jul 23

Aquila vola

Lingua - Taal Geen reacties »

Vorig jaar trotseerde ik de augustusdrukte in Siena om de Palio mee te maken, en met name de aanloop naar deze paardenrace. Op uitnodiging van Serena reisde ik naar Siena en bracht ik een week door op en rond het Piazza del Campo, met de opdracht elke avond thuis te komen met het laatste nieuws over de Palio. Als tegenprestatie nam zij me mee naar alle festiviteiten die normaal gesproken niet voor toeristen toegankelijk zijn.

Zo schoof ik samen met haar en haar zoon op de avond voorafgaand aan de Palio aan bij La Cena della Contrada van de wijk Aquila. Elke contrada die aan de Palio deelneemt, organiseert de avond voorafgaand aan de grote race een groot diner in de openlucht. Door de hele stad staan lange tafels, gedekt in de kleuren van de contrada. Moeders en oma’s staan de hele dag in de keuken. Er worden bergen pasta gemaakt, tomaten ontveld, blaadjes basilicum fijngestampt en plakken vlees gesneden.

Onder het genot van vele gangen lekker eten wordt er al een voorproefje genomen op de overwinning. Uiteraard worden er ook bemoedigende toespraken gehouden en wordt om de hap het volkslied ten gehore gebracht. Dat kende ik na de antipasto dan gelukkig ook van buiten, zodat ik – uiteraard ook voorzien van een fazzoletto – helemaal in de schoenen van een Aquilina kon stappen.

Wie ook een keer zo’n bijzonder diner wil meemaken, kan uiteraard een beroep doen op Serena. Op www.amicasiena.it vind je een overzicht van wat ze allemaal voor je kan regelen: je verblijf, een interessante rondleiding door de stad of een van de vele musea, een cursus Italiaans, een speciaal arrangement voor de Palio, een kook- of schildercursus, niets is Serena te gek.

Mocht je volgend jaar ook zo’n bijzonder Palio-diner willen meemaken, oefen dan wel alvast onderstaand lied. Wie weet mag je net als ik bij de Aquilini aanschuiven…

L’inno dell’Aquila

Immensa folla che gremisci piazza,
dubbi puoi aver se corre l’Aquilon.
La sua vittoria è certa perchè ha l’ali
e avanti a tutti sempre resterà.

Anche se il Palio è spesso lottato,
con un cavallo alato che puoi far?
E’ l’Aquilon giallo, celeste e nero
primo su tutti vedono arrivar…

Aquila vola,
chi di te più in alto ancor potrebbe andar?
Quasi ammaliate,
restan tutte le contrade ad ammirar.

Se tu sei sovran dell’aria
della Piazza sarai tu,
la più bella e sempre prima,
chi potrà arrivarti più?

L’uccello nostro
è il più bello e nel mondo non ha ugual.
Chi combatte col suo rostro
presto vinto nella polvere cadrà!

Giubbetto d’or dai simboli imperiali,
che ardito sfrecci in dura tenzon.
Non puoi temer se anche i più grossi
dettano legge e voglion far i padron.

Poi viene il giorno che il valore vero,
di una contrada fulgere già sa.
E’ l’Aquilon giallo, celeste e nero
primo su tutti vedono arrivar

Aquila vola
che di te più in alto ancor potrebbe andar.
Quasi ammaliate,
restan tutte le Contrade ad ammirar.

Se tu sei sovran dell’aria
della Piazza sarai tu,
la più bella e sempre prima,
chi potrà arrivarti più.

L’uccello nostro
è il più bello e nel mondo non ha ugual.
Chi combatte col suo rostro
presto vinto nella polvere cadrà

folla menigte / massa
dubbi twijfels
correre rennen / racen
certa zeker
ali vleugels
   
spesso vaak
lottato bevochten
un cavallo alato een gevleugeld paard
giallo geel
vedono zij zien
   
volare vliegen
alto hoog
quasi bijna
ammaliate betoverd
ammirare bewonderen
   
sovran heerser
l’aria de lucht / hemel
più meer
bella mooi
prima eerst
   
l’uccello de vogel
il mondo de wereld
combattere strijden
il rostro de snavel / bek
la polvere het stof / het zand
   
giubbetto hesje / vest
imperiali keizerlijk
dura hard / moeilijk
temere vrezen
far i padron de baas spelen
   
poi dan / vervolgens
il giorno de dag
il valore de waarde / de moed
vero waar / echt
già al / reeds

Getagd met: • • • • • •
jul 16

O Chiocciolina!

Lingua - Taal Geen reacties »

Tijdens onze eerste avond in Siena stuitten we, toen we terugwandelden naar ons hotel, dat zoals ik gisteren al vertelde in het hart van de Contrada della Chiocciola ligt, op een grote stoet zingende contradaioli. Nu had Serena me vorig jaar een aantal van deze inni (volksliederen) gegeven om te bestuderen, dus ik neuriede een beetje mee. De contradaioli bekeken me met nieuwsgierige, ietwat verbaasde blik. Bij het refrein aangekomen nodigden ze ons uit een stukje mee te wandelen en te zingen, hetgeen we natuurlijk graag deden.

Na een aantal rondes door de stad voelden we ons bijna echte Chiocciolini. We werden meegetroond naar de kerk en het museum van de contrade, die normaal gesproken alleen tijdens de nacht volgend op de Palio geopend zijn voor buitenstaanders. Vol trots toonde de capitano ons het ene na het andere aandenken, van eerder gewonnen cenci (vaandels) tot oude kostuums, vlaggen en trommels.

In de kerk zagen we het altaar waar het paard voorafgaand aan de Palio wordt gezegend. Het was bedekt met de kleurige Chiocciola-vlag en er werd vol ontzag naar gestaard, alsof het heilige krachten zou bevatten die een winst op het Piazza del Campo een handje zouden kunnen helpen. Helaas behoorde Chiocciola niet tot de deelnemers aan de Palio van 2 juli en is deelname in augustus afhankelijk van de trekking die op 11 juli zal plaatsvinden. Er wordt nu dus in de kerk vooral gebeden om een gunstige loting, die Chiocciola 16 augustus op het Piazza del Campo moet brengen.

Aan de contradaioli zal het zeker niet liggen, al geloof ik eerder in de kracht van het lied. Om het ook voor iedereen van buiten de contrada begrijpelijk te maken, vind je hieronder niet alleen de tekst maar ook een korte verklarende woordenlijst. Cantiamo!

L’inno della Chiocciola
Luister naar Chiocciola

Viva, viva! Le nostre bandiere
alla gloria del sole innalziamo.
Sciogli al vento, o baldo alfiere
il vessillo dei nostri color.

Gloria a te, nostra Chiocciola bella:
di te parla, di Siena, la storia:
Sia benigna, a te sempre, la stella
e ti guidi a nuova vittoria!

Cinquantaquattreesimo palio che abbiamo,
caro teniamo, caro teniamo
ed ai sessanta or s’avvicina,
o Chiocciolina, o Chiocciolina!

Suoni ovunque, di canti e di festa,
di San Marco il rione esultante;
dal tuo guscio solleva la testa
e gioisci del nostro gioir.

Rosso, giallo e celeste, i colori
del vessillo, a te dedicato,
son, per sempre, segnati nei cuori
di coloro che il cuore t’hanno dato.

Cinquantaquattreesimo Palio che abbiamo,
caro teniamo, caro teniamo
ed ai sessanta or s’avvicina,
o Chiocciolina, o Chiocciolina!

A te, Chiocciola, noi solo pensiamo
quando in Piazza del Campo tu sei:
sol per te, sol per te trepidiamo
invocando vittoria per te.

Sulla pista vediamo un cavallo:
primo giungere, al traguardo, veloce.
E’ guarnito di rosso e di giallo:
il tuo nome gridiamo a gran voce!

Cinquantaquattreesimo Palio che abbiamo,
caro teniamo, caro teniamo
ed ai sessanta or s’avvicina,
o Chiocciolina, o Chiocciolina!

innalzare (ver)heffen
il vento de wind
baldo overmoedig / driest
alfiere vaandrig
il vessillo vaandel / vlag
la storia de geschiedenis / het verhaal
benigna welwillend / gunstig
sempre altijd
la stella de ster
la vittoria de overwinning
abbiamo wij hebben
caro lief, geliefd
teniamo wij houden (vast)
avvicinarsi dichterbij komen
sessanta zestig
ovunque overal
il rione esultante de juichende / jubelende wijk
il guscio het huisje (van de slak)
la testa het hoofd
gioire zich verheugen / blij zijn
celeste hemelsblauw
dedicato opgedragen aan
il cuore het hart
coloro degenen
i colori de kleuren
pensiamo wij denken
quando wanneer
sol per te alleen voor jou
trepidiamo bezorgd zijn / inzitten (over)
invocare aanroepen
un cavallo een paard
giungere bereiken
veloce snel
guarnito versierd
la voce de stem

Getagd met: • • • • • • • •
jul 12

Van Rome het wapen, van Siena de kleuren

Citta - Stad Geen reacties »

Van Rome het wapen, van Siena de kleuren, aldus de beginregels van het lied van de Contrada della Lupa, de wijk van de wolvin. In aanloop naar de Palio zingen de contradaioli uit volle borst:

‘Di Roma lo stemma
di Siena i colori
c’infiammano i cuori
di schietta virtù.’

Oftewel:

‘Van Rome het wapen,
van Siena de kleuren
die onze harten doen ontvlammen
van pure deugd.’

Het is niet geheel toevallig dat een van de contrade vernoemd is naar de wolvin. Wie goed oplet tijdens een wandeling door de stad, ziet de wolvin overal opduiken, ook buiten de naar haar genoemde contrada.

   

Het verhaal wil namelijk dat Siena gesticht is door de zonen van Remus. Remus kennen we allemaal van het verhaal van de stichting van Rome. Hij zou samen met zijn broer Romulus door een wolvin zijn opgevoed. Later streden beide broers om de heerschappij over de stad Rome, hetgeen Remus met de dood moest bekopen. Zijn broer werd de eerste koning van Rome en gaf zijn naam aan de Eeuwige Stad. Hoewel Remus verslagen was, verdween hij niet uit de Italiaanse geschiedenis. Dankzij zijn zonen…

Zijn zonen, Aschius en Senius, zouden namelijk direct na de overwinning van hun oom Rome zijn ontvlucht. Romulus wilde namelijk de hele familie van Remus uitroeien, zodat niemand hem meer van de troon zou kunnen stoten. Helaas voor hem stonden er voor de zonen van Remus twee paarden klaar, een met een wit zadeldek en een met een zwart zadeldek.

De broers gingen op pad en trokken vanuit Rome in noordelijke richting. Een wolvin vergezelde hen en wees hen de weg naar Siena. Na een lange tocht wees de wolvin deze stad aan als nieuwe verblijfplaats voor de twee broers. Toen de broers waren bijgekomen van hun reis, zouden ze het Castello Senio hebben gebouwd, precies op de plek waar nu Siena ligt.

Daardoor is de zogende wolvin ook het symbool van Siena geworden en kom je haar, net als in Rome, op elke straathoek tegen. Kijk maar eens goed om je heen op het plein voor de Duomo, in de Duomo, op het Piazza del Campo, op de binnenplaats van het Palazzo Pubblico… De kleuren die gebruikt worden in het wapen van Siena zijn zwart en wit, naar de zadeldekken van de paarden die de broers op hun vlucht bereden. Ook deze kleuren kom je overal tegen, op de wapens boven de boogramen van het Palazzo Pubblico, op de vlag van Siena en natuurlijk op de vlag van Lupa.

  

Lupa is overigens de nonna van Siena: de contrada die het langst geen Palio meer heeft gewonnen. Het is te hopen dat Lupa in augustus mag deelnemen en dan ook weer eens weet te winnen, dat zou recht doen aan de mooie spreuk uit het volkslied.

Getagd met: • • • • • • •
jul 08

Civetta và, Civetta và

Citta - Stad 1 reactie »

Deze kreet echoot tijdens de honderd dagen voorafgaand aan de Palio door de wijk Civetta. Alle contradaioli, jong en oud, zingen uit volle borst het volkslied van de contrada, hetgeen de overwinning zou moeten afdwingen. Luister maar mee!

Luister naar Civetta va

Il Castellare è tutto in festa;
quanta letizia c’è nei nostri cuori!
Inneggiamo alla Civetta,
inneggiamo ai suoi colori.
Sventola al vento la Bandiera,
rulla il tamburo, tutti a te corriam;
per te fremiam,
per te cantiam
un inno di passion.

Civetta và,
Civetta và,
tu gloria e vanto sei di tutta la città.
Civetta và,
Civetta và,
sei Priora e fieri ci sentiam.

Ecco alla mossa già i fantini andar,
freme la Piazza e urla piena di passion.
Per te soltanto
noi viviamo l’incanto
di una corsa che il cuore soffrirà…

Civetta và,
Civetta và,
Palio stasera si festeggerà!

Piazza del Campo è tutta in festa:
Siena ritorna come ai tempi d’or!
Suona lento il campanone,
torna Cecco tra di noi.
Tutti in Contrada questa sera.
Il cavallino benedetto è già.
Ora corriam,
ora cantiam,
un inno di passion…

Maar er wordt niet alleen gezongen; alles wordt uit de kast gehaald om ervoor te zorgen dat Castellare, waar het hoofdkwartier van Civetta gevestigd is, de overwinning op zijn naam mag schrijven. Iemand van buiten Siena kan zich vaak nauwelijks iets voorstellen bij al deze commotie, maar voor de Sienezen is de Palio het belangrijkste hoogtepunt van het jaar.

John Appel heeft dat gevoel een aantal jaren geleden perfect tot uiting weten te brengen in zijn documentaire The Last Victory, waarin twee inwoners van Civetta tijdens de dagen voorafgaand aan de Palio worden gevolgd en geïnterviewd. Hoofdpersoon van de film is Egidio, de 92-jarige nestor van Civetta. Een vitale oude man, met als grootste wens dat zijn wijk nog één keer de Palio weet te winnen. Alleen dan kan hij rustig sterven, aldus Egidio.

Egidio neemt John Appel mee naar het hoofdkwartier van zijn contrada, naar het diner op de avond voorafgaand aan de Palio en naar de stal waar het paard wordt verzorgd door de 21-jarige Paolo, die de Palio voor het eerst als stalknecht meemaakt. Hij vertegenwoordigt de jonge generatie wijkgenoten die nog nooit een overwinning heeft gezien. Civetta had namelijk op het moment van filmen (2003) al sinds 1979 geen enkele overwinning meer weten te behalen.

De film vertelt het kleinere persoonlijke verhaal van de verschillende hoofdpersonen terwijl ze zich voorbereiden op de race. Hun levenslot, verdriet, nostalgie en geluksmomenten. Zo kijkt Egidio de Palio niet op het Piazza del Campo of met andere contradaioli in Castellare, maar thuis, met zijn hoofd bijna in de televisie, omdat hij de spanning anders niet meer aan kan. Zo kan hij ook beter zijn teleurstelling verwerken, als blijkt dat Civetta wederom naast de vaandel grijpt.

Na het kijken van The Last Victory begrijp je pas echt wat de Palio voor de inwoners van Siena betekent. De film toont de saamhorigheid van een wijk die leeft tussen hoop en teleurstelling, hoe de Palio is ingebed in een kleine maar hechte samenleving. Politiek, religie, traditie en bijgeloof zijn er allemaal mee verweven. Voor de Sienezen is de Palio niet slechts een evenement van één dag, of een toeristische trekpleister, nee, het is veel meer dan dat: het is een manier van leven.

Dat bleek vorig jaar augustus wel, toen Civetta tijdens de Palio van 16 augustus, na jarenlang te hebben verloren, als eerste over de finish kwam. Aangezien ook na het verschijnen van The Last Victory geen succes meer was geboekt, waren de Civettini uitzinnig van vreugde. Ik stond midden op het Piazza del Campo en wist niet wat me overkwam. Van alle kanten renden uitzinnige ‘uiltjes’ naar het paard (de befaamde Istriceddu) en Brio (alias Andrea Mari), de ruiter. De eerste minuten had ik al mijn aandacht nodig om in die golvende massa op de been te blijven.

Toen de rust op het plein weer ietwat was teruggekeerd, trokken de meeste Civettini naar de Duomo, om Maria te bedanken voor deze overwinning. Het paard en de ruiter voorop, en daarachter een stoet lachende, huilende, biddende en zingende contradaioli. Na een ererondje in de kerk trok de hele stoet naar Castellare, waar het feest uiteraard werd voortgezet. De klok van het kerkje van Civetta weerklonk onophoudelijk, de deuren van het museum werden wijd opengezet, de rode wijn vloeide rijkelijk en de meeste mannen en jongens bleven tot diep in de nacht rondjes door de wijk lopen, uiteraard met de gewonnen Palio maar natuurlijk ook met een heel leger aan trommelaars en vaandeldragers.

Uiteraard was ik erg benieuwd of Egidio deze overwinning nog mee had mogen maken. Ik besloot een van de vrouwen die bij de deur van het museum zat naar hem te vragen. Tot mijn grote verrassing nam ze me bij de hand en bracht ze me bij Egidio, inmiddels 98 jaar oud maar dolgelukkig na deze overwinning. Hij straalde van oor tot oor en brabbelde onophoudelijk ‘Abbiamo vinto, abbiamo vinto!’, ‘We hebben gewonnen, we hebben gewonnen!’. Ik feliciteerde hem met de overwinning en we toostten op het feit dat zijn grootste wens in vervulling was gegaan. Hij liet vol trots de fontein van Civetta zien, een vliegende uil van brons die hoog boven de hoofden van de contradaioli over de binnenplaats van Castellare vliegt. Uiteraard moest ook het museum worden bezocht, waarbij Egidio met tranen in zijn ogen vertelde over de overwinning van 1979.

Na al die verhalen was het inmiddels vreselijk laat geworden, maar buiten liepen de trommelaars nog even enthousiast rond. Tot diep in de nacht zou het overwinningslied door de stad schallen. Egidio en ik namen afscheid en ik sprak de wens uit dat we bij de eerstvolgende overwinning wederom samen zouden toosten. Of Civetta mag deelnemen aan de Palio van augustus is afhankelijk van de trekking op 11 juli. Er zijn nog drie plaatsen vrij voor 10 contrade. Giraffa, Leocorno, Istrice, Civetta, Onda, Lupa, Chiocciola, Pantera, Torre en Aquila maken allemaal nog kans op een startplaats. Op 2 juli 2011 doet Civetta zeker mee, maar of Egidio dat nog mag meemaken… Speriamo!

Getagd met: • • • • • • • • •
preload preload preload