag van Rota, een nieuw album. Deze cd bevat 25 tracks (met een totale speelduur van bijna 79 minuten). I Compani brengt onder andere filmmuziek van Lo Sceicco Bianco, La Dolce Vita, Rocco e i suoi fratelli, Amarcord, Otto e mezzo en Casanova ten gehore. De nummers worden uitgevoerd door bekende Nederlandse jazzmusici, onder wie drummer Martin van Duijnhoven, pianist Jeroen van Vliet, zangeres Simin Tander en saxofoniste Vera Vingerhoeds.

Een fragment met samples van de cd vind je hier: Rota samples

Naast de honderdste geboortedag van Nino Rota viert I Compani dit jaar zelf ook feest. Het jazzensemble bestaat namelijk 25 jaar en viert dit met de productie Mangiare!, waarin – zoals de naam al doet vermoeden – eten centraal staat.

De relatie met film is ook in dit stuk niet ver te zoeken. Er zijn fragmenten uit bekende en minder bekende films te zien. Ook komen er persoonlijke statements in voor over de relatie van de musici met eten. De muziek volgt de smaak en de structuur van het eten: We horen taaie, zure, droge en bittere muziek. Exotische gerechten worden voorzien van passende klanken.

Bij een jubileum hoort natuurlijk ook een terugblik: enkele ijzersterke stukken uit het rijke verleden krijgen nieuwe arrangementen. En uiteraard is er ook in dit programma ruimte voor de muziek Nino Rota, waarmee het 25 jaar geleden allemaal begon…

Mangiare! is nog te zien op vrijdag 2 december in Plaza Futura (Eindhoven) en op zondag 18 december in Het Heerenlogement (Beusichem). Maar ook naar deze heerlijke muziek kun je thuis luisteren, met de cd die I Compani heeft uitgebracht.

De cd met filmmuziek van Nino Rota kost slechts 10 euro en is tot en met de feestdagen nog zonder verzendkosten te bestellen bij I Compani. De cd van het jubileumprogramma Mangiare! kost € 12,50. Als je het bedrag overmaakt op ING 406 33 46 t.n.v. I Compani Nijmegen en o.v.v. CD Rota of CD Mangiare en je adres, heb je de cd met een paar dagen in huis. Voor meer informatie kun je natuurlijk ook eerst een kijkje nemen op www.icompani.nl

Getagd met:
nov 26

Tot en met februari 2012 staat een groot aantal Nederlandse filmhuizen in het teken van de Italiaanse filmcomponist Nino Rota, die onder meer de muziek van The godfather-trilogie van Francis Ford Coppola en van de meeste films van Federico Fellini componeerde.

Wonderkind en Oscarwinnaar Nino Rota (1911-1978) is een van de belangrijkste filmcomponisten van de twintigste eeuw. Hoewel zijn naam minder bekend is bij het grote publiek, kent vrijwel iedereen zijn werk. Hij is degene die de muziek voor de eerste twee delen van The godfather-trilogie bedacht, net als de muziek die onlosmakelijk is verbonden met Fellini’s La strada, La dolce vita en Il Casanova. Ook componeerde Rota voor regisseurs als Luchino Visconti (Il gattopardo) en Franco Zeffirelli (Romeo and Juliet).

Naast filmmuziek heeft Rota een gevarieerd klassiek oeuvre op zijn naam staan, dat bestaat uit kamermuziek, symfonische en religieuze muziek, gezangen en opera’s. Zowel zijn kamermuziekwerken als zijn concerten en symfonieën zijn tonaal, doen soms klassiek en soms romantisch aan en zijn op een bijzondere manier zeer oorspronkelijk en herkenbaar. Rota maakt geen onderscheid tussen filmmuziek en serieuze muziek. Het gevolg van die mentaliteit is dat regelmatig delen van zijn filmmuziek in zijn overige composities verschijnen en vice versa.

Rota’s werk is van onbesproken muzikale kwaliteit; het zijn autonome composities die overeind blijven zonder de filmbeelden erbij te zien. Je zou zelfs kunnen stellen dat zonder zijn bijdrage de films waarvoor hij de muziek schreef minder grote meesterwerken zouden zijn geworden. Nino Rota maakt er geen geheim van dat hij voor zijn composities regelmatig gebruik maakt van muzikale verwijzingen. Bij tijd en wijle citeert hij uit zowel eigen werk als werk van anderen, haalt hij stukken muziek aan, veroorlooft hij zich imitaties, maakt hij gebruik van pastiche en hergebruikt hij zijn eigen composities. Zo liep Rota ooit de Oscar voor Beste Filmmuziek voor The godfather mis, omdat hij hierin een eerdere, door hem zelf gecomponeerde melodie hergebruikt.

The Godfather

Het programma dat nog tot en met februari 2012 langs de filmtheaters rouleert, bestaat uit ongeveer twintig films waarvoor Rota de muziek componeerde. Deelnemende filmtheaters zijn:

Chassé Cinema, Breda
Concordia Cinema, Enschede
De Lieve Vrouw, Amersfoort
Filmhuis Den Haag
Filmhuis De Keizer, Deventer
Filmschuur Haarlem
Filmtheater Hilversum
Filmtheater ‘t Hoogt, Utrecht
Focus Filmtheater, Arnhem
ForumImages, Groningen
Het Ketelhuis, Amsterdam
LantarenVenster, Rotterdam
Lumière, Maastricht
Lux, Nijmegen
Oostereiland, Hoorn
Plaza Futura, Eindhoven
Verkadefabriek, ’s-Hertogenbosch

In Filmhuis Den Haag is bovendien tot half december 2011 een kleine tentoonstelling te zien, met filmaffiches, magazine covers, reclamemateriaal en stills van films waarvoor Rota de muziek componeerde. Het Residentie Orkest verzorgt op de geboortedag van de maestro (3 december precies 100 jaar geleden) een avondvullend concert met filmmuziek van Nino Rota in de Dr. Anton Philipszaal te Den Haag.

Nino Rota

Het EYE Film Instituut Nederland (Filmmuseum) te Amsterdam sluit van 15 tot en met 20 december aan bij het programma, met de vertoning van bijzondere films uit hun archief.

Meer informatie over Nino Rota en het programma dat deze winter in de filmtheaters wordt georganiseerd, vind je hier. Morgen duiken we dieper in de filmmuziek zelf, aan de hand van een nieuwe cd van I Compani. Uiteraard met fragment om te luisteren!

Getagd met:
okt 29

Ja, je leest het goed, vandaag nemen we afscheid van Rome – voorlopig althans – met een van de mooiste afscheidsliedjes ooit; Arrivederci Roma. Luister maar mee!

Arrivederci Roma

T’invidio turista che arrivi,
t’imbevi de fori e de scavi,
poi tutto d’un tratto te trovi
fontana de Trevi ch’e tutta pe’ te!

Ce sta ‘na leggenda romana
legata a ’sta vecchia Fontana
per cui se ce butti un soldino
costringi er destino a fatte tornà.

E mentre er soldo bacia er fontanone
la tua canzone in fondo è questa qua!

Arrivederci, Roma…
Good bye…au revoir…
Si ritrova a pranzo a Squarciarelli
fettuccine e vino dei Castelli
come ai tempi belli che Pinelli immortalò!

Arrivederci, Roma…
Good bye…au revoir…
Si rivede a spasso in carozzella

e ripensa a quella ‘ciumachella’
ch’era tanto bella e che gli ha detto sempre ‘No!’

Stasera la vecchia Fontana
racconta la solita luna

la storia vicina e lontana
di quella inglesina che un giorni parti

Io qui, proprio qui l’ho incontrata…
E qui, proprio qui l’ho baciata…
Lei qui con la voce smarrita
m’ha detto:’E’ finita ritorno lassù!’

Ma prima di partire l’inglesina
buttò la monetina e sospiro:

Arrivederci, Roma…
Good bye…au revoir…
Voglio ritornare a via Margutta

voglio rivedere la soffitta
dove m’hai tenuta stretta stretta in braccio a te!

Arrivederci, Roma…
Non so scordarti più…
Porto in Inghilterra i tuoi tramonti
porto a Londra Trinità dei Monti,
porto nel mio cuore i giuramenti e gli ‘I love you!’

Mentre l’inglesina s’allontana
un ragazzinetto s’avvicina
va nella fontana pesca un soldo e se ne va!

Met dit liedje in mijn hoofd wandel ik straks nog even langs de Trevifontein, om er ook dit keer weer een muntje in te gooien. Zo weet ik zeker dat ik – en daarmee jullie – weer terug zullen keren in deze ondoorgrondelijke, onuitputtelijke stad. Arrivederci Roma!

sep 23

Hoe mooi is de hemel boven de Via Margutta, zo zingt Luca Barbarossa over deze sfeervolle Romeinse straat waar we gisteren doorheen wandelden. Voor iedereen die graag wegdroomt bij prachtige Italiaanse muziek is dit liedje een absolute aanbeveling, zowel qua tekst als qua setting! Luister maar: Via Margutta

‘Sta cadendo la notte
sopra i tetti di Roma,
tra un gatto che ride
e un altro che sogna
di fare l’amore,
sta cadendo la notte
senza fare rumore.

Sta passando una stella
sui cortili di Roma
e un telefono squilla,
nessuno risponde
a una radio che parla,
è vicina la notte,
sembra di accarezzarla.

Amore vedessi
com’è bello il cielo
a via Margutta questa sera,
a guardarlo adesso
non sembra vero
che sia lo stesso cielo
dei bombardamenti e dei pittori,
dei giovani poeti e dei loro amori
consumati di nascosto
in un caffè.
Amore vedessi
com’è bello il cielo
a via Margutta insieme a te,
a guardarlo adesso
non sembra vero
che sia lo stesso cielo
che ci ha visto soffrire,
che ci ha visto partire,
che ci ha visto ..

Scende piano la notte
sui ricordi di Roma,
c’è una donna che parte
un uomo che corre,
forse vuole fermarla,
si suicida la notte,
non so come salvarla.

Amore vedessi
com’è bello il cielo
a via Margutta questa sera,
a guardarlo adesso
non sembra vero
che sia lo stesso cielo
dell’oscuramento e dei timori,
dei giovani semiti e dei loro amori
consumati di nascosto
in un caffè.

Amore sapessi com’era il cielo
a Roma qualche tempo fa,
a guardarlo adesso
non sembra vero
che sia lo stesso cielo,
la stessa città,
che ci guarda partire
e volerci bene,
che ci guarda lontani
e di nuovo insieme,
prigionieri di questo cielo,
di questa città,
che ci ha visto soffrire,
che ci ha visto partire,
che ci ha visto.

È vicina la notte
sembra di accarezzarla…’

Voor iedereen die het Italiaans nog niet zo machtig is, hieronder een zeer vrije vertaling van mijn hand:

‘De nacht begint te vallen
over de daken van Rome,
tussen een kat die lacht
en een ander die droomt
over het bedrijven van de liefde,
begint de nacht te vallen
zonder geluid te maken.

Er komt een ster voorbij
over de binnentuinen van Rome
en een telefoon rinkelt,
niemand antwoordt
op een radio die aanstaat,
de nacht is dichtbij,
lijkt haar zachtjes aan te raken.

Liefje, als ik zou zien
hoe mooi de hemel
boven de Via Margutta deze avond is,
nu ik daar zo naar sta te kijken
lijkt het niet dezelfde hemel te zijn
van de bombardementen en van de schilders,
van de jonge dichters en hun liefdes
waarvan ze stiekem genieten
in een café.
Liefje, als ik zou zien
hoe mooi de hemel
boven de Via Margutta samen met jou is,
nu ik daar zo naar sta te kijken
lijkt het niet dezelfde hemel te zijn
van degene die ons heeft zien lijden,
ons heeft zien vertrekken,
ons heeft zien…

De nacht daalt langzaam neer
over de herinneringen aan Rome,
er is een vrouw die vertrekt
en een man die rent,
misschien wil hij haar tegenhouden,
de nacht maakt er een einde aan,
ik weet niet hoe ik haar moet redden.

Liefje, als ik zou zien
hoe mooi de hemel
boven de Via Marguatta deze avond is,
nu ik daar zo naar sta te kijken
lijkt het niet dezelfde hemel te zijn
van de verduistering en de angst,
van de jonge semieten en hun geliefden
waarvan ze stiekem genieten
in een café.

Liefje, als ik zou weten
hoe de hemel boven Rome
enige tijd geleden was,
nu ik daar zo naar sta te kijken
lijkt het een andere hemel,
een andere stad,
die ons ziet vertrekken
en ons een warm hart toedraagt,
die ons op grote afstand ziet
en weer opnieuw bij elkaar,
gevangenen van deze hemel,
van deze stad,
die ons heeft zien lijden,
die ons heeft zien vertrekken,
die ons heeft gezien.

De nacht is dichtbij,
en lijkt ons zachtjes aan te raken.’

Getagd met:
jun 29

De tuin van Puccini beschrijft het geheime leven en de affaires van Giacomo Puccini, een van de populairste operacomponisten aller tijden. Zijn gepassioneerde relaties met opvallende vrouwen inspireerden de componist bij het schrijven van zijn wereldberoemde composities. Overal waar hij kwam, had hij verhoudingen, maar hij keerde altijd terug naar zijn vrouw Elvira, die hem ondanks zijn losbandigheid trouw bleef.

Een fragment:

‘Puccini zet zijn autokapje op om gevolg te geven aan een uitnodiging van zijn vriend Alfredo Caselli in het nabijgelegen Lucca. Eerst wil hij in verband met zijn chronische keelpijn langsgaan bij een specialist, daarna is een schijnbaar toevallig tot stand gekomen gesprek met de nog steeds gekrenkte librettist Giacosa gepland, die, volgens Caselli, voorzichtig heeft laten doorschemeren dat hij zich misschien toch weer wil verzoenen.

Je gaat naar Lucca?
Ja.
Elvira wijst hem erop dat Caselli de hele familie heeft uitgenodigd. Het zou, zegt ze ongebruikelijk kalm, een gelegenheid zijn om de hechte familieband te demonstreren, ze vindt dat Giacomo haar dat niet kan weigeren.

De zoon, die is aan komen draven, sluit zich bij haar aan: laten we met z’n allen gaan, pap!
Giacomo voelt zich in het nauw gedreven. Wat jullie er ook van denken – het is echt waar dat ik naar Caselli ga…
Des te beter, vindt Tonio. De jongen gedraagt zich tamelijk eigenwijs, hij is geïnstrueerd door zijn moeder.

Pin is er. Ik moet met hem over veranderingen in het libretto praten. Dat is heel saai voor jullie. Een gesprek onder mannen. Erger: onder kunstenaars. Verschrikkelijk saai!
Heus, pap! We zullen jullie niet storen.
Giacomo heeft eigenlijk geen reden om het verzoek te weigeren, uiteindelijk slaakt hij een zucht en knikt dat hij akkoord gaat. Elvira aait hem dankbaar over het voorhoofd.
Ik moet me alleen nog even verkleden! Guido rijdt!

Als ze allebei in het huis verdwijnen, gooit Giacomo het autokapje in het zand, boos op zichzelf en op zijn zoon, die door zijn moeder blijkbaar strategisch is ingezet en gemanipuleerd en die geen enkele reden heeft om zich op zo’n avond te verheugen. Dodelijk verveeld zal Tonio ergens in een hoekje zitten, terwijl de mannen roken en drinken en over kunst en cultuurpolitiek discussiëren, terwijl de vrouwen over vrouwenzaken praten. Wat is erger?

Het idee dat Tonio bang zou kunnen zijn voor een op handen zijnde scheiding van zijn ouders, komt pas relatief laat bij hem op. Waarna zijn boosheid meteen verdwijnt. Bijna ontroerd laat hij de Clément voltanken.

Het wordt een ontspannen ritje. Puccini geeft de chauffeur af en toe de opdracht wat meer gas te geven, er is immers nog veel meer uit die brik te halen. Guido Barsuglia, een rustige, sommigen zeggen zelfs een doodsaaie vent, reageert niet. Dat hoeft hij ook niet als bevelen elkaar tegenspreken.
Laat je niet door mijn man opjutten, Guido! We willen tenslotte van het landschap genieten!

De snelheid waarmee ze door het te genieten landschap racen bedraagt bijna vijftien mijl per uur. Puccini, op de passagiersstoel, lijdt. Het gaat zo langzaam, bromt hij in zichzelf. Het is – té langzaam. Alles. Over vijftig jaar, stelt hij zich voor, zal de wereld zo veel sneller zijn, automobielen voor heel normale burgers zullen ongetwijfeld drie keer zo snel zijn, ’s ochtends rijd je weg in Parijs en ’s middags kun je misschien al de daken van Londen zien. Wat een prachtig vooruitzicht! En hoe erbarmelijk deze tijd, met deze slak, in wiens dunne huisje hij nu, meer dan alleen in metaforische zin, over de weg kruipt. […]

Puccini, Giacosa, Vandini en Caselli trekken zich achter in de kamer terug, nemen een paar Braziliaanse sigaren uit de humidor. Maestro Guido Vandini, die in Lucca bij het Teatro del Giglio als artistiek directeur is aangesteld, benut dapper de hem vergunde vijf minuten, probeert Puccini over te halen de tweede opvoering van de Butterfly in Lucca te laten plaatshebben, maar zonder succes. Lucca, met zijn tweederangs zangers, moet wachten tot het stuk een paar jaar in de grote operahuizen is opgevoerd.’

Lees meer over Puccini en zijn bijzondere leven in en om Lucca in

De tuin van Puccini
Helmut Krausser
vertaald door Gerda Meijerink
ISBN 9789044514469
€ 19,90
uitgeverij de Geus

Getagd met:
preload preload preload